به گزارش روی خط رسانه های برنا؛ تصادف که اتفاق می‌افتد، همه‌چیز در چند لحظه رخ می‌دهد؛ برخورد خودرو با موتورسیکلت یا عابر، حضور اورژانس، انتقال فرد آسیب‌دیده به بیمارستان و شروع درمان. در این میان، ممکن است فرد به دلیل شرایط جسمی و روحی، اصلاً به فکر ثبت شکایت نیفتد و تصور کند آسیب واردشده جدی نیست. گاهی هم ماجرا به همین‌جا ختم نمی‌شود؛ چند روز بعد، وقتی تب اولیه حادثه فروکش کرده، درد، سرگیجه، وزوز گوش، آسیب اندام یا جراحت دیگری خودش را نشان می‌دهد و فرد تازه به فکر پیگیری قانونی می‌افتد. اما آیا گذشت چند روز از حادثه به معنای از دست رفتن حق شکایت است؟ برای پاسخ به این پرسش و اینکه فرد آسیب‌دیده از همان لحظه تصادف چه اقداماتی باید انجام دهد، محمد مهاجری، وکیل پایه یک دادگستری و حقوقدان توضیحاتی ارائه کرده است.
مهاجری در ابتدا با اشاره به نخستین اقدامات پس از تصادف گفت: اگر در حادثه‌ای خودرو با عابر یا راکب موتورسیکلت برخورد کند و فرد دچار آسیب جسمی شود، نخستین اقدام تماس با اورژانس است.
نیروهای اورژانس پس از حضور در محل، وضعیت فرد را بررسی و اقدامات درمانی لازم را انجام می‌دهند. وی افزود: اگر آسیب جزئی باشد و در معاینه اولیه، آثار مشخصی مانند کبودی، جراحت، خونریزی یا علائمی همچون سرگیجه مشاهده نشود، ممکن است موضوع در همان مرحله خاتمه پیدا کند؛ اما فرد آسیب‌دیده باید از همان ابتدا موضوع را جدی بگیرد.
گزارش اورژانس را دریافت کنید این حقوقدان با تأکید بر اهمیت مستندسازی حادثه گفت: فرد آسیب‌دیده باید علاوه بر اعلام موضوع، از صورت‌جلسه و گزارش اورژانس نیز نسخه‌ای دریافت کند. به گفته مهاجری، معمولاً پس از حضور اورژانس، فرد به یکی از بیمارستان‌های دولتی محدوده حادثه منتقل می‌شود؛ البته اگر خود فرد درخواست کند، امکان انتقال به بیمارستان خصوصی نیز وجود دارد. وی ادامه داد: در هر دو حالت، برای فرد پرونده پزشکی تشکیل می‌شود و معاینات و اقدامات درمانی، از جمله بخیه، بررسی آسیب تاندون‌ها یا سایر اقدامات پزشکی، در پرونده ثبت می‌شود. بنابراین فرد هنگام ترخیص، باید پرونده و مدارک پزشکی خود را از بیمارستان دریافت کند تا بتواند در ادامه از آنها استفاده کند.
شکایت نکردیم؛ حقمان از بین می‌رود؟
مهاجری در پاسخ به این پرسش که اگر فرد بلافاصله پس از تصادف شکایت نکند، آیا حق شکایت او از بین می‌رود، گفت: خیر؛ حق شکایت از بین نمی‌رود، اما توصیه می‌شود شکایت در همان زمان حادثه انجام شود.
وی تأکید کرد: اگر فرد آسیب دیده، بهتر است علاوه بر تماس با اورژانس، با پلیس ۱۱۰ نیز تماس بگیرد و اگر خودش به دلیل وضعیت جسمی یا روحی قادر به این کار نیست، از دیگران بخواهد این موضوع را انجام دهند. پلیس و پزشکی قانونی؛ دو حلقه مهم پرونده این وکیل دادگستری درباره نقش پلیس در چنین حوادثی توضیح داد: پس از حضور پلیس در محل، گزارش تصادف به شکل سیستمی ثبت می‌شود و شماره گزارش به فرد اعلام می‌شود. پرونده نیز به کلانتری مربوط به محدوده وقوع حادثه ارجاع می‌شود.
به گفته وی، فرد می‌تواند با مراجعه به کلانتری، صورت‌جلسه الکترونیکی را دریافت و شکایت خود را مطرح کند. این مسیر یکی از ساده‌ترین راه‌های ثبت شکایت در تصادفات منجر به جراحت است و موضوع با عنوان تصادفات و جراحات غیرعمد ناشی از رانندگی که مشمول دیه می‌شود، پیگیری خواهد شد.
مهاجری در ادامه بر اهمیت پزشکی قانونی تأکید کرد و گفت: اگر بخواهیم از وکلا بپرسیم ضعف ادله اثباتی در پرونده‌های تصادف چیست، یکی از مهم‌ترین موارد، مراجعه نکردن به پزشکی قانونی است.
وی افزود: پس از ثبت شکایت و اقدامات اولیه، فرد باید از کلانتری یا مرجع مربوطه نامه مراجعه به پزشکی قانونی دریافت کند. اگر فرد به دلیل وضعیت جسمی امکان مراجعه نداشته باشد، در صورت فراهم بودن شرایط و حتی با خودروی حامل و مجوز پزشک، می‌توان برای مراجعه اقدام کرد؛ در غیر این صورت، به محض فراهم شدن امکان مراجعه، باید این کار انجام شود.
