شغلی که در آن قیافه مهم است!

دنبال شغل اگر بگردی، کافی است یکی از روزنامه‌های صبح را بگیری و کاغذهایش را ورق بزنی؛ بازاریابی شغلی است که بیشترین آگهی برای آن درج شده است و در کنار حقوق ثابت، پورستانت خوبی هم می‌دهند و درآمدش نسبت به دیگر آگهی‌های روزنامه بالاست.
 
بازاریابی اما در هر شاخه اقتصادی ویژگی‌های متفاوتی را می‌طلبد و در شاخه‌هایی مانند بیمه، تبلیغات، تجهیزات پزشکی، تجهیزات ساختمانی، کامپیوتر و اینترنت، مطبوعاتی، مواد غذایی، لوازم آرایشی و... هر کدام نیاز به ا فراد متخصصی دارد.
 
بازاریابی فقط ارایه سمپل مواد خوراکی مثل قهوه یا پفک در کنار خیابان یا جذب عابران برای خریدن عطر نیست؛ این شغل مهارت‌های مختلفی دارد و اعتماد به نفس می‌خواهد.

حتما تا به حال بارها شده است که تلفن خانه‌تان زنگ می‌خورد و کسی از پشت تلفن محصولی را به شما معرفی می‌کند و همین‌طور جمله‌هایی را تخته گاز می‌گوید که اغلب تبلیغ یک لوح فشرده آموزشی و گاه اینترنت است.

بازاریابی راه و روش مختلفی دارد. حضوری، تلفنی، ایمیلی، وبلاگی، سایتی و ... ! خلاصه راه‌های مختلفی برای آن هست؛ اما بازاریابان حرفه‌ای معتقدند که هیچ چیز در بازاریابی مثل ارتباط چشم در چشم برای فروش محصول جواب نمی‌دهد و فروش هر محصولی راه و روش خود را دارد.

باور عمومی درباره بازاریاب‌ها ظاهری آراسته و چهره‌هایی جذاب است. عده‌ای هم می‌گویند که تا به حال بازاریابی را ندیده‌اند که آخرین مدل روز را نپوشیده باشد. حتی عده‌ای دیگر معتقدند که لباس بازاریاب نباید ارزان قیمت باشد. با برخی مدیران فروش درباره ویژگی افرادی که در این شغل استخدام می‌کنند، صحبت کردم:
 
خانمی که بازاریاب سفره عقد و لباس عروس استخدام می‌کند، می‌گوید: در کار ما ظاهر بازاریاب بسیار اهمیت دارد و من شخصا بازاریاب را برای مصاحبه حضوری قبل از استخدام دعوت می‌کنم. البته برخورد خوب و روابط عمومی بالای او بسیار اهمیت دارد؛ اما چهره او نیز مهم است. با این وجود، اگر بازاریابی در کار خود وارد باشد، یک چهره عادی و معمولی هم می‌تواند قابل قبول باشد. 

این‌بار، با یک شرکت که نمایندگی فروش یک شرکت لوازم آرایشی خارجی را عهده‌دار است، تماس می‌گیرم و از ظاهر بازاریابی که استخدام می‌کنند، می‌پرسم. مدیر فروش یک مرد است. او می‌گوید: ظاهر زیبا و آراسته در کار بازاریابی جزو بدیهیات است و از الفبای کار به شمار می‌رود که این موضوع در مورد فروش لوازم آرایشی بسیار اهمیت پیدا می‌کند؛ حتی لباس بازاریاب یک شرکت معتبر آرایشی که در شمار کارهای شیک است، نباید ارزان‌قیمت باشد.

این مدیر فروش معتقد است: بازاریابی یک هنر است و هزاران فاکتور مهم دارد. بازاریاب باید قدرت مجاب کردن داشته باشد و کالای خود را به خوبی معرفی کند و خود را مشاور مشتری بداند و کالاهای هم‌نوع را بشناسد و به مشتری اطلاعات بدهد و بعد او را مجاب به خرید کند.

با مدیر فروش دیگری که بازاریاب استخدام می‌کند، تماس می‌گیرم. کار این مجموعه در بخش بیمه است و همین امروز هم مشغول استخدام یک سری بازاریاب هستند . هنوز حرفم شروع نشده، می‌گوید: اگر بازاریابی بیمه نکرده‌ای، استخدام نمی‌کنیم. می‌پرسم به جز سابقه کار ظاهر فرد هم اهمیت دارد؟ می‌گوید: "اصول بازاریابی می‌گوید که ظاهر بازاریاب در کارش اهمیت دارد." می پرسم ظاهر مهمتر است یا روابط عمومی؟ می‌گوید: این دو ویژگی مکمل یکدیگر هستند.

