به گزارش گروه خبر خبرگزاری برنا، تعداد کمی از اهالی لندن از محل دقیق سفارت آلمان، فرانسه یا حتی آمریکا اطلاع دارند. اما همه در تهران می‌دانند سفارت بریتانیا دقیقا کجاست. مجموعه‌ی اصلی سفارت بریتانیا در زمینی وسیع، در مرکز تهران و یک مجموعه‌ی مسکونی دیگر هم در باغ قلهک در منطقه‌ای خوش‌آب‌وهواتر در شمال تهران قرار دارد.
از نظر بسیاری از ایرانی‌ها این سفارت‌‌خانه‌های وسیع، نماد عظیمی از قدرت نامتناسبی است که انگلیس به مدت حدود دو قرن _ یعنی تا انقلاب اسلامی در سال ۱۹۷۹_ روی کشورشان اعمال کرده و همچنین نشان‌دهنده‌ی تلاش‌های مستمر انگلیس برای سرنگون‌کردن این کشور است.
در راستای بی‌اعتمادی ایران به بریتانیا، جک استراو، وزیر اسبق بریتانیا کتاب «کار، کار انگلیسی‌هاست» را پس از سفرش به ایران نگاشته است. این اثر که عنوانش از یک اصطلاح رایج در زبان فارسی برگرفته شده، روایتی روان و خوش‌خوان است از تاریخ ایران. استراو می‌گوید: «این گفته در صحبت‌های روزمره‌ی ایرانی‌ها مصطلح است: “پشت پرده همیشه یک انگلیسی هست.” یا “انگلیسی‌ها با پنبه سر می‌برند.” که دومی کنایه از مهارت ما در امر سیاست است.»
رویکردی خاطره‌وار درباره‌ی تاریخ ایران
در کتاب «کار، کار انگلیسی‌هاست» که جک استراو با هدف روشنگری درباره‌ی روابط پیچیده‌ی ایران و بریتانیا نوشته است، دو نکته حائز اهمیت است. اول تسلط نویسنده بر تاریخ ایران به نحوی که در مطالعه‌ی بخش‌های مختلف گویی تاریخ ایران را می‌خوانیم. البته این اثر معطوف بر روابط ایران و بریتانیا است. این حد از آگاهی و مطالعه در تاریخ و فرهنگ کشورهای دیگر در میان مسولین و سیاستمدران غربی تامل‌برانگیز است. نکته‌ی دوم و بحث‌برانگیز در این کتاب، اقدام جالب گروهی در یزد بوده که نویسنده آن‌ها را بسیج یزد می‌خواند. حرکت این جوانان و اثرگذاری آن موجب نگارش این کتاب شده است. هرچند که احتمالا دلایل دیگری هم برای نگارش این کتاب وجود داشته است. به هر حال این اثر حیرت خواننده را از تسلط وزیر امور خارجه‌ی انگلستان بر تاریخ کهن و معاصر ایران برمی‌انگیزد. این کتاب اگرچه رویکردی خاطره‌وار درباره‌ی جک استراو هم دارد ولی رسما یک کتابچه راهنما برای تمام دیپلمات‌های خارجی به ویژه انگلیسی درباره‌ی ایران است.
درک صحیح از ایرانِ امروزی
جک استراو درباره‌ی اهدافش از نگارش این کتاب نوشته:
هدف اصلی این کتاب ایجاد درک بهتر خوانندگان از ایران و نقش بریتانیا در آن است. اما دست یافتن به این درک خود نیازمند درک صحیح از سه جنبه‌ی ایران مدرن است.
اولین جنبه، تنوع قومی در ایران است. فارسی‌زبان‌ها کمتر از دوسوم جمعیت ایران را تشکیل می‌دهند. تقریبا یک‌ششم مردم آذری هستند که زبان مادری‌شان ترکی است. کردهای شمال غربی یک‌دهم جمعیت را تشکیل می‌دهند. بعد نوبت می‌رسد به اقلیت عرب که در غرب و جنوب‌غربی ساکن هستند و بلوچ‌ها که نزدیک مرز پاکستان زندگی می‌کنند. ۹۰درصد جمعیت شیعه، حدود ۸ درصد سنی و باقی‌شان مسیحی، یهودی، زرتشتی و بهایی هستند.
جنبه‌ی دوم، قدمت تمدن ایران است که حس ملی‌گرایی عمیق مردمش از آن آب می‌خورد.
سومین و مهم‌ترین جنبه، نقش زیربنایی مذهب شیعه در این کشور است که همچنان در هویت و سیاست ایرانی‌ها تاثیرگذار است.
هنری کیسینجر، مشاور اسبق امنیت ملی آمریکا، عقیده داشت که ایران باید تصمیم بگیرد که یک کشور است یا یک آرمان. این گفته از سوی یک دولتمرد صاحب‌نام آمریکایی عجیب است، چون خود آمریکا به واسطه‌ی آرمان‌هایش به چنین کشور قدرتمندی تبدیل شد؛ آرمان‌هایی که بنیان‌گذارانش بیان کردند و امروزه در خویشتن‌باوری آمریکایی‌ها حک شده است. درباره‌ی ایران هم تلاش برای جداسازی کشور و آرمان، کاری عبث است. در بخش نتیجه‌گیری در این‌باره بحث خواهم کرد که اگر ایران خواستار احترام بین‌المللی است (قطعا شایستگی آن را هم دارد) باید مطابق معیارهای بین‌المللی و رفتاری ملت‌ها جلوه کند، اما درک صحیح از ایران امروزی، نیازمند به رسمیت شناختن نیروهای قدرتمند فرهنگی و ایدئولوژیک است؛ یعنی همان آرمان‌هایی که تاریخ و مردمانش را شکل داده. این آرمان‌ها حتی در زندگی لامذهب‌ترین ایرانی‌ها هم به قوت خود باقی است. موضوع بحث سر هر کشوری نیست: قضیه بر سر ایران است.
به طور کلی می‌توان با اطمینان نوشت که این کتاب که با ترجمه‌ی رضا اسکندری آذر در نشر خوب منتشر شده، هم برای اهالی سیاست و کسانی که در حوزه‌ی سیاست خارجی کار می‌کنند، هم برای خوانندگان عادی بسیار جذاب و خواندنی خواهد بود.