به گزارش سرویس اجتماعی برنا، حسن روحانی رئیسجمهوری اسلامی ایران در چهاردهمین همایش تجلیل از پژوهشگران کشور مقصد عالی پژوهش را پاسخگویی به مطالبات به حق مردم دانست و گفت: پژوهش مخصوص یک حزب و گروه خاص نیست. از اینکه در گوشهای ببینم که برخی از تحقیقات برای یک گروه خاص انجام میشود، خوشحال نمیشوم.
رئیسجمهور پژوهش را اساس دانش عنوان کرد و گفت: توسعه نیز در سایه پژوهش انجام میشود، البته پژوهش نیز در سایه دانش امکانپذیر خواهد شد و بنابراین پژوهش هم علت و هم معلول است. پژوهش میتواند علم را شکوفا کند و هم میتواند به توسعه علم و حتی آموزش بینجامد.
رئیس دولت یازدهم با اشاره به لزوم ایجاد محیط مناسب و مساعد برای پژوهش افزود: آغاز برقراری این محیط آزادی آکادمیک بوده و سعه صدر مهمترین اصل چنین فضایی است.
وی با تاکید بر اینکه برای انجام پژوهش متقن باید آنکه پژوهشگر خلاق داشته باشیم، گفت: خلاقیت تنها در سایه آزادی امکانپذیر خواهد شد و باید در سایه بردباری و تساهل زمینه را برای شکوفایی اندیشمندان و پژوهشگران آماده کنیم.
رئیس جمهور در ادامه با تاکید بر اینکه پژوهش با بردباری جامعه اثربخش خواهد بود، گفت: ممکن است پژوهشگری به نتیجهای برسد که خوشایند این و آن نباشد اما اگر در مسیر تحلیل به یافتهای رسید آن یافته محصول پژوهش بوده و چون پژوهش مقدس است محصول آن نیز باید مورد احترام باشد.
وی در ادامه گفت: ایجاد محیطی امن، مساعد و آزاد برای پژوهشگران را زمینه پیشرفت کشور است و اینکه ایران توانست به قلههای پیشرفت دست یابد این بود که از اندیشه دیگران استفاده کرد ولی به ترجمه اکتفا نکرده و پس از چند قرن کتاب ایرانیان مورد استفاده دیگران قرار گرفت.
رئیس جمهور در ادامه گفت: افتخار این است که همان قدر که به دروس و واحدهای درسی اهمیت میدهیم به رسالهها نیز توجه کنیم و رسالههای کارشناسی ارشد و دکترا باید جایگاه خود را پیدا کنند و آنچه برای تشویق دانشجویان لازم است انجام شود.
وی هدف نتیجه پژوهش بهبود کیفیت علم دانست و همچنین پژوهشها و تحقیقاتی که منجر به اقداماتی مانند سلاح های کشتار جمعی میشود را مردود دانست و تاکید کرد: ملت ایران هیچ گاه سلاح کشتار جمعی را جزو منافع ملی خود نمیداند. نه تنها ما از نظر عقلانی و منافع ملی به دنبال سلاح کشتار جمعی نیستیم بلکه در دیدگاهها و باورهای دینی ملت ما نیز سلاح کشتار جمعی جایی ندارد و این مسئله را جز منافع ملی و دکترین دفاعی خود نمیدانیم.
رئیسجمهور پژوهشی را ارزشمند دانست که به نیازهای کشور، مطالبات مردم و بهبود کیفیت زندگی جامعه منتهی شود و در همین زمینه گفت: در هر جامعهای پژوهش در سلسله مراتب ارزشها و در چارچوب آنها باید دیده شود.
وی در ادامه با بیان اینکه سمت استفاده بهینه از منابع محدود برای دستیابی به اهداف مطلوب حرکت کنیم، خاطرنشان کرد: ما هم از لحاظ نیروی انسانی، هم از لحاظ توان اقتصادی و هم محیط پژوهشی بیانتها نیستیم، حتی کشورهایی که در رشد اقتصادی هم هستند، توانشان در این زمینه محدود است.
روحانی در ادامه افزود: من هم میفهمم پژوهشگر به دنبال پژوهشهایی است که در مرز دانش باشد، من هم میفهمم کدام تحقیق و پژوهش کف و سود دارد اما در برخی مواقع پژوهش خبرساز نیست اما سرنوشتساز است.
