پروژه کیفیسازی بنزین پالایشگاه تهران تولید را ۱.۵ میلیون لیتر افزایش میدهد
عباس محسنی نیکوگفتار، مدیرعامل شرکت پالایش نفت تهران امروز ۱۹مرداد ماه در نشست با اهالی رسانه با اشاره به چالش ناترازی در تولید و مصرف سوخت در کشور، گفت: ناترازی انرژی یکی از پیچیدهترین معضلات کشور است و در چنین شرایطی هر اقدامی که در جهت افزایش تابآوری زیرساختهای انرژی انجام شود، ارزشمند و حیاتی خواهد بود؛ از این رو، افزایش تابآوری در برابر ناترازی انرژی یکی از راهبردهای اساسی و مهم شرکت پالایش نفت تهران است.
وی افزود: پالایشگاه تهران بهعنوان یکی از ستونهای اصلی تأمین انرژی پایتخت، تلاش کرده است با نگاهی آیندهنگر و رویکردی عملگرایانه، سند توسعه استراتژیک خود را بر اجرای پروژههای تحولآفرین متمرکز کند؛ پروژههایی که صرفاً با هدف افزایش تولید تعریف نشدهاند، بلکه ارتقای شاخصهای زیستمحیطی، افزایش پایداری تولید، تنوعبخشی به سبد محصولات و ایجاد ارزش افزوده بیشتر را نیز دنبال میکنند.
محسنی نیکوگفتار با اشاره به موقعیت ویژه منطقه محل استقرار پالایشگاه تهران اظهار کرد: این مجموعه در منطقهای قرار گرفته که میتوان آن را یکی از بزرگترین هابهای انرژی کشور در پایتخت دانست؛ منطقهای که بهعنوان شهرک انرژی شناخته میشود و مجموعهای از شرکتهای مهم و اثرگذار صنعت نفت، انرژی و صنایع وابسته را در خود جای داده است.
وی ادامه داد: شرکت نفت ایرانول، نفت پاسارگاد، شرکتهای فعال در حوزه تولید روغن، شرکت تولیدکننده سولفات سدیم، شرکت کربن، شرکت خطوط لوله و مخابرات نفت منطقه ری، انبار نفت ری، پارک علم و فناوری و منطقه سه انتقال گاز، از جمله مجموعههای مهم مستقر در این منطقه هستند که هر یک نقش قابلتوجهی در زنجیره تأمین انرژی و اقتصاد کشور ایفا میکنند.
سهم ۱۴ درصدی پالایشگاه تهران از پالایش نفت خام کشور
مدیرعامل شرکت پالایش نفت تهران با تشریح ظرفیتهای این پالایشگاه گفت: پالایشگاه تهران با ظرفیت پالایش روزانه ۲۵۰ هزار بشکه نفت خام، حدود ۱۴ درصد از ظرفیت پالایش نفت خام کشور را در اختیار دارد و از دو پالایشگاه شماره یک و دو تشکیل شده است.
وی افزود: این مجموعه در زمینی به مساحت حدود ۴۷۰ هکتار مستقر است که حدود ۲۸۰ هکتار آن به فضای سبز اختصاص دارد و مجموعهای از واحدهای پاییندستی، تصفیه نفت گاز، یوتیلیتی و واحدهای مرتبط با تولید آب، گاز و بخار را در خود جای داده است.
محسنی نیکوگفتار با اشاره به سهم پالایشگاه تهران از تولید فرآوردههای نفتی کشور اظهار کرد: در سال ۱۴۰۴، حدود ۳۷ درصد از نفتگاز، ۱۶ درصد از بنزین، ۲۲ درصد از نفت کوره و حدود پنج درصد از سوخت هوایی تولید پالایشگاههای کشور در پالایشگاه تهران تولید شد.
وی ادامه داد: پالایشگاه تهران همچنین در سال گذشته حدود ۲۷ درصد از روغن پایه مورد نیاز شرکتهای روغنساز کشور را تأمین کرده و سهم قابلتوجهی در تأمین فرآوردههای نفتی کشور دارد.
خرید پتروشیمی شازند و احداث نیروگاه خورشیدی ۵۰۰ مگاواتی
مدیرعامل پالایشگاه تهران درباره محورهای سند توسعه استراتژیک این شرکت گفت: نخستین محور، توسعه کسبوکارهای جدید در حوزه انرژی است که در این بخش، دو برنامه مهم در دستور کار قرار گرفته است؛ یکی حرکت به سمت تبدیل پالایشگاه به پتروپالایشگاه از طریق خرید پتروشیمی شازند اراک و دیگری احداث نیروگاه خورشیدی ۵۰۰ مگاواتی.
