دیپلماسی انرژی یا مداخله؟/ سفر وزیر انرژی آمریکا به ونزوئلا

سفر وزیر انرژی ایالات متحده به ونزوئلا، که هنوز تاریخ دقیق آن مشخص نشده، در پی اظهارات جنجالی دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور این کشور، صورت می‌گیرد. ترامپ اخیراً ادعا کرده بود که آمریکا "عملاً کنترل" ونزوئلا را در دست دارد و ذخایر عظیم نفتی این کشور، که حدود یک پنجم ذخایر جهانی تخمین زده می‌شود، هدف اصلی مداخله واشنگتن است. اعلام این سفر از سوی رسانه‌های آمریکایی مانند "پولیتیکو"، نشان‌دهنده عزم جدی کاخ سفید برای تبدیل ادعا‌ها به واقعیت ملموس در عرصه انرژی است. رایت در مصاحبه‌ای با این روزنامه، اگرچه مداخله ژانویه گذشته برای دستگیری نیکلاس مادورو را با توجیهات "ژئوپلیتیک" مانند مبارزه با قاچاق مواد مخدر و جنایتکاران توصیف کرد، اما صریحاً اعتراف نمود که وجود این منابع نفتی "یک تصادف خوب" است که می‌تواند به بهبود وضعیت اقتصادی منطقه کمک کند. این اعتراف، انگیزه اصلی پشت پرده این دیپلماسی انرژی را آشکار می‌سازد.

هدف اعلام شده از این گفت‌وگوها، "شروع یک دیالوگ" با مقامات موقت ونزوئلا درباره آینده صنعت نفت این کشور و به ویژه رهبری جدید برای شرکت نفت دولتی PDVSA است. رایت شرکت نفت دولتی ونزوئلا را نهادی توصیف کرده که برای دهه‌ها شایستگی فنی خود را از دست داده است. واشنگتن امیدوار است با نصب مدیریتی جدید و کارآمد، موانع پیش روی شرکت‌های بین‌المللی برای سرمایه‌گذاری و فعالیت در ونزوئلا برداشته شود. این امر می‌تواند راه را برای تزریق میلیارد‌ها دلار سرمایه آمریکایی به چاه‌های نفت فرسوده ونزوئلا باز کند. استراتژی ترامپ از احیای تولید نفت ونزوئلا، دو هدف عمده دارد: اول، کاهش جهانی قیمت انرژی از طریق افزایش عرضه، و دوم، کمک به کاهش فشار هزینه‌های زندگی بر مصرف‌کننده آمریکایی. ونزوئلا که روزی یکی از بزرگ‌ترین تولیدکنندگان نفت جهان بود، در ۲۰۲۴ به دلیل سال‌ها تحریم‌های فلج‌کننده آمریکا، سوءمدیریت و کمبود شدید سرمایه‌گذاری، به تولیدی معادل تنها یک درصد از تولید جهانی تنزل یافته است.

در سوی دیگر، دولت موقت ونزوئلا نیز گام‌های قابل توجهی برای ایجاد فضای مناسب جهت جذب سرمایه‌گذاری خارجی برداشته است. مجلس این کشور اخیراً اصلاحات قانونی تاریخی را به تصویب رسانده که به پایان دهه‌ها کنترل دولتی بر سرمایه‌گذاری خارجی منجر می‌شود. این تغییرات به شرکت‌های بین‌المللی اجازه می‌دهد کنترل عملیات و جریان‌های نقدی خود در ونزوئلا را در دست گیرند. ناظران این اقدام را "حرکتی مثبت" در راستای بهبود روابط جدید با واشنگتن ارزیابی می‌کنند، اگرچه مقاماتی مانند مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، آن را "ناکافی" دانسته‌اند. برنامه ریزی شده است که وزیر رایت در این سفر با دلسی رودریگز، رئیس‌جمهور موقت ونزوئلا، دیدار کند. منابع آمریکایی ابراز امیدواری کرده‌اند که این تعاملات بتواند مسیر را برای برگزاری انتخابات دموکراتیک در بازه زمانی ۱۸ تا ۲۴ ماه آینده هموار سازد.

این ابتکار عمل با نگرانی‌هایی نیز در داخل ایالات متحده مواجه است. در حالی که کاخ سفید احیای صنعت نفت ونزوئلا را یک "منفعت ملی" برای آمریکا می‌داند، برخی از تولیدکنندگان داخلی نفت شیل آمریکا نگران هستند که افزایش عرضه نفت ونزوئلا بتواند بر قیمت‌های جهانی نفت خام فشار نزولی وارد کند و سودآوری آنان را تحت تأثیر قرار دهد. این تنش، تقابل منافع بین سیاست خارجی انرژی‌محور واشتنگتن و ملاحظات اقتصادی داخلی را نشان می‌دهد. به طور خلاصه، سفر برنامه‌ریزی شده وزیر رایت به کاراکاس، نقطه عطفی در روابط پرتلاطم دو کشور است. این سفر فراتر از یک دیدار دیپلماتیک معمول، نشان‌دهنده تلاش واشنگتن برای تحقق یک نقشه راه بلندپروازانه انرژی در ونزوئلا است؛ نقشه‌ای که در صورت موفقیت، می‌تواند هم معادلات انرژی جهانی را تحت تأثیر قرار دهد و هم موازنه سیاسی داخلی ونزوئلا را دگرگون سازد. اما موفقیت این مأموریت منوط به عبور از چالش‌های فنی عظیم صنعت نفت ونزوئلا، مدیریت انتظارات بازیگران داخلی آمریکا و همراهی دولت موقت ونزوئلا در اجرای اصلاحات اقتصادی و سیاسی بی‌سابقه خواهد بود.

انتهای پیام/