به گزارش گروه فرهنگ و هنر برنا؛ پس از هشت سال وقفه دوازدهمین دوسالانه بینالمللی کاریکاتور تهران، پنجم بهمن ماه ۱۴۰۴ در کوشک باغ هنر برگزار شد.
در این مراسم سیدعباس صالحی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، علیرضا زاکانی شهردار تهران، مهدی شفیعی معاون امور هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، محمدباقر اعلمی رئیس سازمان فرهنگیهنری شهرداری تهران، آیدین مهدیزاده رئیس شورای سیاستگذاری دوسالانه و مدیر کل هنرهای تجسمی، مهدی خراسانیزاده نایبرئیس شورای سیاستگذاری دوسالانه و معاون هنری سازمان فرهنگی هنری شهرداری، سیدمحمدحسین حجازی مدیرعامل منطقه فرهنگیگردشگری عباسآباد، جعفر واحدی رئیس موسسه توسعه هنرهای تجسمی معاصر، رائد فریدزاده رئیس سازمان سینمایی، منوچهر شاهسواری دبیر جشنواره فیلم فجر، حامد جعفری مدیرعامل بنیاد سینمایی فارابی و... حضور داشتند.
در ابتدای این مراسم مسعود شجاعی طباطبایی دبیر دوسالانه کاریکاتور تهران عنوان کرد: دوسالانه کاریکاتور تهران بهعنوان یکی از رویدادهای محوری هنرهای تجسمی با هدف نمایش توان، عمق و گستردگی هنر کاریکاتور ایران در ابعاد بینالمللی برگزار شد و در این دوره با حضور هنرمندانی از ۷۰ کشور جهان، جلوهای کمنظیر از اعتبار جهانی خود را به نمایش گذاشت.
وی با اشاره بر مشارکت هنرمندان از پنج قاره جهان تاکید کرد: این رویداد فرصتی خاص برای ارائه آثار خلاقانه و نقادانه با تنوعی غنی از سبکها، رویکردهای بصری و محتوایی فراهم کرد و نشان داد که کاریکاتور همچنان یکی از زبانهای تاثیرگذار و زنده هنر معاصر در جهان محسوب میشود.
شجاعی درخصوص احیای رسمی خانه کاریکاتور ایران بیان کرد: این موضوع که تحت مدیریت عباس قاضیزاهدی انجام شد، بهطور مستقیم موجب ارتقای چشمگیر کیفیت فنی و اجرایی دوسالانه به سطحی کمنظیر شد. در این مسیر، تلاشهای شبانهروزی عباس قادری و تیم اجرایی خانه کاریکاتور ایران نقش مهمی داشت.
وی درباره تعداد آثار رسیده به این دوره گفت: در مجموع از ۷۰ کشور جهان بیش از ۴۶۰۰ اثر در چهار بخش تخصصی به دبیرخانه ارسال شد که شامل بخش کارتون موضوعی با محوریت "عجله"، کارتون با موضوع آزاد، بخش کمیکاستریپ با موضوع آزاد و بخش کاریکاتور چهره بود.
دبیر دوازدهمین دوسالانه کاریکاتور تهران با اشاره به بخش کاریکاتور چهره توضیح داد: این بخش با تمرکز ویژه بر تجلیل از پیشکسوتان برجسته هنر طنز ترسیمی ایران، از جمله پرویز شاپور، اردشیر محصص، غلامعلی لطیفی و استاد جواد علیزاده برگزار شد.
شجاعی در پایان گفت: دوازدهمین دوسالانه بینالمللی کاریکاتور تهران نهتنها نمایشگاهی از خلاقیت و مهارت هنرمندان جهان بود بلکه گامی موثر در جهت تقویت همکاریهای فرهنگی بینالمللی و ایجاد فضایی برای گفتوگوی هنری، تبادل نظر و شکلگیری ارتباطات پایدار میان هنرمندان عرصه کارتون و کاریکاتور از کشورهای مختلف جهان بهشمار میآید.
