سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجه، روز یکشنبه تهران را به مقصد نیویورک ترک کرد تا در آستانه نشستهای سطح بالای مجمع عمومی سازمان ملل، رایزنیهای دیپلماتیک ایران را آغاز کند؛ سفری که یک روز پیش از عزیمت مسعود پزشکیان به نیویورک انجام میشود.
رئیسجمهوری قرار است سهشنبه ۳۱ شهریورماه برای شرکت و سخنرانی در مجمع عمومی راهی نیویورک شود و علاوه بر سخنرانی در صحن سازمان ملل، با شماری از سران و مقامهای کشورها دیدار و گفتوگو کند.
هشتاد و یکمین دوره مجمع عمومی از ۲۲ تا ۲۸ سپتامبر برگزار میشود و ۱۹۳ کشور عضو سازمان ملل در آن حضور دارند.
اهمیت این سفر برای تهران در شرایطی است که ایران همچنان با مجموعهای از فشارهای سیاسی و اقتصادی آمریکا و پیامدهای جنگ اخیر مواجه است. از این منظر، مجمع عمومی میتواند فرصتی برای ایران باشد تا ضمن تشریح مواضع خود، روایت تهران از تحولات اخیر و تبعات اقدامات آمریکا و اسرائیل را در یک تریبون چندجانبه مطرح کند.
در همین چارچوب، عباس گلرو، رئیس کمیته روابط خارجی مجلس، حضور بیش از ۱۹۰ هیات در مجمع عمومی را فرصتی برای انجام مذاکرات دوجانبه و چندجانبه دانسته و بر امکان پیگیری منافع ایران در نشستهای گروههایی مانند بریکس و گروه ۷۷ تأکید کرده است. به گفته او، رایزنی مستقیم با کشورها میتواند برای رفع ابهامات و کاهش تهدیدها نیز مورد استفاده قرار گیرد.
همچنین ممکن است در پی رایزنیهایی که در این سفر انجام میگیرد، فرصتی دوباره به دیپلماسی داده شود و ایران و آمریکا یک قدم از احتمال جنگ و درگیری نظامی فاصله بگیرند.
یکی دیگر از محورهایی که میتواند در این چارچوب مورد توجه تهران قرار گیرد، تبعات انسانی تحریمهای آمریکااست. واشنگتن در ۸ سپتامبر تحریمهای جدیدی را علیه صنعت هوانوردی ایران اعمال کرد و وزارت خزانهداری آمریکا ۲۷ شرکت هواپیمایی ایرانی را تحریم کرد.
همزمان، مقامهای آمریکایی از توقف فعالیت شرکتهای هواپیمایی ایرانی در سراسر جهان از اول مهرماه سخن گفتهاند. این موضوع برای تهران فرصتی ایجاد میکند تا در کنار بحث تحریمهای اقتصادی، بر آثار محدودیتهای حملونقل هوایی بر زندگی روزمره مردم و دسترسی به کالاهای ضروری تأکید کند.
بر اساس گزارشی که در خبرهای داخلی مورد استناد قرار گرفته، بخش قابل توجهی از واردات اقلام پزشکی ایران به حملونقل هوایی وابسته است؛ بنابراین ایران میتواند این استدلال را مطرح کند که تشدید محدودیتهای هوایی صرفاً یک اقدام اقتصادی نیست و میتواند آثار انسانی نیز داشته باشد.
از سوی دیگر، سخنرانی پزشکیان میتواند بستری برای طرح آنچه تهران اقدامات ضدبشردوستانه آمریکا و اسرائیل در جریان جنگ میداند باشد؛ از جمله حملات به زیرساختها و اهداف غیرنظامی. طرح این موضوع در مجمع عمومی، این امکان را برای ایران فراهم میکند که مواضع خود را مستقیماً در برابر نمایندگان کشورهای مختلف بیان و بر ضرورت پاسخگویی و رعایت موازین حقوق بینالملل و حقوق بشردوستانه تأکید کند.
در کنار تریبون عمومی، بخش مهمتر سفر میتواند به دیپلماسی دوجانبه و چندجانبه در حاشیه مجمع اختصاص داشته باشد. عراقچی در مسیر نیویورک توقفی در دوحه نیز خواهد داشت و درباره آخرین تحولات منطقه با مقامهای قطری رایزنی میکند. حضور همزمان دهها هیات سیاسی در نیویورک نیز امکان گفتوگو درباره پرونده هستهای، تحریمها، تحولات منطقه و مسیرهایاحتمالی کاهش تنش را فراهم میکند.
از این منظر، مجمع عمومی برای ایران سه کارکرد همزمان دارد: تبیین مواضع و روایت تهران در برابر جامعه بینالمللی، طرح تبعات انسانی و اقتصادی اقدامات و تحریمهای آمریکا و استفاده از فرصت کمنظیر دیدارهای دوجانبه و چندجانبه برای پیگیری منافع کشور. موضوعی که با توجه به حضور پزشکیان و آغاز زودتر رایزنیهای عراقچی، میتواند به یکی از مهمترین عرصههای دیپلماسی ایران در روزهای پیشرو تبدیل شود.
انتهای پیام/