ابتدا مسیر را شناسایی میكنم تابلو موزه از دور خودنمایی میكند نزدیك میشوم چهار عدد بلیط تهیه میكنم تا موزه را به همراه دوستانم تماشا كنم. مبلغ هر بلیط 500 تومان است. وارد موزه میشوم همین كه خواستم دوربین را بیرون بیاورم و گزارش تصویری تهیه كنم با تابلوهای عكسبرداری ممنوع مواجه شدم. من هم انسان قانونمندی هستم و احترام به قانون از همه چیز برایم مهم تر است بنابراین از تهیه گزارش تصویری منصرف میشوم و سعی میكنم قلمم را رساتر بر روی كاغذ بغلطانم.
در ابتدا قسمتهای مختلف موزه با تابلوهایشان خود را معرفی میكنند: نقاشی، سفالگری، اسلحه، اسكناس و ...
به سراغ اشیا سنگی و سفال میروم ، چیزی كه مردم بسیاری گرد آن جمع شدهاند اولین سنگ قبری است كه بر روی مزار امام رضا (ع) قرار داشته است و سفید رنگ است اكثر آثار موزه مورد مرمت و بازسازی قرار گرفتهاند در این بین آثاری مربوط به قرن هفتم و هشتم هنر هند و بخصوص آثاری از دوران صفوی و قاجار به چشم میآید.
كتیبههای طلاكاری حرم با خط استاد علیرضا عباسی خوشنویس به نام دوران صفوی بسیار چشم نواز است. یكی از دوستان میگوید شاهان صفوی بهترین مكانها را به خط استاد عباسی مزین میكردهاند كه البته به نظرم حرفش درست میآید ، چه مكانی بهتر از حرم امام رضا (ع) برای نمایش آثار شاخص هنری هنرمندان.
در مركز موزه سومین ضریح حرم مطهر امام رضا (ع) قرار دارد بر بالای این ضریح شعمدانهایی قرار دارد . دوست دیگری میگوید دوران گذشته برق نبوده است و برای روشنایی حرم از شمع بهره میبردهاند و این دلیلی میشود برای به كار بردن شعمدانها بر بالای ضریح مطهر.
كمی آنطرفتر ضریح چهارم قرار دارد، وقتی به ترتیب ضریحها را مشاهده میكنم سیر پیشرفت هنرهای اسلامی به راحتی قابل تشخیص است ضریح چهارم از چهار ضلع و چهارده دهنه فولای تشیكل شده كه به نیت چهارده معصوم هنرمند آن را اینگونه مزین ساخته است این ضریح در بمب گذاری سال 79 دچار آسیب دیدگی شده است و جای خود را به ضریح پنجم (ضریح كنونی حرم مطهر) داده است.
نكته جالب اینجاست كه حتی در ضریح های داخل موزه نیز مردم هدایا و نذورات خود را میریزند تا بلكه امام رئوف به آنها گوشه چشمی نماید. در حال دیدن ضریح چهارم اكثر افراد میگویند یادش بخیر دوران كودكیمان پدرمان ما را بر دوشش سوار میكرد و به زیارت میبرد ما هم با چه شوقی برای بوسیدن ضریح خود را آماده میكردیم و بالاخره ضریح را میبوسیدم حال امروز این ضریح در موزه قرار گرفته است.
محراب سنگی بالای سر حضرت و درب های حرم بینندگان فراوانی دارد اینجاست كه بسیاری از افراد از ته دل میگویند هنر نزد ایرانیان است و بس.
وقت تنگ است به زیر زمین میروم موزه تمبر و اسكناس، اینجا با آداب رسوم و آثار تاریخی هر كشور و ملتی از طریق اسكناسهایشان آشنا میشوی، تصاویر شاهان ایرانی نیز بر روی اسكناسهای ایرانی به چشم میخورد از ناصرالدین شاه گرفته تا بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران امام خمینی(ره) .
در گوشهای دیگر آثار و مدالهای اهدایی جهان پهلوان تختی به موزه آستان قدس رضوی خودنمایی میكند اینجاست كه همگان به یاد منش های پهلوانان گذشته این سرزمین میافتند، منشهایی كه امروزه كمی رنگ باختهاند و جای خود را به رقمهای نجومی قراردادها دادهاند .
به سراغ بخش اسلحه و سلاح های جنگی میروم سیر تكاملی اسلحه سازی به خوبی مشخص است اما چیزی كه بیشتر از همه در این موزه جلب توجه میكند ماكت تكمیلی طرح حرم آستان قدس رضوی و خیابان های اطراف است كه فضای بسیار زیادی را اشغال كرده و همه مردم دور آن حلقه زده اند و آن را تماشا میكنند.
وقت بازدید به پایان میرسد كم كم باید از موزه خارج شویم اما یك نكته بسیار مهم از این بازدید دستگیر من شد و آن اینكه تا شما از گذشته و تاریخ سرزمین خود مطلع نباشید نمیتوانید به امروز خودتان افتخار كنید ...
حال اگر گذرتان بر حرم امام رضا (ع) افتاد حتماً بازدید از این موزه را از دست ندهید تا بتوانید به پیشرفت های امروز كشورتان افتخار كنید .
محمد حسن سرائی