بحران یمن و ضرورت پایاندادن به درگیریهای نظامی، از محورهای اصلی مورد توجه ایران در نشست بغداد بود؛ موضوعی که هم در دیدارهای وزیر امور خارجه کشورمان با مقامهای منطقهای و بینالمللی و هم در مباحث مربوط به پیشنویس قطعنامه این نشست بازتاب یافت. سید عباس عراقچی که برای سفری دو روزه و با هدف حضور در پنجاه و دومین شورای وزیران خارجه کشورهای سازمان همکاری اسلامی به بغداد سفر کرده بود، در رایزنیهای خود بر ضرورت حلوفصل سیاسی بحران، کنارگذاشتن راهکارهای نظامی و آمادگی تهران برای تسهیل گفتوگو میان عربستان سعودی و طرف یمنی تاکید کرد. این مواضع در شرایطی مطرح میشود که همزمان، برخی کشورهای منطقه در چارچوب توافق مکه یا با اعلام آمادگی برای حمایت از ریاض، در حال تقویت همکاریهای نظامی با عربستان هستند.
از جمله دیدارهای مهم رئیس دستگاه دیپلماسی، با اسماعیل ولد الشیخ احمد، دبیرکل سازمان همکاری اسلامی بود. او در این دیدار بر تقویت همبستگی کشورهای اسلامی و ایفای نقشی بیطرفانه از سوی دبیرخانه این سازمان تاکید کرد. عراقچی آمادگی تهران را برای فراهمکردن زمینه گفتوگو میان عربستان و یمن اعلام کرد؛ وزیر امور خارجه ایران در دیدار با وزیر خارجه مصر نیز حل بحران یمن از مسیر دیپلماسی را ضروری دانست.
در گفتوگوی وزیر خارجه با علی الزیدی، نخستوزیر عراق، هم درباره راههای کمک به پایان محاصره دریایی یمن و کاهش تنش تبادل نظر شد.
با این حال، اختلافنظرهای جدی درباره پیشنویس قطعنامه یمن در نشست بغداد وجود داشت. پیش از پایان این نشست، عراقچی در گفتوگو با خبرنگاران اعلام کرد که در این زمینه بحثهای جدی میان کشورهای حاضر انجام شده و عربستان، ایران و دیگر کشورها دیدگاههای خود را مطرح کردهاند. او با بیان اینکه متن قطعنامه هنوز نهایی نشده است، ابراز امیدواری کرد اصل انصاف و توازن در قطعنامه و بیانیه پایانی رعایت شود. به گفته عراقچی، اگر دیدگاههای طرفهای مختلف بهشکلی متوازن منعکس نشود، جمهوری اسلامی ایران نمیتواند به قطعنامه بپیوندد.
همزمانی دیپلماسی با تقویت همکاریهای نظامی
در سوی دیگر تحولات یمن، عربستان در حال گسترش همکاریهای نظامی و امنیتی با شماری از کشورهای منطقه است. توافق مکه که در هفتم اوت میان عربستان سعودی، پاکستان و ترکیه امضا شد، تصریح میکند حمله مسلحانه به هر یک از کشورهای عضو، حمله به همه اعضا تلقی خواهد شد. بر اساس اطلاعات منتشرشده، پاکستان نیرو و تجهیزات نظامی به عربستان اعزام کرده و ترکیه نیز تجهیزات در اختیار این کشور قرار داده است؛ اعزام نیروهای ترکیهای برای حمایت از عربستان در برابر حوثیهای یمن نیز به تصویب پارلمان این کشور وابسته است.
مصر و امارات متحده عربی نیز در تحولات اخیر نقشآفرینی کردهاند. شورای دفاع ملی مصر با اعزام نیروهای نظامی به عربستان و تعیین مأموریت آنان برای حمایت از این کشور موافقت کرده است. عبدالفتاح سیسی، رئیسجمهور مصر، پیشتر گفته بود که در صورت درخواست ریاض، قاهره هر اقدام لازم برای دفاع از عربستان را انجام خواهد داد.
همچنین امارات، که پیشتر در یمن در جبههای متفاوت از عربستان قرار داشت، با ازسرگیری پرداخت کمکهای مالی به برخی نیروهای دولت یمن (العمالقه) که در جنوب این کشور با حوثیها میجنگند، موافقت کرده است.
در چنین شرایطی، تاکید تهران بر مذاکره و مخالفت با راهکار نظامی، در کنار اختلافنظر بر سر متن قطعنامه بغداد، نشان میدهد که بحران یمن همچنان یکی از موضوعات چالشبرانگیز در روابط کشورهای اسلامی است؛ موضوعی که مسیر حلوفصل آن به میزان زیادی به توازن میان ابتکارهای دیپلماتیک و تحولات میدانی وابسته خواهد بود.
انتهای پیام/