تجربه جنگهای گذشته، ایران و آمریکا را به سمت مدیریت تنش سوق داده است/ کاهش حملات میتواند مقدمه بازگشت به مذاکرات باشد
حسین ربیعی، کارشناس مسائل خاورمیانه در گفتوگو با برنا با اشاره به تغییر الگوی حملات آمریکا و طرح دوباره موضوع آتشبس اظهار کرد: به نظر میرسد در روزهای اخیر یک تغییر ماهوی در روند تحولات رخ داده است. در ابتدای این دور جدید حملات، سواحل و بنادر جنوبی ایران از چابهار تا بوشهر هدف قرار گرفتند، اما به تدریج حملات به مناطق دیگر کشور به صورت موردی گسترش یافت.
وی افزود: همزمان در روزهای اخیر بحثهایی درباره طرح آتشبس ۱۰ روزه مطرح شده است. به نظر میرسد میانجیگران سنتی از جمله قطر، پاکستان و برخی دیگر از کشورها در تلاش هستند تا وقفهای در این دور از درگیریها ایجاد کنند و زمینه بازگشت طرفها به میز مذاکره را فراهم سازند.
ربیعی ادامه داد: سفر نخستوزیر عراق به ایالات متحده آمریکا نیز در همین چارچوب قابل توجه است. برخی گمانهزنیها حاکی از آن است که در دیدار وی با دونالد ترامپ، درباره ایران و احتمال ازسرگیری مذاکرات نیز گفتوگو شده باشد. همچنین سفر میشل عون و مذاکرات او با ترامپ نیز از دیگر تحولات مهم این روزهاست.
وی تصریح کرد: اگر بپذیریم که حجم حملات آمریکا نسبت به روزهای ابتدایی کاهش یافته است، میتوان این موضوع را با تلاشهای آشکار و پنهان میانجیگران برای احیای مذاکرات مرتبط دانست؛ مذاکراتی که شاید در قالب تفاهمهای پیشین یا با سازوکاری جدید دنبال شود.
این کارشناس مسائل خاورمیانه درباره اقدامات ایران نیز گفت: ایران حملات گستردهای به پایگاههای آمریکا در اردن، کویت و بحرین انجام داده است، اما آنچه مشخص است، این است که دامنه عملیات ایران به سایر کشورهای منطقه یا دیگر پایگاههای آمریکا گسترش نیافته است.
وی خاطرنشان کرد: در مجموع میتوان گفت طرفین به مرحلهای از «تنش کنترلشده» رسیدهاند؛ مرحلهای که در آن نه آمریکا و نه ایران تمایلی به گسترش بانک اهداف یا افزایش شدت حملات ندارند، زیرا چنین روندی میتواند به تشدید جنگ و خروج آن از کنترل منجر شود.
ربیعی درباره چرایی ورود نکردن اسرائیل به این دور از درگیریها گفت: اسرائیل، آنگونه که خود اعلام کرده، در صورت ورود به این جنگ نمیخواهد تصمیماتش تحت تأثیر آمریکا باشد. یکی از دغدغههای این رژیم آن است که پس از ورود به جنگ، آمریکا بهسرعت به درگیریها پایان دهد و در نتیجه، اسرائیل با خسارتهایی مواجه شود که امکان جبران آن را نداشته باشد؛ چراکه ایران در هر صورت به این حملات پاسخ خواهد داد و تجربه جنگهای ۱۲ روزه و ۴۰ روزه نشان داده است که این پاسخها میتواند تعیینکننده و سنگین باشد.
وی افزود: از سوی دیگر، ایران نیز در شرایط فعلی دلیل موجهی برای حمله به اسرائیل ندارد. همانگونه که اشاره شد، به نظر میرسد راهبرد تهران بر مدیریت و کنترل سطح تنش استوار است و تمایلی به گسترش دامنه یا شدت جنگ ندارد.
ربیعی در پایان تأکید کرد: به نظر میرسد هر دو طرف با بهرهگیری از تجربه درگیریهای گذشته تلاش میکنند سطح تنش را کنترل کنند تا نه شدت جنگ افزایش یابد و نه دامنه جغرافیایی آن از کنترل خارج شود. بنابراین، در شرایط کنونی پاسخهای دو طرف بیش از هر زمان دیگری با ملاحظات سیاسی و امنیتی و در چارچوب مدیریت تنش طراحی و اجرا میشود.
انتهای پیام/