رئیسجمهور در ادامه انجام تحقیقات و پژوهشهایی که به فناوری و مصرف کم آب به ویژه در بخش کشاورزی منجر شود را ضروری دانست و گفت: ما امروز به تحقیقاتی نیاز داریم که بهرهوری در زمینه آب را بالا ببرد؛ البته ما امروز در شرایطی هستیم که از لحاظ زیستمحیطی نیز مشکلاتی داریم. به همین دلیل باید پژوهشهایی انجام دهیم که منجر به کاهش آلودگیها شود.
روحانی در ادامه خاطرنشان کرد: ما نیاز به محیط، هوا و سرزمین سالم برای زیست و ادامه حیات داریم. ریزگردها امروز مشکل ما است و از این مثالها صدها مثال دیگر وجود دارد که نیازمند فناوری است.
وی همچنین تاکید کرد: اگر معنای تکنولوژی و فناوری را توسعه دهیم و از بعد سختافزاری آن فاصله بگیریم متوجه میشویم که در علوم انسانی هم نیازمند فناوری و تکنولوژی هستیم.
روحانی در ادامه گفت: ما نیاز به طرحهای کاربردی داریم که ما را منتهی به اهداف ملیمان کند.
رییس جمهور در ادامه با تاکید بر اینکه افزایش تقاضا یکی از برنامههای دولت تدبیر و امید است و در این راستا باید به توانمندیهای کشور توجه کنیم، گفت: این تقاضا باید از طرف بخش خصوصی هم شروع شود وقتی که بخش خصوصی میبیند در سایه پژوهش به فناوری دست یافت و فناوری تجاری شده میتواند کیفیت جنسش بالا برود و قیمتش را پایین، آن وقت بخش خصوصی به دنبال مرکز پژوهش و محقق میدود و این جاست که پژوهش اول به فناوری و بعد به جامعه اتصال مییابد.
وی افزود: دولت پاسخگو ناچار است برای عدم ناکارآمدیاش به مردم پاسخ دهد و برای کارآمد کردن خود راهی جز پژوهش نمیشناسیم و این پژوهش است که باید مدیریت ما را کارآمد کند. ما در بخش اقتصاد، فرهنگ و مسائل اجتماعی نیازمند پژوهشگر آزاد و پژوهش دانشگاهها و دانشکدهها هستیم. ما نیازمندیم تا از تحقیق و پژوهش دیگران بهره ببریم.
روحانی گفت: برخی از تحقیقات هم گرانقیمت است و هم با مجموعه امکانات کشور و زیربناهای علمی دست یابی به آنها دشوار است.
روحانی ادامه داد: اگر بناست ما در یک پژوهش وارد شویم باید توان و امکانات خودمان را هم مد نظر قرار دهیم.این به معنای این نیست که در حوزههایی دانشمند ایرانی نمیتواند یا نخواهد توانست، بلکه «ما میتوانیم».
رئیسجمهور اظهار داشت: شعار ما میتوانیم که مقام معظم رهبری بر روی آن تأکید دارند شعار به حقی است که همه باید پشت سر این شعار حرکت کنیم اما این ما میتوانیم باید در چارچوب برنامه جامع و نقشه جامع پژوهش کشور باشد و الا در مسیری حرکت میکنیم که دهها سال زمان نیاز دارد به آن برسیم در حالیکه در مسیر دیگری با زمان کمتری به آن دست مییابیم.
وی در ادامه خاطرنشان کرد: تحقیقات مهم زمانبر هستند، پژوهش جهشی آنی ظرف 2 یا 6 ماه نمیتواند کارهای بزرگ را انجام داد و این طبیعی است، در دانش هستهای از روزی که ما در این مسیر قدم برداشتیم، یعنی از سال 1367 که اولین بار بود یک سانتریفیوژ را میدیدیم، همه تلاش ما این بود که چطور آن را کپی کنیم، امروز 25 سال از آن زمان طول کشیده، این تحقیق و پژوهش و فناوری قدم به قدم پیش رفته و امروز به جایی رسیدیم که شاید روز اول برای ما باورکردنی نبود.
