به گزارش خبرنگار رادیو و تلویزیون برنا، طی سالهای اخیر به واسطه شغل و علاقهام با بسیاری از اهالی دوبله با بسیاری از اهالی دوبله مصاحبه کردم که یکی از محبوبترین آنها گفتوگو با اضغر افضلی بود. وقتی خبر در گذشت ایشان را شنیدم بسیار ناراحت شدم چون او به قول اکبر منانی گوهر ناب دوبله ایران محسوب میشد با هم یکی از آخرین مصاحبه های او را با من مرور میکنیم.
پشت صدای اصغرافضلی یک دنیا خاطره نقش بسته است او خالق بسیاری از تیپها در فیلمهای كمدی نظیر فرانكو فرانكی، وودی آلن، بود آبوت و استن لورل... است ودرکارتون هایی مانند وروجك و آقای نجار(وروجك)، گوریل انگوری(بیگلی بیگلی)، كارآگاه گجت به عنوان گوینده حضور داشته است او نسبت به وضعیت کنونی دوبله در ایران چندان خوش بین نیست و معتقد است فضای کنونی باعث شده است ما از دوبله های ماندگار گذشته فاصله بگیریم با ما همراه باشد تا باقی حرفها را از زیبان خودش بخوانید .
زنگ خطر برای دوبله
سالهاست که فکر می کنم زنگ خطر برای دوبله ما به صدا در آمده است و برای بهبود شرایط کنونی باید به فکر یک راه حل کاربردی بود اما خب ظاهرا حرف هایی ما از اثر گذاری لازم برخوردار نیست و کسی به آن گوش نمیدهد .چه برسد که بخواهد پیشنهادهای ما را در این مورد ترتیب اثر دهد.
مشکلات عرصه دوبله
مشکلات در دوبله آنقدر زیاد است که در یک سوال دو سوال نمی توان به آن پاسخ داد اهالی دوبله برای فعالیت در این عرصه با دشوارهای زیادی مواجه هستند که در راس آن مشکلات معیشتی است شما تصور کنید فردی که بیش از نیمی از عمرش را در این عرصه پشت سر گذاشته است هنوز بیمه نیست و نمی داند اگر فردا نتواند کار کند چه چیزی انتظار او و خانوادهاش را می کشد جدا از این موضوع در بستر خود دوبله هم با وجود پیشرفت هایی که به واسطه ورود دستگاههای پیشرفته و دیجیتالی داشتیم اشکال وایرادات زیادی وجود دارد .
تاثیر تکنولوژی روی دوبله
اگر من از پیشرفت در دوبله به واسطه حضور دستگاههای دیجتالی حرف می زنیم منظور صرفا سرعتی است که این دستگاهها به کار دوبله داده اند و خیلی ها این موضوع را یک یرگ برنده می دانند و تصورشان بر این است که اگر شما در روز سه فیلم را دوبله کنید کار عجیب و غریبی را انجام دادید در حالی که من نه تنها ای موضوع را باعث پیشرفت دوبله نمی دانم بلکه یک نقطه ضعف تلقی می کنم و بر این باورم ما کیفیت را فدای کمیت کردیم و بی اعتنا به کیفیت محصولی که ارائه می کنیم فقط به کثرت ان توجه می کنیم .
سرعت جایگزین دقت
سرعت جدا از این موضوع باعث می شود دوبلورها اصلا به نقشی که قرار است به جای آن حرف بزنند فکر نکنند چه برسد به اینکه بخواهند آن را تحلیل کنند در گذشته اگر ما می خواستیم به جای کاراکتری حرف بزنیم روزهای زیادی را صرف می کردیم تا بتوانیم خودمان را به شخصیت مورد نظر نزدیک کنیم و آنقدر آن فیلم را می دیدم و نقش مورد نظر را مورد تحلیل قرار می دادیم که بعد از مدتی تبدیل به بخشی از آن کاراکتر می شدیم طبیعی بود در آن شرایط گوینده می تواند به نقش مسلط شد و در نهایت هم دوبله کار به دل مخاطبان مینشست .
