به گزارش گروه سیاسی و بین‌الملل برنا، حجت الاسلام والمسلمین، محمدجواد حاج علی اکبری، خطیب موقت نماز جمعه تهران، در خطبه عبادی نماز جمعه این هفته (جمعه ۸ آبان ماه) ضمن دعوت نمازگزاران به رعایت تقوای الهی گفت: در مباحث پیشین، نقش زیست عفیفانه در عرصه حیات فردی مورد بررسی قرار گرفت و توضیح داده شد که عفت، زیرساخت، بنیان و اساس تعالی شخصیت انسان در مسیر تکامل ایمانی است.
عفت؛ زیربنای تعالی شخصیت انسان
وی در ادامه اظهار کرد: هنگامی که انسان بتواند خواهش‌های نفسانی و امیال حیوانی خود را مدیریت و مهار کند، زمینه دستیابی به سایر ارزش‌های انسانی و الهی و فضیلت‌های اخلاقی برای او فراهم می‌شود.
خطیب موقت نماز جمعه تهران با اشاره به تلاش‌های شیطانی برای آلوده‌سازی انسان‌ها و از بین بردن فضیلت‌های اخلاقی تصریح کرد: علت طراحی‌های شیطانی از آغاز آفرینش تاکنون برای آلوده‌سازی افراد، زمین زدن آن‌ها و سوزاندن فضیلت‌ها در وجودشان نیز از همین مسئله قابل درک است.
زیست عفیفانه؛ عامل تحکیم خانواده
وی با اشاره به دومین محور مباحث مربوط به زیست عفیفانه، یعنی نقش آن در ساخت، تحکیم و تعالی خانواده، گفت: خانواده سلول اصلی جامعه و پرورشگاه فرزندان آدم است و اسلام عزیز اهتمام ویژه‌ای به حفظ و تقویت این نهاد دارد.
خطیب موقت نماز جمعه تهران با بیان اینکه در نقطه مقابل این رویکرد، جنگی تمام‌عیار علیه خانواده در جریان است، اظهار کرد: سلاح این جنگ خانمان‌برانداز، ترویج بی‌عفتی و بی‌بندوباری است؛ موضوعی که پیش‌تر به تفصیل درباره آن صحبت شد.
نقش زیست عفیفانه در ساخت جامعه مطلوب اسلامی
حاج‌علی‌اکبری در ادامه با اشاره به سومین محور بحث درباره زیست عفیفانه خاطرنشان کرد: اکنون نوبت به بررسی نقش زیست عفیفانه در مناسبات اجتماعی، زندگی اجتماعی و ساخت جامعه مطلوب اسلام رسیده است که امیدواریم با توفیق الهی بتوانیم در ادامه به این موضوع بپردازیم.
وی در ادامه با تأکید بر جایگاه حیا و عفت در مناسبات اجتماعی گفت: زیست عفیفانه یک توصیه اخلاقی و امری تزئینی نیست، بلکه رکن اساسی و حیاتی در شکل‌گیری جامعه مطلوب و تأمین حیات طیبه اجتماعی است و میزان احساس خوشبختی و سعادت در جامعه با میزان تحقق زندگی مبتنی بر عفت و حیا ارتباط مستقیم دارد.
حاج‌علی‌اکبری در ادامه سخنان خود درباره موضوع عفت و زیست عفیفانه اظهار کرد: روابط و مناسبات اجتماعی مسئله‌ای اساسی در زندگی انسان‌هاست و اگر این مناسبات بر قواعد سلم، سلام، امنیت، ایمان و فضیلت استوار باشد، زمینه رشد اخلاقی افراد جامعه فراهم می‌شود و کل جامعه نیز می‌تواند به‌عنوان جامعه‌ای مؤمن و سالم، پرچم فضیلت‌ها را در میان جوامع انسانی به دست بگیرد.
وی افزود: این مسئله نشان می‌دهد که حیا و عفت، سبک زندگی عفیفانه و زیست عفیفانه به‌عنوان یکی از ارکان تأمین خوشبختی جامعه، چه جایگاهی دارد. واقعیت این است که از منظر خدای متعال، اولیای الهی، خرد ناب و عقل سالم و همچنین تجربه زیسته انسان‌ها در طول قرون و اعصار، عفاف یک قاعده طلایی و رکن اساسی در تأمین خوشبختی و سعادت جمعی انسان‌ها محسوب می‌شود.
