خاطره کلیبری، مدیرکل مشارکتهای اجتماعی و فعالیتهای داوطلبانه جوانان وزارت ورزش و جوانان، در گفتوگو با خبرنگار برنا، درباره وضعیت مشارکت اجتماعی نسل جدید، اظهار کرد: نمیتوان صرفاا براساس میزان حضور جوانان در خیابان، تجمعات یا تشکلهای رسمی درباره میزان مشارکت اجتماعی آنها قضاوت کرد چراکه شکل مشارکت اجتماعی در سالهای اخیر تغییر کرده است.
وی با اشاره به تفاوت میان «مشارکت ذهنی» و «مشارکت واقعی» جوانان گفت: براساس مطالعات اخیر مرکز پژوهشها، مشارکت ذهنی جوانان در سطح قابل توجهی قرار دارد، اما مشارکت واقعی آنها پایینتر از مشارکت ذهنی است.
کلیبری افزود: ممکن است یک جوان نسبت به کشور، هویت ملی و مسائل مرتبط با جامعه احساس تعلق و علاقه داشته باشد، اما این علاقه الزاما در همه عرصهها به مشارکت واقعی و مستمر تبدیل نشود. به همین دلیل، یکی از موضوعات مهم در تقویت مشارکت اجتماعی جوانان، ایجاد و تقویت اعتماد میان جوانان و نهادهای اجتماعی و حکمرانی است.
مدیرکل مشارکتهای اجتماعی و فعالیتهای داوطلبانه جوانان ادامه داد: اگر قرار باشد جوانان از مشارکت ذهنی به مشارکت واقعی برسند، باید احساس کنند حضور و نقشآفرینی آنها دیده میشود و برای مشارکت آنها فرصت واقعی وجود دارد.
وی تأکید کرد: اعتمادسازی صرفاً با دعوت جوانان به مشارکت اتفاق نمیافتد، بلکه نیازمند ایجاد بسترهای پایدار، شنیدن دیدگاههای جوانان، فراهم کردن امکان اثرگذاری آنها و شکل دادن به تجربههای مثبت از حضور اجتماعی است. هرچه این تجربهها بیشتر شود، زمینه برای افزایش مشارکت واقعی نیز فراهمتر خواهد شد.
کلیبری با بیان اینکه تعریف مشارکت اجتماعی در جامعه امروز نسبت به گذشته تغییر کرده است، توضیح داد: در گذشته حضور در تجمعات، راهپیماییها، فعالیت در احزاب و سازمانهای مردمنهاد از اشکال شناختهشده مشارکت بود، اما امروز بخشی از فعالیتهای اجتماعی در فضای مجازی شکل میگیرد.
وی افزود: انتشار محتوا، اظهارنظر درباره مسائل اجتماعی، واکنش به موضوعات روز و همراهی با یک مسئله اجتماعی در فضای مجازی نیز میتواند بخشی از مشارکت باشد؛ بنابراین اگر مشارکت جوانان را فقط با حضور فیزیکی آنها در خیابان یا عضویت در تشکلها بسنجیم، بخشی از واقعیت مشارکت نسل جدید را نادیده گرفتهایم.
ضرورت اعتمادسازی
کلیبری با تأکید بر اینکه افزایش مشارکت نهادمند به معنای مطلوب بودن وضعیت مشارکت اجتماعی جوانان در همه ابعاد نیست، گفت: آمارهای موجود، از جمله شاخص شهید رجایی، از رشد مشارکت نهادمند حکایت دارد، اما برای افزایش مشارکت جوانان همچنان به اعتمادسازی، ایجاد فرصتهای جدید و طراحی برنامههایی متناسب با علایق و نیازهای آنان نیاز داریم.
وی افزود: یکی از مهمترین موضوعات این است که جوانان احساس کنند مشارکت آنها صرفاً برای حضور در یک برنامه یا تکمیل یک آمار نیست، بلکه دیدگاه و فعالیت آنها در فرآیندهای اجتماعی مورد توجه قرار میگیرد. تقویت چنین نگاهی میتواند به افزایش اعتماد و استمرار مشارکت کمک کند.
کلیبری با اشاره به تجربه برگزاری جشنواره «اتفاق» اظهار کرد: در این جشنواره حدود ۲۰۰۰ جوان فعال اجتماعی و اعضای سازمانهای مردمنهاد از سراسرحضور و مشارکت فعال داشتند.
مدیرکل مشارکتهای اجتماعی و فعالیتهای داوطلبانه جوانان افزود: این تجربه نشان میدهد هرجا بستر و فرصت مناسبی برای فعالیت اجتماعی جوانان فراهم شود، زمینه حضور و مشارکت آنان نیز وجود دارد. تداوم چنین فرصتهایی میتواند به شکلگیری تجربههای مثبت و در نتیجه تقویت اعتماد و مشارکت پایدار کمک کند.
افزایش مشارکت نهادمند و رشد تعداد سمنها
کلیبری در ادامه درباره مشارکت نهادمند اجتماعی گفت: یکی از شاخصهای سنجش این نوع مشارکت، میزان فعالیت و تشکیل سازمانهای مردمنهاد است. آمارهای ثبتشده در سامانه مشارکتها نشان میدهد تعداد سمنها افزایش یافته و از این منظر، مشارکت نهادمند جوانان روندی افزایشی داشته است.
مدیرکل مشارکتهای اجتماعی و فعالیتهای داوطلبانه جوانان گفت: در حال حاضر به ازای هر چهار هزار جوان، یک سازمان مردمنهاد وجود دارد.
وی افزود: در سال ۱۴۰۳ تعداد سمنها ۴۶۷۳ مورد بود و براساس برنامه هفتم پیشرفت، مقرر شده است تا پایان سال ۱۴۰۷، ۲۲۵۰ سمن دیگر ثبت شود یعنی بهطور متوسط سالانه ۴۵۰ سمن جدید.
کلیبری ادامه داد: تاکنون ۱۷۴۷ سمن از این تعداد هدفگذاریشده ثبت شده است که معادل ۷۸ درصد شاخص تعیینشده در شاخص شهید رجایی است. به این ترتیب، در روند تحقق این هدف، از برنامه پیشبینیشده جلوتر هستیم.
وی خاطرنشان کرد: توسعه سمنها و مشارکت نهادمند اهمیت دارد، اما در کنار آن باید به کیفیت مشارکت، استمرار فعالیت جوانان و میزان اعتماد آنها نیز توجه شود. افزایش تعداد تشکلها زمانی میتواند به تقویت سرمایه اجتماعی کمک کند که جوانان احساس کنند امکان فعالیت، گفتوگو، اثرگذاری و ادامه مسیر برای آنها فراهم است.
کلیبری در پایان تأکید کرد: برای تقویت مشارکت اجتماعی جوانان، هم باید زمینه فعالیت در تشکلها و سازمانهای مردمنهاد فراهم شود و هم شکلهای جدید مشارکت، بهویژه مشارکت دیجیتال، مورد توجه قرار گیرد.
انتهای پیام/