به گزارش گروه اجتماعی برنا، سکته مغزی زمانی اتفاق میافتد که خونرسانی به بخشی از مغز مختل شود. در چنین شرایطی، سلولهای مغزی ممکن است در مدت کوتاهی آسیب ببینند و پیامدهایی مانند اختلال حرکتی، مشکلات گفتاری و کاهش توانایی انجام فعالیتهای روزمره برای فرد ایجاد شود.
بر اساس اطلاعات سازمان جهانی بهداشت، در سال ۲۰۲۱ حدود ۱۱.۹ میلیون مورد جدید سکته مغزی در جهان ثبت شده است.
علائم سکته مغزی را جدی بگیرید
علائم سکته مغزی معمولاً بهطور ناگهانی ظاهر میشوند و تشخیص سریع آنها اهمیت زیادی دارد. از مهمترین نشانههای هشداردهنده این عارضه میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
افتادگی یک سمت صورت:هنگام لبخند زدن، ممکن است یک سمت صورت پایینتر از سمت دیگر قرار بگیرد.
ضعف یا بیحسی دست و پا: این علامت بهویژه در یک سمت بدن بروز میکند و ممکن است فرد نتواند هر دو دست خود را بهطور یکسان بالا نگه دارد.
اختلال در گفتار:صحبت کردن بهصورت نامفهوم، دشواری در بیان کلمات یا ناتوانی در درک صحبتهای دیگران از دیگر علائم احتمالی سکته مغزی است.
اختلال ناگهانی بینایی:کاهش یا از دست رفتن بینایی در یک یا هر دو چشم میتواند از نشانههای این عارضه باشد.
سرگیجه و اختلال تعادل:بروز ناگهانی سرگیجه، ناهماهنگی حرکات یا دشواری در راه رفتن نیز ممکن است با سکته مغزی ارتباط داشته باشد.
بروز ناگهانی هر یک از این علائم نیازمند ارزیابی فوری پزشکی است و نباید برای برطرف شدن خودبهخودی آنها منتظر ماند.
در صورت مشاهده علائم سکته مغزی چه باید کرد؟
در صورت مشاهده نشانههای مشکوک به سکته مغزی، باید بلافاصله با اورژانس ۱۱۵ تماس گرفت و زمان شروع علائم یا آخرین زمانی را که فرد در وضعیت طبیعی قرار داشته است، به نیروهای اورژانس اطلاع داد.
در این شرایط، رعایت چند نکته ضروری است:
- حتی اگر علائم پس از چند دقیقه برطرف شدند، مراجعه فوری برای ارزیابی پزشکی را به تعویق نیندازید.
- از دادن غذا، نوشیدنی یا دارو به بیمار، بهویژه آسپرین، بدون دستور پزشک خودداری کنید؛ زیرا سکته مغزی ممکن است ناشی از خونریزی باشد و مصرف خودسرانه آسپرین در این شرایط خطرناک است.
- برای انتقال بیمار به بیمارستان منتظر تشدید علائم نمانید.
- زمان شروع علائم را به خاطر بسپارید و آن را به نیروهای اورژانس اطلاع دهید؛ این اطلاعات در انتخاب روش درمان اهمیت دارد.
سرعت دریافت خدمات درمانی در مدیریت سکته مغزی بسیار مهم است. برخی روشهای درمانی برای سکته ناشی از انسداد رگ، در صورت برخورداری بیمار از شرایط لازم، تنها در بازه زمانی محدودی قابل استفاده هستند. تشخیص نوع سکته نیز با ارزیابی پزشکی و انجام تصویربرداری مغزی صورت میگیرد.
فشارخون بالا؛ مهمترین عامل خطر قابل کنترل
عوامل مختلفی در افزایش خطر سکته مغزی نقش دارند که برخی از مهمترین آنها عبارتاند از:
- فشارخون بالا؛ مصرف دخانیات و قرار گرفتن در معرض دود آن؛ افزایش چربی خون؛ ابتلا به دیابت و بالا بودن قند خون؛ اضافهوزن و چاقی؛ کمتحرکی و تغذیه ناسالم، بهویژه مصرف بیش از حد نمک؛ برخی بیماریهای قلبی، از جمله اختلالات ریتم قلب.
سن بالا و سابقه سکته مغزی نیز از دیگر عوامل افزایشدهنده خطر ابتلا به این عارضه هستند.
اگرچه برخی عوامل خطر مانند سن قابل تغییر نیستند، کنترل عوامل قابل پیشگیری و پیگیری وضعیت سلامت میتواند احتمال بروز سکته مغزی را کاهش دهد.
چگونه از سکته مغزی پیشگیری کنیم؟
اصلاح سبک زندگی و کنترل بیماریهای زمینهای از مهمترین راهکارهای کاهش خطر سکته مغزی به شمار میروند. در همین راستا، رعایت توصیههای زیر اهمیت دارد:
- فشارخون خود را بهطور منظم اندازهگیری کنید و در صورت بالا بودن، درمان را زیر نظر پزشک پیگیری کنید.
- مصرف نمک، غذاهای پرچرب و مواد غذایی حاوی قند زیاد را کاهش دهید و میوه و سبزی بیشتری در برنامه غذایی خود بگنجانید.
- فعالیت بدنی منظم داشته باشید. برای بیشتر بزرگسالان، دستکم ۱۵۰ دقیقه فعالیت بدنی با شدت متوسط در هفته توصیه میشود.
- از مصرف دخانیات خودداری کنید.
- قند و چربی خون خود را کنترل کنید و بیماریهای زمینهای را تحت نظر پزشک درمان کنید.
- در صورت ابتلا به بیماریهای قلبی یا داشتن سابقه سکته مغزی، توصیههای درمانی را جدی بگیرید و بدون مشورت با پزشک، مصرف داروهای تجویزشده را قطع نکنید.
توانبخشی؛ بخش مهمی از مسیر بهبودی پس از سکته مغزی
برخی بیماران پس از سکته مغزی با مشکلاتی مانند ضعف اندامها، اختلال گفتار، دشواری در بلع یا کاهش توانایی انجام فعالیتهای روزمره مواجه میشوند.
در چنین شرایطی، توانبخشی متناسب با وضعیت بیمار، از جمله فیزیوتراپی، کاردرمانی و گفتاردرمانی، میتواند به بهبود عملکرد جسمی و شناختی و افزایش استقلال فرد کمک کند.
آغاز برنامه توانبخشی پس از پایدار شدن وضعیت پزشکی بیمار و با نظر تیم درمان اهمیت دارد و میتواند بخشی از روند بازگشت بیمار به زندگی روزمره باشد.
تشخیص سریع و پیشگیری را جدی بگیرید
سکته مغزی ممکن است بهطور ناگهانی رخ دهد، اما شناخت علائم هشداردهنده، تماس فوری با اورژانس ۱۱۵ و کنترل عوامل خطر میتواند در نجات جان افراد و کاهش عوارض این بیماری مؤثر باشد.
توجه به سلامت قلب و عروق، کنترل فشارخون و قند خون، تغذیه سالم و فعالیت بدنی منظم از اقداماتی هستند که میتوانند خطر ابتلا به سکته مغزی را کاهش دهند.
انتهای پیام/