خطیب موقت نماز جمعه تهران با اشاره به آموزه‌های اسلامی در زمینه عفاف و حیا تصریح کرد: با مراجعه به اسلام، مطالعه کلمات اولیای خدا و آیات کریمه قرآن درمی‌یابیم که زیست عفیفانه و زندگی حریم‌دار، که در آن کرامت انسانی حرف اول را می‌زند، در حقیقت به‌منزله دکترین تأمین حیات طیبه مطرح است.
زیست عفیفانه؛ رکن حیاتی شکل‌گیری جامعه مطلوب
حاج‌علی‌اکبری با تأکید بر اینکه زیست عفیفانه صرفاً یک توصیه اخلاقی و امری مستحبی و تزئینی نیست، گفت: این موضوع در ساخت مناسبات اجتماعی میان انسان‌ها و شکل‌گیری جامعه تراز و مطلوب، یک رکن اساسی و حیاتی محسوب می‌شود.
وی ادامه داد: می‌توان گفت عرصه فرهنگ و تربیت و مسئله عفاف، در این سطح یک امر فراراهبردی است؛ چراکه اصل احساس خوشبختی و سعادت در زندگی اجتماعی، ابتنای تام و وابستگی مستقیمی به میزان تحقق زندگی مبتنی بر عفت و حیا در جامعه دارد.
خطیب موقت نماز جمعه تهران خاطرنشان کرد: هرچه این مسئله جدی‌تر باشد و عرصه‌های گوناگون زندگی اجتماعی را بیشتر پوشش دهد، به همان نسبت احساس خوشبختی و سعادت در جامعه افزایش پیدا می‌کند و به هر میزان که سهم حیا، عفت و پاکدامنی در جامعه کاهش یابد، رذالت‌ها، آشفتگی‌ها، ناآرامی‌ها و احساس نامطبوع از زندگی در میان مردم شکل می‌گیرد.
عفت و حیا؛ برخاسته از فطرت انسانی
حاج‌علی‌اکبری با بیان اینکه عفت و حیا ریشه در فطرت انسان‌ها دارد، اظهار کرد: این اصل طلایی و سنت وحیانی، قاعده‌ای برجسته و عقلانی و کاملاً مبتنی بر فطرت است که از درون انسان‌ها سرچشمه می‌گیرد و ریشه‌دار است.
وی با تأکید بر ضرورت نهادینه‌سازی عفاف از دوران کودکی و نوجوانی گفت: مسئله عفت و حیا باید همراه با تولد انسان و در مسیر تربیت و رشد او، به‌ویژه در دوران کودکی و نوجوانی، بنیان‌گذاری شود. تربیت بر مدار عفت، در حقیقت تربیت بر مدار عقلانیت است.
خطیب موقت نماز جمعه تهران افزود: اگر این قاعده طلایی به‌درستی در وجود انسان ریشه‌گذاری شود و افراد در خانواده، محیط آموزشی و مدرسه و در سن مناسب با آن آشنا شوند، ارزش‌های وجودی و کرامت انسانی خود را درک می‌کنند و روش‌های مدیریت خواهش‌های نفسانی و مهار غرایز را می‌آموزند.
وی ادامه داد: انسان‌ها باید یاد بگیرند چگونه در محیط‌های اجتماعی و در مناسبات خود با دیگران، در برابر امیال و خواهش‌های نفسانی خویشتن‌داری کنند. اگر این خودداری آگاهانه و خویشتن‌داری عاقلانه در سن مناسب به‌درستی آموزش داده شود، افراد هنگام برقراری ارتباط با دیگران، مناسبات خود را بر اساس کرامت انسانی تنظیم خواهند کرد.
