ستمهای خرد و عقوبتهای بزرگ در خرده ستمگران
به گزارش خبرگزاری برنا به نقل از روابط عمومی شیکه سه سیما، این مجموعه به کارگردانی مسعود شاه محمدی اثری اپیزودیک است که قصد دارد تا صورتی ملموس از فرجام گناه را به تصویر کشد و انعکاس عقوبت گناه و ستم پیشگی انسانها را در جهان مادی نشان دهد. بنابراین در این مجموعه بیننده با فضاهای ماورایی و غیر باور پذیر رو به رو نیست. بلکه شخصیتهای اثر پس از گذشت مدت زمانی کوتاه یا طولانی از ظلم خود با نتیجه آن در زندگیشان رو به رو میشوند.
سریال خرده ستمگران همچنین دارای داستانهایی جزئی، دقیق و خاص است. به گونهای که آن را از سایر نمونههای اپیزودیک مشابه متفاوت میسازد. داستانهای این مجموعه را باید در زمره قصههای نادری دانست که برای عامه مخاطبان کمتر اتفاق افتاده اما چیدمان مفهومی آنها در کنار هم و همین طور قرار گرفتن پیامها در بافت روایت داستان به گونهای در آمیخته شده که در عین خاص بودن باور پذیر جلوه میکند.
خرده ستمگران ویژگی دیگری نیز دارد و آن غلبه فضاهای بکر روستایی در کلیت مجموعه است. گویی کارگردان و نویسنده اثر تلاش داشتهاند تا به دور از هیاهو و همهمههای زندگی مدرن شهری وقوع ستمهای خرد را صرفا به این مکان منحصر و محدود نسازند. چه بسا به دلیل جمعیت کم و زندگیهای ساده و بدون تجمل در روستاها ستمها تاثیرات منفی شدیدتر و آسیبهای بیشتری را برای اهالی آن در پی داشته باشند. ضمن اینکه بهره گیری از طبیعت روستایی به لحاظ تصویری نیز امکان برداشت نماهایی زیبا و جذاب را فراهم میکند که میتواند به تعدیل غم بارگی اثر نیز کمک کند.
از طرف دیگر بیننده با وجود ماهیت اپیزودیک خرده ستمگران با سریالی پر کاراکتر رو به رو نیست و همین مساله اثر را از پیچیدگی و مغلق گویی، طرح داستانهای فرعی بیربط، ظهور شخصیتهای بدون فرجام و بیهویت در داستانها، سر گشودن قصههایی که نقطه اتصالی با داستان اصلی ندارند دور و سطح تمرکز مخاطب را برای درک و دریافت پیام محوری قصه افزایش میدهد.
سریال خرده ستمگران را همچنین باید در زمره آثاری قرار داد که نتیجه گیری و برداشتی مشخص را به مخاطب تحمیل نمیکنند. اگرچه داستانهای این مجموعه پایانی باز ندارد، اما به گونهای رقم میخورد که مخاطب در قضاوت قهرمان قصه با تردیدهایی رو به رو میشود و نمیداند که اساسا حق با چه کسی است. به تعبیر نگارنده کاراکترها و شخصیتهای این مجموعه در چرخهای از ظلم پذیری و ظلم ستیزی به تسلسل واداشته میشوند.
به نظر میرسد نام مجموعه نیز تناسب مفهومی زیادی با معانی مطرح شده در داستانهایش داشته باشد. چراکه بنا به تعبیر کارگردان سریال ستم، ظلمهایی است که بر گروه متکثری از مردم روا داشته میشود. از این رو اضافه کردن واژه خرده در ابتدای صفت فاعلی ستمگران گستره دربرگیری ستم را کوچکتر میکند و مفهوم عنوان به ظلمهایی تقلیل مییابد که انسانها خواسته یا ناخواسته در زندگی روزمرهشان در حق یکدیگر روا داشته و خیلی زود به توجیه آن میرسند.
اگرچه خرده ستمگران محصول سال ۱۳۸۷ است و ۵ سالی از ساخت آن میگذرد اما با وجود این تاخیر چند ساله در پخش قصهها تازگی خود را از دست ندادهاند. چراکه نمیتوان برای مفاهیم عام و دربرگیرنده آنها تاریخ مصرفی در نظر گرفت.
