به گزارش خبرگزاری برنا از لرستان، شهرستان کوهدشت با دارا بودن تنوع اقلیمی کمنظیر، فرهنگ و تاریخ كهن، وجود آثار باستانی و جاذبههای طبیعی و دیدنی، یکی از منابع گردشگری محسوب میشود.
با این حال شهرستان کوهدشت در بین دیگر شهرستان های استان لرستان و دیگر شهرهای ایران در جایگاه مناسبی از نظر توریسم و جذب توریسم قرار ندارد.
برای واکاوی این امر و برای پی بردن به جایگاه توریسم، ابتدا به وضعیت توریسم و توریسم در ایران نگاهی می اندازیم.
ایران در میان 150 كشور عضو سازمان جهانی توریسم WTO در امر توریستپذیری در مقام هفتاد و پنجم قرار دارد.
طبق آمار سازمان جهانی گردشگری تعداد گردشگران بین المللی در سال 2012 به حدود یك میلیارد نفر بود. پیش بینی میشود تا سال 2020 این تعداد به رقمی بالغ بر 6/1 میلیارد نفر خواهد رسید. گردش مالی حاصل از مسافرتها در سال گذشتهی میلادی به حدود 1100 میلیارد دلار رسید و از هر 12 تا 15 شاغل در دنیا یک شغل به گردشگری اختصاص داشته است. براساس این آمار، بخش گردشگری با داشتن ظرفیت حدود 6 تا 8 درصد نیروی كار حدود 30 درصد از كل صادرات خدمات و 6 درصد از تولید ناخالص داخلی اقتصاد جهانی را به خود اختصاص داده است.
براساس آمار ارایه شده از همین سازمان، بیش از 50 درصد معضل اشتغال در كشورهای در حال توسعه از طریق توسعه این صنعت قابل حل است، طوری كه طبق مطالعات شورای جهانی مسافرت و توریسم (wltl) تعداد مشاغل مستقیم و غیرمستقیم حاصله از توریسم در سال 1996 برابر با 290 میلیون شغل و درآمد حاصله از آن نیز برابر با 4/3 تریلیون دلار بوده است. همچنین پیشبینی WTO حاكى از آن است كه درآمد خاورمیانه از صنعت توریسم در سال آیندهی میلادی حدود ۸۰۰ میلیارد دلار برآورد میشود.
ارقام بالا خود نشانگر اهمیت توریسم در توسعه ی اقتصادی و فرهنگی یک کشور است.
توریسم به عنوان مهم ترین صنعت جهان، رشد سریعی در توسعه اقتصادی جهان دارد؛ صنعتی که با با کمترین هزینه می تواند باعث افزایش نرخ رشد سالانه در تولید ناخالص ملی شود.
براساس دادههای سازمان جهانی جهانگردی در سال 2003، بیش از 694 میلیون نفر گردشگر بینالمللی در سطح جهانی به گردشگری پرداخته و بیش از 600 میلیارد دلار درآمد ایجاد كردهاند كه پیشبینی میشود این رقم تا سال 2010 به دو برابر برسد. (سازمان جهانی جهانگردی، گزارش گردشگران بینالمللی، ژانویه 2004، مادرید اسپانیا)
كشور جمهوری اسلامی ایران نیز علیرغم اینكه دارای تنوع جاذبههای روستایی است و 365 روستای هدف گردشگری مشخص شده است، اما ابراهیم آقا محمدی وضعیت توریسم در استان لرستان را نامطلوب می داند و می گوید: هیچ امکانات و بستری برای گردشگران داخلی و خارجی فراهم نشده است.
وی ادامه می دهد: مدیرانی که به اداره کل میراث فرهنگی و گردشگری استان می آیند معمولاً یا فرهنگی نیستند و یا تحرکات لازم در این زمینه را ندارند که بتوانند یک نوآوری و حرکت سازنده و بدیعی در این عرصه به وجود بیاورند. هم چنین از نظر اختصاص بودجه به استان هم بودجه هم تاکنون موضوع قابل توجهی ندیده ایم.