روحانی همچنین گفت: از آنجایی که بنده از روز اول در موضوع فناوری هستهای بنا به مسئولیتهای مختلف حضور و نظارت داشتم و با اندیشمندان و دانشمندان و اساتید دانشگاه در این زمینه در تماس بودم، وقتی میخواستیم موضوع USF اصفهان را دنبال کنیم، عدهای از اساتید دانشگاه پیش بنده آمدند و گفتند این کار امکانناپذیر است اما امروز شاهدیم که امکانپذیر شد و همه فناوریهایی که بسیار سخت و پیچیده بود و به ظاهر امکانپذیر نبود، امکانپذیر شد.
وی در ادامه سخنان خود با اشاره به مرحلهای از پیشرفت در زمینه فناوری هستهای گفت: امروز ما یک کشوری هستیم در زمینه فناوری هستهای و در غنیسازی اورانیوم به نقطهای رسیدیم که رئیسجمهور آمریکا به صراحت میگوید گرفتن فناوری هستهای از مردم ایران امکانناپذیر است و شدنی نیست، این افتخار بزرگی برای کشور است، ما در یک فناوری ورود پیدا کردیم، مرحله به مرحله پیشرفت کردیم، به قلههایی دست یافتیم و آنها را بومیسازی کردیم که جدایی این فناوری از این ملت بزرگ امکانناپذیر است.
روحانی در ادامه گفت: ما در همه زمینهها باید قدمهای لازم را برای پژوهش و از پژوهش به فناوری و در نهایت از فناوری به تولید ثروت و قدرت که هدف ماست، گام برخواهیم داشت اما باید در عین حال در اولویتبندی مسائل، آنچه که توان و نیاز ماست و جامعه مطالبه میکند، طبق یک برنامه و مسیر و راهکار دقیق پیش رویم، ما در بخش پژوهش نیازمند نظارت هستیم.
وی در ادامه سخنان خود ب تاکید بر اینکه باید بخش پژوهش را گسترش دهیم، گفت: دانشگاههای ما از لحاظ آموزشی و تعداد دانشجو شرایط نسبتا مناسبی پیدا کردند، هم باید در زمینه علم در دانشگاهها بیشتر فعالیت کنیم و بتوانیم با دانشگاههای معتبر جهانی رقابت کنیم و هم باید در کنار کار آموزش، کار پژوهش را ترویج و تشویق کنیم و بر آن اهمیت دهیم، در برخی از کشورها، سهم پژوهش نسبت به آموزش نسبت به کشور ما به مراتب بالاتر است، ما در دانشگاهها باید سهم پژوهش را بالا ببریم و شرایط را برای رشد پژوهش آماده کنیم.
رئیس جمهور در ادامه به ناکافی بودن بودجه بخش پژوهش اشاره کرد و گفت: این موضوع هم جزء مواردی است که دولت باید بر آن توجه کند و بودجه کافی را در زمینه پژوهش مقرر کند، اعتبارات کشورهای پیشرفته برای پژوهش اصلا قابل مقایسه با کشورهای در حال توسعه نیست، تردیدی نداریم که توسعه ملی در سایه توسعه علمی خواهد بود و هیچ شکی در این زمینه وجود ندارد و توسعه علمی ما در سایه تحقیق و پژوهش خواهد بود.
وی بر همین اساس تصریح کرد: پژوهش و تحقیق است که ما را به حرف نو، سخن نو، نظریه نو میرساند وگرنه آموزش و دانش اگر به معنای جمع کردن همه دادههای گذشته بخش علمی باشد، امروز در سایه فناوری شاید ماشین هم بیشتر از انسان بتواند در حافظه خود، دادهها را جای دهد ولی آنچه مهم است پردازش، تحلیل و نقد علمی و نحوه انطباق واقعیتها با آنچه به دست آمده، است.
رئیس جمهور در پایان سخنان خود گفت: ما باید دست به دست هم دهیم، هم بخش خصوصی و هم بخش دولتی، دولت تدبیر و امید ضمن احترام به همه پژوهشگران، در این زمینه در طول مدت کوتاه چند ماه گذشته از عمر دولت، گامهایی برداشته است و در ماهها و سال آینده نیز گامهای بیشتری برخواهد داشت، به امید موفقیت پژوهشگران ایرانی که آیندهساز هستند.