به گزارش برنا،گنبد کاووس یا گنبد قابوس بنایی تاریخی از سده چهارم هجری است که در گنبد کاووس-استان گلستان-، شمال شرقی ایران قرار دارد.
این بنا که یکی از بلندترین بناهای آجری جهان بهشمار میآید بر فراز تپهای خاکی که قریب پانزده متر از سطح زمین بلندتر است قرار دارد.البته این شکوه و عظمت از بی مهری بازدید کنندگان در امان نمانده و تاریخهایی که بازدید کنندگان بر آجرهای این بنای تاریخی حک کردند به مانند مثال 1354 نشان میدهد که این سنت ناپسند از دیرباز رسم بوده است!
این اثر تاریخی در سال (۳۹۷ هجری قمری برابر با ۳۷۵ هجری خورشیدی) و در زمان سلطنت شمس المعالی قابوس بن وشمگیر و در شهر جرجان که پایتخت پادشاهان آن دیار بوده، بنا شده است.
بنا به گزارش خبرنگار برنا این بنا دچار آسیبهایی نظیر کنده شدن آجرهای در قسمت ورودی،جلبک زدن و ترک خوردن آجرها در قسمتهای پایینی و نیز شکاف خوردن عمیق سردر ورودی و رویش گیاهان در کلاهک و تخریب قسمتی از آجرهای سر سازه شده است.
پروفسور آرتور پوپ در مورد این بنا چنین نوشتهاست:در زیر سمت شرق کوههای البرز و در برابر صحراهای پهناور آسیا یکی از بزرگترین شاهکارهای معماری ایران با تمام شکوه و عظمت خود قد بر افراشتهاست. این بنا گنبد قابوس بقعه آرامگاه قابوس بن وشمگیر میباشد و برج آرامگاه از هرگونه آرایش مبراست. جنگندهای با نیروی ایمان در نبرد رودرروی، پادشاهی شاعر در نبرد با ابدیت، آیا آرامگاهی چنین عظیم و مقتدر وجود دارد.
و ویل دورانت در مورد آن نوشتهاست:جرجان در قرن ۱۰ میلادی (عصر زیاریان) یکی از ولایتهای بزرگ ایران بود؛ این شهر به همت قابوس بن وشمگیر، گنبدی 62/66متری -از پی تا نوک تیزه-دارد.
روی این بنای زیبا به خط کوفی نوشته شده است:به نام خداوند بخشنده مهربان،این است کاخ با شکوه برای امیر شمس المعالی،امیر پسر امیرریالقابوس فرزنمد وشمگیر،فرمان داد به ساخت آن در زندگی خویش،سال نود و هفت،سیصد قمری،و سال هفتاد و پنج،سیصد(خورشیدی).
برای رسیدن به بنا باید از پله هایی که تعبیه شده عبور کنید و چند متری را بالا بروید،عکسهای قدیمی که بر دیواره پله ها تعبیه شده شما را به 1000 سال پیش میبرند زمانی که در کنار بنا هیچ خانه ای نبوده به غیر از چند کپر سیار و چند آدم اندک اما اکنون دور و اطراف این بنا تا چشم کار میکند خانه است و مغازه و راه و آدمهایی که حتی در روز بارانی و سرد از بالا و پایین رفتن پلههای این بنا و گرفتن عکس یادگاری با این اثر تاریخی دست نمیکشند.
برای دیدن عکسهای بیشتر اینجا کلیک کنید.