مازاد مرغ روی دست تولیدکنندگان/ خطر خروج مرغداران از بازار
به گزارش برنا، صنعت مرغداری ایران در سالهای اخیر توانسته ظرفیت تولید خود را افزایش دهد و بخش زیادی از نیاز بازار داخلی را تأمین کند، اما نبود برنامه منسجم برای مدیریت تولید و عرضه، در برخی مقاطع موجب شده حجم مرغ تولیدی بیش از میزان تقاضای بازار باشد.
در چنین شرایطی، کاهش قیمت خرید از مرغدار باعث زیان تولیدکنندگان میشود؛ موضوعی که میتواند در ادامه زنجیره تولید اثر گذاشته و با کاهش جوجهریزی، زمینه کمبود عرضه و افزایش قیمت در آینده را فراهم کند.
اسداللهنژاد، مدیرعامل اتحادیه سراسری مرغداران گوشتی، با اشاره به ضرورت مدیریت مازاد تولید گفته است: «این مازاد یا باید توسط شرکت پشتیبانی امور دام برای ذخایر راهبردی خریداری شود یا صادر شود تا تعادل میان عرضه و تقاضا برقرار شود.»
وی هشدار داده است که تداوم زیان تولیدکنندگان موجب خروج آنها از چرخه تولید خواهد شد و کاهش تولید در آینده میتواند به افزایش شدید و مقطعی قیمت مرغ منجر شود؛ بنابراین حمایت از تولید، لازمه حفظ امنیت غذایی و ثبات بازار است.
قیمت مرغ از ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۵ چند برابر شد؟
بررسی روند قیمت مرغ در فاصله سالهای ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۵ نشان میدهد که این محصول تحت تأثیر تورم عمومی، افزایش هزینه نهادهها و رشد هزینههای تولید، افزایش قابل توجهی را تجربه کرده است.
در سال ۱۴۰۰ قیمت مرغ گرم در بازار حدود ۳۰ تا ۳۵ هزار تومان بود. در سال ۱۴۰۱ پس از افزایش هزینههای تولید و تغییر سیاستهای ارزی، قیمت مرغ به محدوده ۵۰ تا ۶۰ هزار تومان رسید. در سال ۱۴۰۲ قیمت این محصول در بسیاری از مقاطع بین ۷۵ تا ۹۰ هزار تومان معامله شد و در سال ۱۴۰۳ نیز بازار شاهد قیمتهایی در محدوده ۸۰ تا ۱۰۰ هزار تومان بود.
در سال ۱۴۰۴ قیمت مرغ در محدوده ۱۰۰ تا ۱۳۰ هزار تومان قرار گرفت و در سال ۱۴۰۵ نیز افزایش هزینههای تولید، قیمت تمامشده را بالا برده است. فعالان بازار معتقدند اگر سیاستهای حمایتی و صادراتی بهدرستی اجرا نشود، فشار هزینهها میتواند دوباره موجب افزایش قیمت برای مصرفکننده شود.
به گفته کارشناسان، بخش مهمی از مشکلات فعلی صنعت مرغداری به افزایش هزینههای تولید بازمیگردد. خوراک طیور شامل ذرت و کنجاله سویا، جوجه یکروزه، دارو، واکسن، انرژی و هزینه حملونقل، سهم بالایی در قیمت تمامشده مرغ دارند.
کارشناسان معتقدند اگر قیمت فروش مرغ متناسب با هزینههای واقعی تولید نباشد، تولیدکننده توان ادامه فعالیت را از دست میدهد و این مسئله در بلندمدت میتواند امنیت غذایی کشور را تحت تأثیر قرار دهد.
کارشناسان درباره آینده بازار مرغ چه میگویند؟ در این راستا علیاصغر ملکی، کارشناس حوزه کشاورزی، گفت:«صنعت مرغداری ایران ظرفیت بالایی برای تولید دارد، اما مشکل اصلی نبود مدیریت دقیق در زمان افزایش عرضه است. باید برای مازاد تولید، بازار صادراتی ایجاد شود تا تولیدکننده مجبور به فروش با زیان نشود.»
محمدرضا مرتضوی، فعال اقتصادی بخش صنایع غذایی، نیز گفت:«زنجیره تولید مرغ باید از تأمین نهاده تا فروش نهایی مدیریت شود. تصمیمهای مقطعی درباره بازار، باعث کاهش اعتماد تولیدکنندگان و بیثباتی در تولید میشود.»
وی ادامه داد: :«ثبات بازار مرغ زمانی ایجاد میشود که منافع تولیدکننده و مصرفکننده همزمان دیده شود. قیمت باید به شکلی تعیین شود که هم قدرت خرید مردم حفظ شود و هم تولید ادامه پیدا کند.»
ناصر توکلی، کارشناس اقتصاد کشاورزی، گفت:«صنعت مرغداری نیازمند سیاستهای بلندمدت است. خرید حمایتی، ذخیرهسازی و صادرات باید به عنوان ابزارهای دائمی تنظیم بازار مورد استفاده قرار گیرد.»
وی گفت:«ایران ظرفیت تبدیل شدن به صادرکننده مهم مرغ در منطقه را دارد، اما برای تحقق این هدف باید هزینه تولید کاهش یابد و موانع صادراتی برطرف شود.»
صادرات، مسیر تعادل بازار مرغ
به گفته کارشناسان، یکی از مهمترین راهکارهای جلوگیری از زیان مرغداران، فعال کردن بازارهای صادراتی است. زمانی که تولید بیش از نیاز داخلی باشد، صادرات میتواند از کاهش شدید قیمت در داخل جلوگیری کند و انگیزه تولیدکنندگان را حفظ کند.
کارشناسان معتقدند کشورهای منطقه ظرفیت مناسبی برای خرید محصولات پروتئینی ایران دارند، اما حضور پایدار در این بازارها نیازمند برنامهریزی، استانداردسازی تولید و ایجاد روابط تجاری بلندمدت است.
این عده تأکید میکنند :استفاده از فناوریهای جدید، افزایش بهرهوری و بهرهگیری از تکنولوژیهای روز میتواند به کاهش هزینهها و ارتقای کیفیت تولید کمک کند.
حمایت از تولید، شرط ثبات بازار
بازار مرغ برای عبور از شرایط فعلی نیازمند سیاستهای پایدار و تصمیمهای بلندمدت است. به گفته کارشناسان، خرید مازاد تولید، توسعه صادرات، تأمین پایدار نهادهها و حمایت واقعی از مرغداران میتواند از کاهش تولید جلوگیری کند؛ چرا که تضعیف تولید داخلی در نهایت هزینه بیشتری را به مصرفکننده و اقتصاد کشور تحمیل خواهد کرد.
انتهای پیام/