علت موفقیت در عرصه گویندگی کمدی
در ابتدای فعالیتم در دوبله من وارد کارهای جدی شدم و در اکثر موارد گویندگی نقش های کوچک را بر عهده داشتم و خب بعد از مدتی با پیشرفت در این فضا گویندگی نقش های بزرگ را بر عهده گرفتم اما زمانی که یک فیلم کمدی را اجرا کردم و با حجم استقبال مردم مواجهه گشتم ترجیح دادم بیشتر تمرکزم را در این فضا داشته باشم .
لذت بداهه گویی
تجربه گویندگی من در فضای کارهای کمدی به مراتب بیشتر از سایر ژانرها بود از طرفی نباید این موضوع را فراموش کرد برای اینکه یک کمدی غیر ایرانی در کشورما گل کند شما باید با دقت مضاعفی آن کار را ترجمه کنید و دیالوگ را به نوعی ایرانیزه نمایید به همینخاطر من بر اساس شخصیتی که به جای آن حرف می زدم و قصه کلی کار سعی می کردم از کلماتی به شکل بداهه استفاده کنم که خوب خوشبختانه معمولا این بداهه گویی ها نه تنها به کار لطمه ایی را وارد نمی کرد بلکه باعث می شد مخاطب با آن رارتباط بیشتری را برقرار کند .
تفاوت دویله انیمیشن با سایر کارها
شاید برایتان جالب باشد اما من شیفته کار برای کودک هستم و کار کردن برای آنها به من انرژی وصف ناشدنی را به من منتقل میکند. به همین خاطر همواره در کنار کار کردن در سایر حوزهها دوست داشتم برای بچهها هم کار کنم همین موضوع باعث میشد با نسبت به انتخاب کارتون و انیمشنهایی که به من پیشنهاد میشود با وسواس بیشتری عمل کنم و کاری را انتخاب کنم که قابیلیت ماندگاری را داشته باشد . در مورد قسمت دو م سوالتان هم باید بگویم اساسا دوبله انیمیشن با کارهای دیگر تفاوت دارد و شما باید تلاش بیشتری برای باورپذیری صدایتان با کاراکتر مورد نظر داشته باشید .
دوبله وروجک
زمانی که میخواستم کارتون وروجک و آقای نجار را دوبله کنم میدانستم که این کار مورد توجه بچه ها و حتی بزرگترها قرار می گیرد ؟وقتی با پیشنهاد این کار مواجهه شدم و بخشی از آن را دیدم حس کردم که اگربه دوبله قوی باشد می تواند مخاطب را به خود جذب کند منتهی نکته ایی که در این باره ذهن من را به خود مشغول می کرد صدا سازی شخصیت وروجک بود چون من به دنبال صدایی بودم که در عین جذابیت با صدایی واقعی این کاراکتر هم همخوانی داشته باشد .و خوشبختانه بعد از اتودهایی که زدم در نهایت بن چیزی که مد نظرم بود دست یافتم .
موفقیت کارتونهای قدیمی به خاطر دوبله است
بعضی ها معتقدند علت گل کردن کارتون هایی که در آن دوران پخش می شد به علت دوبله خوب آن بود ؟حق با آن عده است بیتردید اگر ما دوبله را از از آن آثار بگیریم هرگز نمیتوانند به این توفیقی که امروز در میان مخاطبان دست بافتند دست پیدا کنند البته نکته مهم دیگری در کارتونهایی آن دوران وجود داشت و آن این بود که کارتونهایی آن زمان بسیار عاطفی و خانوادگی بودند و از این جهت میتوانستند با ردههای مختلف سنی ارتباط برقرار کنند اما در حال حاضر اکثر آثار خشن و غیر خانوادگی شدند و عاطفه از آنها دور است .
گفتوگو: نگار حسینی