خویشتن‌داری؛ مبنای ارتباط انسانی در جامعه
حاج‌علی‌اکبری با بیان اینکه مناسبات اجتماعی باید بر پایه انسانیت و فضیلت‌های انسانی شکل بگیرد، اظهار کرد: ارتباط انسان‌ها با یکدیگر، ارتباط دو انسان است، نه ارتباط دو حیوان. عفت در وجود هر انسانی به معنای کشف کرامت انسانی در وجود خویشتن و تشخیص بزرگواری و کرامت در وجود دیگران است.
وی افزود: معنای این مسئله آن است که مواجهه من با دیگران باید بر اساس انسانیت و فضیلت‌های انسانی باشد، نه بر اساس امیال حیوانی. این همان بنیان و قاعده طلایی عفت است که در فطرت انسان‌ها ریشه دارد و به معنای خودارزشمندی، خودارج‌مندی و کشف ارزش‌های وجودی و کرامت انسانی است.
خطیب موقت نماز جمعه تهران با اشاره به نقش خانواده و نهادهای آموزشی در نهادینه‌سازی این فرهنگ گفت: این موضوع باید از دوران کودکی و نوجوانی و در فرایند رشد انسان‌ها بنیان‌گذاری شود و در این زمینه خانواده از یک سو و آموزش‌وپرورش، نهادهای تعلیم و تربیت و عناصر مؤثر در عرصه تربیت از سوی دیگر مسئولیت دارند.
قانون؛ ابزار صیانت از حیات طیبه اجتماعی
حاج‌علی‌اکبری با تأکید بر اینکه زیست عفیفانه امری تحمیلی و اجباری نیست، اظهار کرد: دکترین زیست عفیفانه به‌عنوان یک نظریه کلان در تأمین حیات طیبه اجتماعی، دستوری تحمیلی یا اجباری نیست، بلکه امری کاملاً درونی، فطری و روحی و مبتنی بر قواعد ناب خرد و هوشیاری است.
وی با اشاره به جایگاه قانون در تنظیم مناسبات اجتماعی تصریح کرد: اگر سخن از قانون به میان می‌آید، قانون برای افرادی است که غافل هستند یا احیاناً گرفتار بی‌بندوباری و وقاحت شده‌اند و انگیزه آلوده‌سازی اجتماعی دارند. قانون در چنین شرایطی برای دفاع از حق حیات طیبه و زندگی پاکیزه عمومی و اجتماعی وارد عمل می‌شود و این افراد را مهار و مناسبات را تنظیم می‌کند تا هر چیزی در جای خود قرار بگیرد.
خطیب موقت نماز جمعه تهران خاطرنشان کرد: در غیر این صورت، عفت امری طبیعی، فطری و عقلانی و مستظهر به وحی الهی و سنت خدایی است. اگر مسیر تربیت به‌درستی پیش برود، به جریان انداختن قاعده حیا و عفت در جامعه کار دشواری نخواهد بود؛ چراکه بافت اجتماعی از آن استقبال می‌کند و آحاد جامعه با آن همراهی خواهند کرد.
حیات طیبه؛ نتیجه حاکمیت کرامت و امنیت در مناسبات اجتماعی
حاج‌علی‌اکبری در ادامه با اشاره به مفهوم حیات طیبه در قرآن کریم گفت: کلیدواژه حیات طیبه که امروز چند بار به آن اشاره کردم، یک بار در قرآن کریم و در سوره نحل آمده است. حیات طیبه به معنای زندگی گوارا و شیرین است؛ زندگی‌ای که افراد در آن احساس خوب، خوشبختی و سعادت دارند.
وی افزود: افراد در جامعه زمانی احساس پاکیزگی، گوارایی و سعادت می‌کنند که در روابط اجتماعی و مناسبات میان انسان‌ها پاکی حاکم باشد، کرامت انسانی مورد توجه قرار گیرد و افراد از یکدیگر احساس سلم و سلام داشته باشند و مطمئن باشند که از ناحیه دیگری آسیبی به آن‌ها نمی‌رسد.
خطیب موقت نماز جمعه تهران ادامه داد: جامعه زمانی احساس حیات طیبه می‌کند که امنیت متقابل در آن برقرار باشد و افراد در مناسبات خود با یکدیگر احساس کنند نگاه دیگران به آن‌ها نگاهی انسانی است، نه نگاهی حیوانی و غریزی. زمانی حیات طیبه در جامعه مستقر می‌شود که افراد در آن احساس کرامت و شخصیت کنند و این عنصر اساسی با کیمیای عفت میسر می‌شود.