به گفته این حقوقدان، در پزشکی قانونی از فرد تصویربرداری و معاینه انجام می‌شود و مدارک پزشکی نیز مورد بررسی قرار می‌گیرد.
گزارش بیمارستان به‌تنهایی برای دریافت دیه کافی نیست
مهاجری با بیان اینکه گزارش اورژانس و مدارک درمانی برای پرونده اهمیت دارند، تأکید کرد: صورت‌جلسه اورژانس، درمان‌های انجام‌شده توسط پزشکان در بیمارستان دولتی یا خصوصی، به‌تنهایی دلیل مطالبه دیه محسوب نمی‌شوند و آنچه در تعیین میزان آسیب و دیه اهمیت دارد، نظر پزشکی قانونی است.
وی توصیه کرد که مراجعه به پزشکی قانونی در نزدیک‌ترین زمان ممکن انجام شود؛ چراکه گذشت زمان می‌تواند در تشخیص شدت و نوع آسیب مؤثر باشد.
اگر چند روز بعد متوجه آسیب شدیم چه؟
این حقوقدان درباره افرادی که در لحظه حادثه شکایت نکرده‌اند، اما چند روز بعد متوجه آسیب شده‌اند، گفت: این افراد همچنان می‌توانند شکایت کنند، اما اثبات رابطه میان آسیب و تصادف دشوارتر خواهد شد.
مهاجری توضیح داد: گاهی فرد در لحظه تصادف تصور می‌کند آسیب جدی ندیده، اما چند روز بعد با علائمی مانند سرگیجه، وزوز گوش یا آسیب‌های جسمی و روحی مواجه می‌شود. در چنین شرایطی نیز امکان شکایت وجود دارد، اما مسیر ثبت شکایت متفاوت خواهد بود. وی افزود: اگر از زمان تصادف چند روز، پنج روز یا حتی یک هفته گذشته باشد، فرد باید از طریق دفاتر خدمات الکترونیک قضایی اقدام به ثبت شکایت کند؛ زیرا دیگر با یک حادثه مشهود در همان لحظه مواجه نیستیم که پلیس در صحنه حاضر شود و گزارش تهیه کند.
به گفته مهاجری، پس از ثبت شکایت از طریق دفاتر خدمات قضایی، فرد برای ادامه مراحل از جمله مراجعه به پزشکی قانونی و پیگیری پرونده به مراجع مربوط ارجاع خواهد شد.
عکس و شاهد کافی است؟
مهاجری درباره شرایطی که فرد بدون حضور پلیس از صحنه تصادف عکس گرفته، مشخصات راننده را دریافت کرده یا شاهد دارد، گفت: این مدارک می‌تواند در کنار سایر ادله به اثبات موضوع کمک کند، اما توصیه این است که در صورت امکان، گزارش پلیس و اورژانس از همان ابتدا ثبت شود.
وی ادامه داد: در مواردی دیده شده که افراد در لحظه حادثه به دلیل استرس قول می‌دهند تمام هزینه‌های فرد آسیب‌دیده را پرداخت کنند، اما چند روز بعد موضع خود را تغییر می‌دهند و حتی مدعی می‌شوند که خود فرد آسیب‌دیده مقصر بوده است.
این حقوقدان تأکید کرد: اگر صحنه تصادف دست‌نخورده باقی بماند، کروکی پلیس تهیه شود و گزارش نیروی انتظامی و اورژانس وجود داشته باشد، وضعیت اثبات پرونده بسیار بهتر خواهد بود. در غیر این صورت، فیلم، عکس و شهادت شاهدان نیز می‌تواند به عنوان ادله کمکی مورد استفاده قرار گیرد. مهاجری با اشاره به اهمیت ادله اثباتی در پرونده‌های حقوقی و قضایی گفت: در عالم حقوق، صرف ادعا کافی نیست و باید دلیلی وجود داشته باشد که قاضی بتواند آن را بپذیرد.
دیه کبودی و جراحت چقدر است؟
این وکیل دادگستری درباره میزان دیه در آسیب‌هایی مانند کبودی و جراحت نیز گفت: میزان دیه را نمی‌توان به شکل کلی و ثابت بیان کرد و نوع و شدت آسیب، در تعیین آن مؤثر است.
به گفته وی، جراحت‌هایی مانند کبودی میزان مشخصی دارند و جراحاتی که با خونریزی یا نیاز به بخیه همراه هستند، میزان بیشتری خواهند داشت و عناوین مختلف جراحات نیز در تعیین میزان دیه مؤثر است.
مهاجری با تأکید دوباره بر اهمیت زمان مراجعه به پزشکی قانونی گفت: اگر فردی با یک جراحت چند روز بعد مراجعه کند، تشخیص پزشکی قانونی ممکن است با زمانی که بلافاصله پس از حادثه مراجعه کرده متفاوت باشد؛ چراکه روند بهبود زخم می‌تواند در تشخیص نوع و شدت آسیب مؤثر باشد.
وی در پایان با اشاره به هزینه و زمان پیگیری پرونده‌های تصادف گفت: در جراحت‌های جزئی، فرد باید هزینه دادرسی، زمان پیگیری و سایر هزینه‌ها را نیز در نظر بگیرد و در برخی موارد، برای خسارت‌های پایین، ممکن است پیگیری پرونده از نظر اقتصادی چندان مقرون‌به‌صرفه نباشد؛ هرچند از نظر حقوقی، اصل امکان پیگیری موضوع وجود دارد.
منبع: فارس