همه ما به کرات از رسانه های مختلف از جمله صدا و سیما می شنویم که از هنر سینما به عنوان هنر هفتم یاد می کنند اما کمتر کسی از خود می پرسد که اگر سینما هنر هفتم است پس مابقی اعداد یعنی هنر اول تا ششم اختصاص به کدام رشته های هنری دارد ، اصلا اگر سینما هنر هفتم است تکلیف هنر اول تا ششم چه می شود و یا اصلا هنر اول کدام یک از رشته های هنری است؟
شاید یکی از دلایلی که بیشتر مردم از سایر هنرها و فعالیت های هنری بی اطلاع هستند این باشد که یکی از قویترین رسانه ها یعنی تلوزیون بیشترین تبلیغات خود را بر روی هنر هفتم یعنی سینما دارد و طبیعتاً این دو عنصر یعنی سینما و تلوزیون ارتباط نزدیک و تنگاتنگی با یکدیگر دارند و هنرمندانی که در سینما و تلوزیون فعالیت می کنند در نزد مردم از محبوبیت خاصی برخوردار هستند و همواره آخرین اخبار توسط رسانه ها از فعالیت و آثار سینما و تلوزیون بدون دغدغه منتشر می شود و مابقی هنر ها به نوعی در انزوع قرار گرفته اند.
در تعریف هنر باید گفت که ، برای هنر، نمیتوان مانند اشیا و عناصر طبیعی، فرمول یا ضابطه خاص تعیین نمود، و از نظر منطقی، جنس، فصل و حد آن را ترسیم نموده و تعریف علمی از آن ارائه داد؛ چرا که هنر، امری معنوی است و در دل آن نوعی اشراق و شهود نهفته است.
هنر شاخه های زیادی دارد و در هرکدام از شاخه ها افراد گوناگونی فعالیت می کنند و نام هنرمند را به دنبال اسم خود به یدک می کشند و همواره سعی می کنند آثاری را خلق کنند که در نوع خود و در مقابل دیگر آثار هنری از ویژگی های شاخصی برخوردار باشد ، این رقابت در سایر رشته های هنری نیز وجود دارد.
در زیر سایر رشته های هنری یعنی رشته هایی که هنر اول تا هفتم را تشکیل می دهند و از آنها با عنوان هنر های هفتگانه بشری یاد می شود آورده شده است:
1- معماری
2- هنرهای دستی مانند مجسمه سازی ، شیشه گری و ...
3- هنرهای ترسیمی شامل نقاشی ، خطاطی و ...
4- ادبیات شامل شعر ، داستان ، فیلمنامه و...
5- موسیقی
6- ورزش ، رقص و حرکات نمایشی
7- هنرهای نمایشی مانند سینما ، تئاتر و...
اما تمامی آثارهنری درارای وجوهی مشترک با یکدیگر هستند که این وجوه زمینه ساز شکل گیری هنرهای هفتگانه شده است :
الف ) تخیل به عنوان مهمترین عامل در شکل گیری آثار هنری به شمار می رود ، هرچه هنرمند حس تخیل بهتری داشته باشد آثار او در بین سایر هنرمندان شاخص تر می شود.
ب ) احساسات و عواطف هنرمند ، وجه اشتراک آثار هنری در این است که بیشتر این آثار بر اساس عواطف و احساسات هنرمند شکل می گیرد و کمتر تفکر منطقی و عقلانی در پیش زمینه آثار هنری دخالت دارند . این بدین معنی نیست که هنرمند از عقل ، شعور و درک خود در خلق آثار استفاده نمی کند ، به عبارتی یعنی احساسات هنرمند بر جنبه های فکری در ابتدای شکل گیری طرح او برتری می یابد.
ج ) منشوری بودن و چند معنایی بودن آثار هنری ، این بدین معنی است که وقتی هنرمند اثری را خلق می کند هرکس که در مقابل آن قرار می گیرد با توجه به تفکرات و احساسات خود می تواند برداشت متفاوتی از آثار هنری داشته باشد . بدون شک وقتی یک اثر هنری از عواطف و احساسات هنرمند شکل می گیرد نمی تواند معنایی تک بعدی داشته باشد و استنباط از آن متفاوت می شود.
محمد حسن سرائی