در پی اوضاع نامناسب صنعت توریسم در استان لرستان، دانشجویان رشته مدیریت گردشگری و جهانگردی خرمآباد در اعتراض به وضعیت وخیم صنعت گردشگری لرستان طی بیانیه ای اعتراض خود را از این وضعیت وخیم اعلام می دارند.
در بیانیه آن ها که در تاریخ یکشنبه 10 دی 1390 در سایت عبید شاکی آمده است:
به نام خدا
بر همگان واضح و مبرهن است، استان لرستان یکی از ۳ استان برتر کشور است که پتانسیلها و استعدادهای بالقوه و بالفعل گردشگری بسیاری در توسعه این صنعت و جذب گردشگر و…. دارد. وجود پلهای تاریخی، غارهای چند هزار ساله، جاذبههای زیست محیطی نظیر آبشارها و دشتها و سرابها و…، وجود ابنیه و معماری سنتی، قلعهها و تپهها، پایگاه دوران پارینه سنگی، پایگاه مفرغ جهان و… همگی دلیل این مدعاست. اما این روزها صنعت گردشگری در استان لرستان که میتواند راه گشای بسیاری از بنبستهای مسایل روز این استان و حتی کشور از قبیل اقتصادی و فرهنگی و اجتماعی و… باشد در تنگنا و سراشیبی باورنکردنی سقوط و زوال قرارگرفته است.
روزی میشنویم مدیر میراث فرهنگی لرستان لیسانس فیزیک است و روز دگر باخبر میشویم سنگنگارههای غار چندهزار ساله میرملاس به سرقت رفتهاند. در روزگاری که کلاه کرکی خراسان شمالی ثبت جهانی میشود غارهای چندهزارساله خرم آباد اصطبل احشام میشود و از طرفی چشممان به جمال پل مرمت شده شاپوری روشن میشود که به هییت یک سازهی قرن بیست و یکمی درآمده است و البته دیواری هم برای ثبت جهانی نکردن مادام العمر قلعه فلک الافلاک در حال ساخت است و…
سنگ نوشته خرم آباد مأمن معتادتن و بیخانمانها
در همین راستا ما دانشجویان رشته مدیریت گردشگری و جهانگردی دانشگاه آزاد خرمآباد به عنوان متخصصان آینده این رشته و از طرفی به عنوان شهروندان لرستانی و حتی ایرانی، اعتراض خود را نسبت به وضعیت بغرنج و دهشتناک این صنعت و این حلقه مفقوده توسعه همه جانبه استان لرستان اعلام میکنیم.
لازم به ذکر است این یک درخواست نیست، این یک تمنا نیست، این هشداری است نسبت به چراغ قرمزها و آژیرخطرهایی که مدت زیادی است برای این صنعت به صدا در آمدهاند. اعلام انزجاری است نسبت به پنبه در گوش کردنهایی که نمیخواهند این صداها را بشنوند.
لذا مدیریت کلان استان و مدیریت محترم سازمان میراث فرهنگی لرستان باید با رویکرد خردمندانه نقاط ضعف ساختاری در سطح مدیریت بدنه سازمان و تیم کارشناسی میراث فرهنگی استان را از یک سو و مشکلات ناشی از ماهیت و کیفیت عملکرد جامعه لرستان را در قبال حوزه گردشگری بررسی کرده و نسبت به رفع چالشها، تنگناها و مراحل موجود اقدام کند. بدیهی ست چنین ملاحظهای بدون مطالعه فرصتها و تهدیدهای داخلی و بیرونی مقدور نیست. منظور از فرصتها، خیل عظیم رو به تصاعد جمعیت گردشگر ملی و منظور از تهدیدها، وجود سازمانها و استانهای تواناتر از استان ما در قریب به اتفاق استانهای همجوار است که در رقابتی نه چندان فشرده و بسیار آسان استان لرستان را به لحاظ استفاده از ظرفیتهای جهانگردی و گردشگری در حاشیه قرار داده است.
