به گزارش خبرگزاری برنا از خراسان شمالی، مدیرکل میراث فرهنگی گفت: این دالانهای زیرزمینی در آن دوران در هنگام هجوم بیگانگان و یا ناامنی و آشوبهای سیاسی بهعنوان پناهگاه مورد استفاده قرار میگرفته است.
محمد سویدانلویی گفت: این پناهگاهها دارای دالانهای زیرزمینی دستکند هستند که از چند راهرو و اتاق جانبی تشکیل شده است.
وی با خودداری از بیان محل دقیق این پناهگاه های زیرزمینی، افزود: این اداره نیروی کافی برای حفاظت از این اماکن ندارد و به همین دلیل در صورت اعلام موقعیت این پناهگاه ها، حفاران غیرمجاز به منطقه هجوم خواهند برد.
معاون میراث فرهنگی این اداره کل نیز که سرپرستی گروه باستان شناسی برای شناسایی این مکانها را برعهده داشته در این باره گفت: یکی از این پناهگاه ها در یک برجستگی طبیعی از جنس کنگلومرا به ارتفاع بیش از 30 متر از سطح دشت مجاور حفر شده است.
علی اکبر وحدتی افزود: سطح این تپه فضایی به طور تقریب مسطح است که بقایای یک استقرارگاه باستانی به ابعاد حدود 50 متر در آن قرار دارد و در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده است.
وی گفت: پناهگاه زیرزمینی حفر شده در زیر این تپه دارای چندین اتاق، پستو و راهروهای فرعی است که اهالی در زمان ناامنی و حملات بیگانگان، برای حفاظت از جان و مال خود، به عنوان پناهگاه مورد استفاده قرار می داده اند.
وی افزود: در یکی از این پناهگاه های زیرزمینی راهروی ورودی، به دو شاخه شمالی و جنوبی تقسیم شده و در این محل یک هواکش به صورت عمودی تا سطح زمین بالا رفته و امکان تهویه و نیز ورود نور به فضا را فراهم کرده است.
وحدتی با اشاره به دیگر پناهگاه کشف شده گفت: محل مورد نظر یک دالان زیرزمینی دستکند است و از چندین راهرو و اتاق جانبی تشکیل شده و محل ورودی این دالان به شکل یک میل چاه است که حدود 5 متر عمق دارد و پس از ورود به یک فضای باز، به یک راهروی چندبخشی و چندین اتاق منتهی می شود.
وی افزود: در تمام اتاق ها و بدنه راهروها حفره های کوچکی برای قرار دادن پیه سوز تعبیه شده که نور داخل را تامین می کرده و اثر دود چراغ بر دیواره ها برجای مانده است.وحدتی اشیای کشف شده در این پناهگاه ها را شامل انواع مختلف قطعات سفال لعابدار، ظروف شیشه ای، ابزار فلزی، تعدادی آجر شش ضلعی، سفال های آبی و سفید مربوط به دوره تیموری و بقایای استخوان های جانوری برشمرد و گفت: بسیاری از این سفال ها بدون لعاب بودند که این تاریخ گذاری آن را دشوار می سازد.
معاون میراث فرهنگی اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خراسان شمالی در خصوص مرمت و بازسازی این پناهگاه ها افزود: پس از ساماندهی این پناهگاه ها می تواند قابلیت بسیار بالایی جهت سرمایه گذاری و بهره برداری به عنوان یک مجموعه تاریخی فرهنگی را داشته باشند.