سرویس فرهنگ و هنر برنا/عزیزالله حاجی مشهدی
از خبرها و شنیدهها چنین بر میآید كه بیست و نهمین جشنواره بینالمللی فیلم فجر، با توجه به حضور برخی فیلمسازان جوان و تازه نفس در كنار فیلمسازان نسل اول انقلاب از جمله كیانوش عیاری، رضا میركریمی، كمال تبریزی، جمال شورجه، رسول صدرعاملی و ابراهیم حاتمیكیا و دیگر كارگردانهای نام آشنای سینمای ایران، بازار گرمتری خواهد داشت!
به عنوان یك منتقد فیلم كه پیگیری مداوم این رویداد مهم، در چنین روزهایی از سال، یكی از جدیترین دلمشغولیهای اوست، با اشتیاق، چشم به راه دست كم چند فیلم امید بخش و متفاوت مینشینم و امیدوارم كه مثل همه جشنوارههای سالم و كم حاشیه، بخش "مسابقه سینمای ایران" جشنواره، به راستی میدان رقابت سالمی برای فیلمسازان سینمای ملی ما باشد.
در كنار این اشتیاق و انتظار شیرین، باز هم بر پایه خبرها و شنیدهها، دلشورهها ونگرانیهایی هم پیش میآید كه ناگزیر، مطرح كردن برخی "بایدها و نبایدها" را درباره برگزاری بیست و نهمین جشنواره بینالمللی فیلم فجر ضروری جلوه میدهد. شاید با نگاهی گذرا – بی هیچ آداب و ترتیبی– بتوان به چند مورد مهم از این بایدها ونبایدها، به اجمال اشاره كرد:
1-فراهم ساختن تسهیلات مناسب و اعطای تخیف ویژه برای دانشجویان و دانشگاهیان جهت تهیه بلیتهای جشنواره میتواند نمایانگر نگاه ویژه و احترام آمیز دبیرخانه جشنواره، در رویارویی با سینما دوستان دانشگاهی باشد.
2- انتخاب فضای مناسبی برای نمایش فیلمها (ویژه رسانههای گروهی و منتقدان) به شرطی میتواند نتیجه مثبت و ثمربخشی در بر داشته باشد كه دست اندركاران واقعی و فعال در عرصههای نقد فیلم، تهیه خبر و نوشتارهای سینمایی در سینمای ویژه رسانههای گروهی حضور یابند.
3- برگزاری نشستهای نقد و بررسی فیلمها – با وجود كمی وقت و شتابزدگیهای طبیعی و خاص دوران جشنواره- میتواند با برنامهریزی درست و سنجیده و با استفاده از منتقدان شناخته شده و مستقل، از حالت "رفع تكلیف" خارج شود!
4- انتخاب درست و سنجیده و جامع نگرانه هیاتهای "انتخاب" و "داوری" بخشهای مختلف جشنواره –به ویژه برای بخش مسابقه– را نباید به دایره دوستان و آشنایان نزدیك به دبیرخانه و به اصطلاح معروف به جمع خودیها و مدیران شناخته شده دولتی، محدود كرد. حضور چهرههای مستقل و متخصص در شاخههای متنوع تولید فیلم و دیدگاههای مختلف در كنار هم میتواند به جریان درست و سنجیده "انتخابها" و "داوریها" كارشناسانه و بیطرفانه منجر شود.
5-معرفی اعضای هیاتهای انتخاب و داوری فیلم در تمام جشنوارههای معتبر، یك رسم معمول و مالوف است كه نمایانگر نوع نگاه و سمتگیری عالمانه یك جشنواره به چگونگی تركیب تخصصها و نگرشهاست. حركت به اصطلاح "چراغ خاموش" هیاتهای انتخاب و داوری و معرفی نشدن آنهابه اهالی سینما در چنین رویدادهایی، چندان توجیه پذیر نیست و نامتعارف به نظر میرسد!
6- مشروط نكردن "نمایش همگانی" فیلمهای تولیدی جدید به شركت و حضور اجباری در جشنواره فیلم فجر را باید به فال نیك گرفت، به ویژه كه میدانیم اگر به هر پدیدهای با عینك "سیاست زدگی!" نگاه نكنیم، برخی از كارگردانها به دلیل آماده نبودن فیلمها یا برخی كمداشتهای فنی فیلمهایشان، فرصت حضور در جشنواره را پیدا نمیكنند و این مسئله ربطی به قهر و آشتی بودن آنان با جشنواره ندارد!