وضعیت توریسم نه تنها در لرستان که در شهرستان کوهدشت هم از جایگاه مناسب و مطلوبی برخوردار نیست.
شهرستان کوهدشت با ارتفاع از سطح دریا 1195 متر و با دارا بودن جاذبه های گردشگری ای مانند نقوش صخره ای هومیان، آبشار شیرز، تنگه شیرز، پل سی پله، غار بتخانه، دره سرطرهان، تنگه ی صخره ای میرملاس، معبد سرخ دم لکی از وضعیت مناسبی از نظر اقلیمی و آب و هوایی برای جذب توریست محسوب می شود.
هومیان نقوش، صخره ای هومیان، تنگه شیرز، پل سی پله، سنگ نگاره های میرملاس از آثار باستانی وگردشگری کوهدشت است.
توسعه گردشگری در شهرستان کوهدشت، نیازمند یک نظام مدیریتی قوی و خستگی ناپذیر است.
مدیریتی که برنامه ها و راهکارهایش با آمدن مدیران جدید عوض نشود و بتواند در عزل و نصب های مدیران که کم هم در استان لرستان اتفاق نمی افتد؛ هم چنان پابرجا بماند.
گردشگرانی که اغلب به شهرستان کوهدشت می آیند برای برخوردار شدن از تسهیلات رفاهی نمی آیند؛ که این شهرستان هیچ تسهیلاتی را برای گردشگران در نظر نگرفته است و هیچ بودجه ای هم برای این امر تخصیص پیدا نکرده است.
بسیاری از گردشگران برای دیدن آداب و رسوم ما، لباس پوشیدن ما، جاذبه های طبیعی و دیدن فرهنگ ما به شهرستان کوهدشت می آیند.
آن ها به کوهدشت می آیند تا با سنگ نگاره های میرملاس خود را در فضای تاریخ جست و جو کنند و انگشت حیرت بر دهان بگزند که شهرستانی با این قدمت چرا هیچ امکاناتی ندارد و خودش به یک اثر باستانی تبدیل شده است!
آن ها به دیدن فولکلور ما می آیند تا فرهنگ شفاهی را و مویه هایی که انسان را با اندوه در موقعیت ها و فضاهای متفاوت واکاویده است؛ لمس کنند.
آن ها برای دیدن می آیند و برای کشف و شهود و نه برای تنفس در شهری که مدیرانش یا به خواب رفته اند و یا خود را به خواب زده اند.
سؤال اینجاست كه سهم شهرستان کوهدشت از بازار گردشگرى در سال هاى آتى چه میزان خواهد بود؟
سهم بسیار ناچیز شهرستان کوهدشت از صنعت توریسم، علیرغم برخورداری از جاذبه های گردشگری، نشان دهنده آن است كه صنعت گردشگرى نتوانسته نقش خود را به عنوان یک عامل توسعه اقتصادى استان لرستان و معرفى شهرستان کوهدشت به عنوان یك قطب توریستى و فرهنگى به خوبى ایفا كند.
نگاهی اجمالی به این ظرفیت ها و قابلیت ها خود بیانگر سرزمینی كهن و غنی و با تمدنی دیرینه است که تمدن آن را می توان در سنگ نگاره های میرملاس و عصر مفرغ مشاهده کرد.
با وجود این جاذبه ها، در نگاه نخست باید پرسید: با توجه به برنامه ریزی های كلان شهرهایی هم چون اصفهان و شیراز در جذب گردشگر، جهتگیری سیاستهای عمدهی مدیران شهرستان کوهدشت و در رأس آن مدیر کل میراث فرهنگی استان لرستان در مواجهه با گسترش توریسم به كدام سو خواهد رفت؟
گزارش: فاطمه نیازی