دانشمندان در پژوهشی جدید به ارتباطی غیرمنتظره میان ژنتیک سرطان و بیماری آلزایمر دست یافتهاند؛ ارتباطی که پای سلولهای ایمنی مغز را به میان میکشد.
به گزارش برنا، بر اساس مطالعهای که در مجله علمی Cell منتشر شده است سلولهای میکروگلیا سلولهای ایمنی ساکن در مغز با افزایش سن دچار جهشهای ژنتیکی مشابه جهشهای مرتبط با سرطان میشوند. نکته مهم اینجاست که این جهشها به ایجاد تومور منجر نمیشوند اما به نظر میرسد میتوانند در شکلگیری آلزایمر نقش داشته باشند.
این تحقیق توسط کریستوفر والش از بیمارستان کودکان بوستون و پژوهشگر موسسه پزشکی هاوارد هیوز هدایت شده است. تیم تحقیقاتی او با بررسی ۱۴۹ ژن مرتبط با سرطان در بافت مغزی ۱۹۰ فرد مبتلا به آلزایمر و مقایسه آن با نمونههای ۱۲۱ فرد سالم، به نتایج قابل توجهی رسیدند.
نتایج نشان داد مغز بیماران آلزایمر دارای تعداد بیشتری تغییرات تکحرفی در DNA است که بهطور مکرر در چند ژن خاص مرتبط با سرطان دیده میشود. این الگو نشان میدهد سلولهای میکروگلیا دچار جهشهایی هدفمند در ژنهای خاص شدهاند.
میکروگلیاها نقش پاکسازیکننده مغز را دارند و وظیفه آنها حذف مواد زائد و سلولهای آسیبدیده است، اما در این مطالعه مشخص شد بسیاری از جهشهای یافتشده در آنها مشابه جهشهایی است که در سرطانهای خونی مانند لوسمی و لنفوم دیده میشود.
نکته غیرمنتظرهتر این بود که همین جهشها در سلولهای خونی بیماران آلزایمری نیز مشاهده شد؛ موضوعی که نشان میدهد سلولهای ایمنی دارای این جهشها ممکن است از طریق خون وارد مغز شوند.
پژوهشگران معتقدند با افزایش سن سد خونی-مغزی ممکن است ضعیفتر شود و به سلولهای ایمنی خونی اجازه ورود به مغز را بدهد. این سلولها پس از ورود میتوانند مانند میکروگلیا عمل کنند و در کنار تجمع پروتئینهای سمی در مغز واکنشهای التهابی ایجاد کنند.
به گفته محققان سلولهایی که دارای جهشهای سرطانی هستند ممکن است رشد و تکثیر بیشتری داشته باشند و در نهایت غالب شوند؛ فرآیندی که میتواند محیطی التهابی ایجاد کرده و به نورونهای مغزی آسیب برساند و در پیشرفت آلزایمر نقش داشته باشد.
در بخش دیگری از این پژوهش دانشمندان پیشنهاد کردهاند که با توجه به دشواری دسترسی به بافت مغز در بیماران زنده میتوان از آزمایش خون برای شناسایی این جهشها استفاده کرد و احتمال خطر ابتلا به آلزایمر را پیشبینی نمود.
در یک مطالعه تکمیلی همچنین مشخص شد وجود این جهشهای مرتبط با سرطان در خون میتواند حتی پس از در نظر گرفتن ژن خطرناک APOE۴ نیز با افزایش احتمال ابتلا به آلزایمر ارتباط داشته باشد. این یافتهها میتواند مسیر جدیدی برای درک، تشخیص زودهنگام و حتی درمان احتمالی آلزایمر باز کند؛ بهویژه با استفاده از داروهایی که پیشتر برای درمان سرطان توسعه یافتهاند.
انتهای پیام/