در ادامه این برنامه آیدین مهدیزاده به صحنه آمد و گفت: ما عجله نکردیم؛ حتی میتوان گفت که دیر هم کردهایم. انتظار میرفت خیلی زودتر از اینها وارد عمل شویم، چراکه جهان منتظر هنرمندان ایران است و جهان منتظر شنیدن خبرهای خوب از هنر این سرزمین است.
وی با اشاره بر اهمیت نگاه رو به آینده در برگزاری رویدادهای هنری عنوان کرد: این اتفاق را به فال نیک میگیریم و امیدواریم با حمایت دوستان و همراهی مجموعههای فرهنگی، مسیر پیشرو با قدرت بیشتری ادامه پیدا کند. امیدوارم این حرکت، آغاز فتوحات خوبی برای هنرهای تجسمی کشور باشد؛ فتوحات و دستاوردهایی که جامعه هنری مدتهاست در انتظار آن است.
سپس علیرضا زاکانی، شهردار تهران درخصوص سطح کیفی این رویداد توضیح داد: آنچه در این دوره شاهد بودیم، کاری بسیار فاخر و ارزشمند بود. رویدادی که با دریافت بیش از ۴۴۰۰ اثر از ۸۵۰ هنرمند و ۷۰ کشور جهان، جلوهای روشن از ظرفیت بالای هنر کاریکاتور در عرصه بینالمللی را به نمایش گذاشت.
وی با اشاره بر همافزایی نهادهای فرهنگی در برگزاری این رویداد ادامه داد: در شکلگیری این دوسالانه، مجموعه وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، مدیریت شهری تهران، سازمان فرهنگی و هنری شهرداری تهران و مجموعه فرهنگی عباسآباد دست به دست هم دادند و پس از هشت سال وقفه، این توفیق حاصل شد که دوازدهمین دوسالانه بینالمللی کاریکاتور تهران بار دیگر برگزار شود.
زاکانی درخصوص نقش ماندگاری که هنر در انتقال پیامهای اجتماعی و انسانی دارد؛ گفت: زمان هنر، زمان ماندگاری است. سخنان و پیامهای ارزشمند، زمانی که در قالب هنر بیان میشوند، میتوانند صداها را امتداد دهند و در حافظه تاریخ ماندگار شوند. در این میان، هنر کارتون و کاریکاتور از شیوایی و قدرت بیانی برخوردار است که میتوان بر آن تکیه کرد.
وی ادامه داد: مرد ما در طول تاریخ خود با ظلم و فشار مواجه بوده و نظام سلطه همواره تلاش کرده است شکستهای خود را با تحمیل هزینه به ملت ایران جبران کند، اما بیان هنرمندانه واقعیتهای امروز جهان، دوگانگیهای موجود و حقانیت مردم ایران، میتواند مظلومیت این ملت را در سطح جهانی بهدرستی و بهصورت ماندگار بازتاب دهد.
شهردار تهران با تاکید بر نقش هنر در گفتوگوی اجتماعی عنوان کرد: هنر امکان سخن گفتن با جامعه را نیز ایجاد میکند. گفتوگو با سطوح مختلف جامعه از طریق زبان هنر اهمیت بالایی دارد، چراکه میتواند حامل پیامهای امیدبخش و ترسیمکننده آیندهای بهتر باشد.
زاکانی در پایان گفت: امیدوارم این دوسالانه که امروز جشن آن را برگزار میکنیم و جوایز آن به برگزیدگان اهدا میشود، بهصورت مستمر و بدون وقفه در سالهای آینده ادامه پیدا کند و بتواند هم موجب دلگرمی اهالی هنر شود و هم جامعه هنردوست را از ثمرات خود بهرهمند سازد.
