باشگاه جوانی برنا/روسری ساده و کوتاه بر سرش است و 2 گوشه اش را زیر چانه اش گره زده، موهایی با فرق کج و خوابیده بر سر، صورتی گرد با چشمانی اندوهناک، انگار غم عالم بر چهره او نشسته و خستگی را با زبان بی زبانی فریاد می کند. این تصویر پروین اعتصامی است. شاعره بزرگ ایرانی.
همان که آدم ها را در قالب اصلیشان می ریخت. همان که از زبان پرنده و چرنده، حرف دل آدمی را زد. از آنهایی که در خفقان حکومت زمان، دهان را بستند و با ایما و اشاره سخن گفتند.
درس خوانده آمریکا بود. اما تعهدش را نسبت به وطن از دست نداد. هر آن که را می شد به پای میز مناظره در شعرهایش کشاند. مادر نبود اما دلسوزانه از یتیمان می سرود و می خواند.
آن قدرها فرصت نکرد تا 3 جلد دیوانش را خود به انتشار برساند. اولین دیوان پروین، در زمان حیاتش چاپ شد و در آستانه چاپ دوم دیوانش دنیا را وداع گفت.
دیر ازدواج کرد. زود از همسرش جدا شد و در سن 35 سالگی که اوج جوانی اش بود؛ وفات کرد. زنی با روحیه ای لطیف و سرشار از احساس، با مردی نظامی ازدواج کرد. زندگی شان دوام چندانی نیافت و بعد از 4 ماه و نیم از ازدواج خود با پسر عمویش، دوباره به خانه پدر بازگشت.
دومین دیوان پروین، 21 سال بعد از وفات او یعنی سال 1341 و دیوان سوم در سال 1353 توسط برادرش ابوالفتح اعتصامی به چاپ رسید. هر سه این کتاب ها به کتابخانه اختصاصی مجموعه فرهنگی-تاریخی نیاوران اهدا شد.
مجموعه فرهنگی-تاریخی نیاوران، به مناسبت سالروز تولد پروین، مراسم بزرگداشتی را صبح امروز (دوشنبه) ترتیب دید. این مراسم با حضور دکتر مهدیه الهی قمشه ای و تعداد کم مدعوین، که از کارکنان مجموعه و خبرنگاران بودند، فضای شاعرانه ای را ایجاد کرد.
دکتر الهی قمشه ای از اخلاق و عرفان پروین گفت. اینکه او فقط شعر نسرود. درس اخلاق به جامعه اش داد. پروین اعتصامی به واقع فرزند زمان خود بود و برای مردم زمانه اش چگونه نگاه کردن به زندگی را آموخت. درس محبت و توجه به زیردستان، جز سرفصل های تدریس او بود.
پروین اعتصامی، شعرهایش را گوش شنوایی برای دردودل هایش تلقی می کرد. از آن چه که بر سر آدمی می رود، بگوید و در قالب شعر، به آن آهنگی دهد که نوای از دل برآمده را بر دل بنشاند.
پروین در خانواده ای ادبی رشد کرد و شاعری نامدار شد. زنی شاعره که توانست به عنوان یک زن، حس زنانه خود را در ادبیاتش نفوذ دهد و توانایی زن ایرانی را به رخ هر که نتواند دید؛ بکشد.
"چرا فقط یک زن، به بزرگی پروین اعتصامی در تاریخ ما نمایان می شود؟" این سوالی است که هم باید از زن مسلمان ایرانی پرسید و هم از فرهنگ اسلامی ایران.
اسلام می گوید: "طلب العلم فریضة علی کل مسلم فاطلبو من مظانه وافتیسوه من اهله، کسب علم بر هر مسلمانی واجب است. پس دانش را از جایی که احتمال بودنش هست بجویید و آن را از اهلش فرا بگیرید."
تاریخ ایرانی هم یادآور هنرمندی های زنان اش است. اینکه چرا کمتر زنی به این نقطه می رسد هنوز سوالی بی پاسخ است! شاید نام شان از قلم تاریخ نویسان افتاده باشد!
و سخن آخر اینکه شعر"لطف حق" پروین اعتصامی از یادها پاک نشدنی است. شعری در وصف به آب سپرده شدن حضرت موسی(ع) از سوی مادرش...
****