درباره دوره‌های آموزشی هم که پرسیدم، می‌گویند: هر مرکزی خودش به بازاریاب آموزش می‌دهد و برای ما هم حدود یک ماه دوره آموزشی برگزار می‌کنیم و بعد بازاریاب وارد کارش می شود که مهم ترین ویژگی یک بازاریاب خوب توانایی او در فروش محصول است.

به سراغ مدیرفروش دیگری می‌روم این گروه محصولات لبنی هم امروز مشغول استخدام یک سری بازاریاب هستند درباره شیوه بازاریابی که می‌پرسم، می‌گوید: سیستم استفاده از تلفن برای بازاریابی یکی از راه‌های نوین است اما به هر حال هیچ گاه نمی‌توان از ارتباط چشم در چشم بازاریاب با مشتری چشم پوشید و عده بسیاری معتقند که انرژی مثبتی که بازاریاب به صورت حضوری منتقل می‌کند در فروش محصول تأثیرگذار است در حالی که برقراری چنین ارتباطی از پشت تلفن امکان پذیر نیست.
 
البته بازاریابی حضوری به دلیل آنکه هزینه زیادی برای مرکز فروش به همراه دارد مقرون به صرفه نیست. بنابراین از بازاریابان درخواست می‌شود که یک ماه اول کارشان را حضوری مراجعه کنند تا مشتری یک ذهنیت واقعی از آنها در ذهنش داشته باشد و بعد از یک ماه مشتریان را از طریق تلفن هدایت کنند به هر حال رابطه تلفنی و بازاریابی از طریق آن نیازمند یک صدای خوب و تأثیرگذار است که این صداست که باید کار حضور حقیقی را انجام دهد.

برای خانم‌ها در بازاریابی ظاهر و طرز بیان بسیار اهمیت دارد چون آنها با جاذبه‌ای که ایجاد می‌کنند بهتر می‌توانند مشتریان را به خود جذب کنند و این گونه است که در کار بازاریابی زنان بسیار بیشتر از مردها موفق‌تر هستند. در بسیاری از موارد مردها در هنگام بازاریابی با برخوردهای سرد و یا بی‌ادبانه روبه‌رو می‌شوند اما همان مشتریان در مواجه با یک بازاریاب زن سعی می‌کنند که رفتار معقول‌تری از خود نشان بدهند.

او درباره نوع آرایش بازاریابان زنی که فعالیت می‌کنند، گفت: به اعتقاد من یک بازاریاب و کسی که می‌خواهد مدت زیادی فعالیت کند، باید همیشه یک ظاهر معقول و نرمال داشته باشد. شاید در آرایشگاه‌ها و یا بازاریابی لوازم آرایشی یک ظاهر غیرطبیعی تا حدی قابل قبول است اما من معتقدم که حتی در چنین بازاریابی‌هایی هم یک ظاهر معقول بهتر جواب می‌دهد و بهتر است که ظاهر بازاریاب به فرهنگ مردم نزدیک‌تر باشد.

درباره انرژی مثبتی که یک بازاریاب می‌تواند در مشتری بگذارد طرز بیان و برخورد مناسب بسیار اهمیت دارد یک ظاهر عادی و ساده وقتی که طرز بیان خوبی با آن همراه باشد بسیار می‌تواند در امر بازاریابی کارآمد باشد مهمترین امر در یک بازاریابی موفق داشتن اعتماد به نفس است.

با یک خانم که مدیر فروش یک شرکت آرایش و بهداشتی است صحبت می‌کنم، طبق تصورم منتظرم تا به من درباره‌ی ظاهر بازاریابی که قرار است استخدام کنند، توضیحاتی بدهد. می‌گوید: ما دو بازار یاب داریم که یکی از آنها چادری است و دیگری تقریبا می‌توان گفت که همیشه لباس‌های مد روز را می‌‌پوشد و در عملکردشان هیچ تفاوتی نیست؛ هر دو خوب کار می‌کنند و برای من در هنگام استخدام مدل آرایش کردن و لباس پوشیدن تفاوتی ندارد.

او معتقد است 90 درصد موفقیت در شغل بازاریابی توانایی صحبت کردن است و ظاهر فرد هم باید آراسته و مرتب باشد. یعنی اینکه اگر در تابستان از کنار او رد شوی، بو ندهد و لباسش تمیز و مرتب باشد. به هرحال بازاریابی حضوری بسیار بیشتر از بازاریابی غیر حضوری جواب می‌دهد و این کار یک شغل حرفه‌ای است که دوره‌های مختلف آموزشی دارد و با آرایش کردن کار کسی راه نمی‌افتد؛ بلکه باید در این زمینه تسلط داشت و با محصولات مختلف آشنا بود.



***