در ادامه اسامی برگزیدگان این رویداد به شرح زیر اعلام شد:
برگزیدگان بخش کارتون موضوعی (عجله)
سید محمدجواد طاهری جایزه بزرگ از بابل
بیلیگ با جایزه بزرگ از چین
محمد راعی نفر اول از اصفهان
خاویر بونیلا نفر دوم از اکوادور
تانگ هایفنگ نفر سفر از چین
محمدرضا ثقفی جایزه ویژه از کرج
لیدا فضلی جایزه ویژه از تهران
علی رادمند جایزه ویژه از تهران
برگزیدگان بخش کارتون (آزاد)
آلفردو مارتیرنا هرناندز نفر اول از کوبا
رونالدو کونهادیاز نفر دوم از برزیل
سرگئی سمندیائف نفر سوم از روسیه
اسماعیل بابایی جایزه ویژه از رشت
علی قناعت جایزه ویژه از کرج
مهدی عزیزی جایزه ویژه از گرگان
برگزیدگان بخش کاریکاتور (چهره)
شهاب جعفرنژاد نفر اول از تهران
بهمن عبدی نفر دوم از تهران
هادی اسدی نفر سوم از همدان
علی رادمند جایزه ویژه از تهران
محمود عرب کرمانی جایزه ویژه از تهران
یاسر خانبرای جایزه ویژه از سنندج
برگزیدگان بخش کمیک استریپ
توشو بورکویچ نفر اول از صربستان
یوسف رحیمی نفر دوم از تهران
الکساندر دوبوسکی نفر سوم از اوکراین
سامان احمدی جایزه ویژه از تهران
سالار عشرتخواه جایزه ویژه از تبریز
امیر دهقان جایزه ویژه از تهران
پس از آن سید عباس صالحی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی به صحنه آمد و گفت: پس از یک دوره وقفه، بار دیگر توفیق حضور در جشنواره دوسالانه کاریکاتور فراهم شد. هنر کاریکاتور در ایران بدون اغراق، یکی از نمادهای روشن «ما میتوانیم» است. اگرچه عمر کاریکاتور به معنای مدرن آن در ایران حدود ۱۲۵ سال است و نخستین نمونههای آن در نشریاتی همچون «ادب مشهد» منتشر شده اما مسیری که این هنر در بیش از یک قرن گذشته طی کرده، بهویژه در دهههای اخیر و پس از پیروزی انقلاب اسلامی، جایگاهی درخشان برای هنر ایرانی در عرصه جهانی رقم زده است.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با اشاره بر نقش کاریکاتور در معرفی هنر ایرانی به جهان بیان کرد: همانژور که در بخشهای مختلف این رویداد و آثار ارائهشده مشاهده شد، کاریکاتور و کارتون از جمله حوزههای موفق هنر معاصر ایران هستند که توانستهاند فرصتهای مهمی برای تجلی هنر ایرانی در سطح بینالمللی فراهم کنند.
وی ادامه داد: خوشحالکننده است که پس از یک دوره وقفه، این رویداد مهم با همت جمعی دوباره آغاز به کار کرده است. در این مسیر، نقش و تلاشهای آقای شجاعیطباطبایی بهعنوان یکی از موسسان و چهرههای اثرگذار این عرصه، در حوزههای مختلف شایسته تقدیر است.
صالحی با اشاره به نقش هنرمندان کاریکاتور تاکید کرد: نسل ما خاطره نشریاتی، چون «گلآقا» و فعالیت هنرمندانی همچون کیومرث صابری، ایرج نیرومند و دیگر چهرههای شاخص را به یاد دارد؛ هنرمندانی که با تلاش خود، مسیر کاریکاتور ایران را به مسیری رو به پیشرفت هدایت کردند و انصافا کاریکاتور و کارتون را به یکی از موفقترین حوزههای هنر معاصر کشور تبدیل کردند.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در پایان درباره گستردگی مشارکت بینالمللی این دوره توضیح داد: برگزاری این دوسالانه در یک بازه زمانی کوتاه ۴۰ روزه و با حضور هنرمندانی از ۷۰ کشور و ۸۵۰ هنرمند، نشاندهنده اعتبار، شناسنامه روشن و جایگاه تثبیتشده این جشنواره و همچنین هنر کارتون و کاریکاتور ایران در سطح جهانی است.
پایان این مراسم با تقدیر از غلامعلی لطیفی به پایان رسید.
انتهای پیام/