کاهش عفت، مناسبات اجتماعی را به سطح غرایز حیوانی تنزل می‌دهد
حاج‌علی‌اکبری با اشاره به پیامدهای کاهش عفت در مناسبات اجتماعی گفت: نقطه مقابل جامعه عفیف، جامعه‌ای است که ارتباطات افراد در آن مبتنی بر غرایز حیوانی باشد؛ به‌گونه‌ای که عده‌ای تبرج می‌کنند و نیازهای غریزی و خواهش‌های نفسانی خود را به بازار زندگی اجتماعی می‌آورند و بدن و به‌ویژه ویژگی‌های جنسی و جنسیتی خود را برجسته و عرضه می‌کنند.
وی افزود: در مقابل نیز طرف دیگر خواهش‌های نفسانی خود را به میدان می‌آورد و اتفاقی که در چنین شرایطی رخ می‌دهد، این است که سطح مناسبات اجتماعی به سطح مناسبات حیوانی و غریزی کاهش پیدا می‌کند.
خطیب موقت نماز جمعه تهران در ادامه تأکید کرد: در چنین موقعیتی، امنیت، سلامت و آرامش به خطر می‌افتد و افراد جامعه دیگر احساس آرامش، امنیت و سلامت نخواهند داشت.
خطیب موقت نماز جمعه تهران، با اشاره به تأثیر رسانه‌ها و فضای مجازی در انتقال فرهنگ‌ها و سبک‌های زندگی گفت: امروز برخی فرهنگ‌ها که آلوده به بی‌عفتی، بی‌بندوباری و هرزگی هستند، از طریق رسانه‌های جدید در حال انتشارند و جامعه ما نیز در معرض انتقال این آسیب‌ها قرار دارد.
وی در ادامه گفت: یکی از مسائل مهم در این زمینه، تبادل فرهنگی است. به واسطه رسانه‌ها و فضای مجازی، بسیاری از فرهنگ‌هایی که به بی‌عفتی، بی‌بندوباری و هرزگی آلوده هستند، سبک زندگی خود را از طریق رسانه‌های جدید منتشر می‌کنند.
تبادل فرهنگی و خطر انتقال الگوهای نادرست
وی با بیان اینکه این مسئله یک واقعیت است، افزود: واقعیت دیگری نیز وجود دارد که پیش از این مورد تأکید قرار گرفت و آن شبیخون فرهنگی است. صرفاً با تبادل فرهنگی مواجه نیستیم؛ وقتی جامعه‌ای گرفتار ویروس بی‌حیایی است و این فرهنگ از طریق رسانه‌ها یا مراودات به جامعه ما منتقل می‌شود، احتمال انتقال این آسیب‌ها نیز وجود دارد؛ همان‌گونه که در موضوع کرونا احتمال انتقال ویروس مطرح بود.
تهاجم فرهنگی با هدف ضربه زدن به هویت جوانان
خطیب موقت نماز جمعه تهران با تأکید بر اینکه مسئله فراتر از تبادل فرهنگی و انتقال الگوهای نادرست است، تصریح کرد: نکته بالاتر، شبیخون و تهاجم فرهنگ‌های شیطانی است؛ فرهنگ‌هایی که برای آلوده‌سازی جامعه ما، زمین‌گیر کردن آن، فضیلت‌سوزی و ضربه زدن به هویت الهی جوانان و جلوگیری از پیشرفت کشور انگیزه دارند و برای تحمیل سبک زندگی شیطانی و منحط خود به جامعه ما برنامه‌ریزی می‌کنند.
ضرورت برنامه‌ریزی برای صیانت از جامعه
حاج‌علی‌اکبری با بیان اینکه در برابر این دو واقعیت نمی‌توان مواجهه‌ای عادی داشت، گفت: مقابله با این مخاطرات نیازمند برنامه‌ریزی، طراحی و ابتکار است تا بتوان جامعه را در برابر این آسیب‌ها حفظ کرد.
ادامه دارد