وی افزود: در بخش توسعه سبد درآمدی نیز به دنبال تولید محصولات جدید با ارزش افزوده بالا و رویکرد صادراتمحور هستیم که تولید بنزین یورو ۵، تولید نفت کوره کمگوگرد و تبدیل آن به محصولات با ارزش افزوده بیشتر و همچنین تولید هگزان صنعتی از جمله این طرحهاست.
محسنی نیکوگفتار ادامه داد: محور دیگر، افزایش پایداری تولید است که در این بخش، انجام تعمیرات اساسی در زمان مقرر، اجرای پروژه تصفیهخانه و مدیریت منابع آب با توجه به شرایط کمآبی کشور در دستور کار قرار دارد.
وی تصریح کرد: اتصال پالایشگاه به شبکه سراسری برق نیز از دیگر پروژههای مهم است تا امکان تبادل برق با شبکه فراهم شود و در کنار آن، تنوعبخشی به روشهای تأمین مالی و جذب منابع برای اجرای پروژههای کیفیسازی نیز دنبال میشود.
رشد ۳۳ درصدی فروش پالایشگاه تهران
مدیرعامل شرکت پالایش نفت تهران با اشاره به عملکرد مالی این شرکت در سال ۱۴۰۴ گفت: میزان فروش پالایشگاه تهران در سال گذشته نسبت به سال ۱۴۰۳ حدود ۳۳ درصد افزایش یافت و از حدود ۳۴۴ هزار میلیارد تومان به حدود ۴۵۷ هزار میلیارد تومان رسید.
وی افزود: این رشد فروش با وجود کاهش حدود ۲۰ درصدی قیمتهای جهانی نفت، افزایش نرخ ارز از حدود ۵۰ هزار و ۸۰۰ تومان به حدود ۸۳ هزار و ۸۰۰ تومان و همچنین رشد حدود ۵۵ درصدی کرکاسپرد از ۱۰ دلار به حدود ۱۵.۵ دلار به ازای هر بشکه محقق شد.
محسنی نیکوگفتار ادامه داد: در سال ۱۴۰۴ به دلیل برخی اتفاقات و همچنین انجام تعمیرات اساسی در واحدهای پالایشگاه، میزان پالایش نفت خام از حدود ۹۰ میلیون بشکه در سال به حدود ۸۳ میلیون بشکه کاهش یافت.
وی گفت: میانگین مارجین پالایش نفت خام پالایشگاه تهران در سال ۱۴۰۴ حدود ۵۴ دلار به ازای هر بشکه بود که بیشترین مارجین مربوط به نفتگاز با حدود ۲۷.۵ دلار به ازای هر بشکه و سهم ۳۷ درصدی از سبد محصولات بود. سوخت هوایی نیز با حدود ۲۶ دلار به ازای هر بشکه، مارجین قابلتوجهی داشت.
ثبت رکورد تاریخی سودآوری پالایشگاه تهران
مدیرعامل پالایشگاه تهران اظهار کرد: برای مقایسه عملکرد پالایشگاهها باید ظرفیت تولید را در نظر گرفت و شاخصهای سود ناخالص، سود عملیاتی و سود خالص را به ازای هر بشکه محاسبه کرد. بر این اساس، در سال ۱۴۰۴ برای نخستین بار در تاریخ فعالیت پالایشگاه تهران، رکورد ارزشمندی در شاخصهای اقتصادی ثبت شد.
وی افزود: سود ناخالص پالایشگاه تهران در سال گذشته به حدود ۱۲.۲ دلار به ازای هر بشکه رسید که بالاتر از میانگین صنعت بود. سود عملیاتی نیز حدود ۱۳.۹ دلار به ازای هر بشکه و سود خالص حدود ۱۱.۷ دلار به ازای هر بشکه ثبت شد؛ در حالی که میانگین سود خالص صنعت حدود ۷.۱ دلار به ازای هر بشکه بود.
محسنی نیکوگفتار ادامه داد: همچنین حاشیه سود ناخالص شرکت از ۶.۹ درصد به ۱۸.۶ درصد افزایش یافت که نشاندهنده بهبود عملکرد اقتصادی پالایشگاه است.
کاهش مصرف سوخت مایع در پالایشگاه تهران
وی با اشاره به اقدامات انجامشده برای کاهش مصرف سوخت گفت: در سال ۱۴۰۴ هیچ سوخت مایعی در پالایشگاه تهران مصرف نشد و بخش عمده انرژی مورد نیاز از گاز طبیعی و گازهای پالایشی تأمین شد. در نتیجه این اقدامات، حدود یکهزار و ۸۴۰ تن در مصرف سوخت صرفهجویی شد.
مدیرعامل پالایشگاه تهران افزود: حدود ۹۴.۴ درصد از هزینههای شرکت در سال گذشته مربوط به خرید نفت خام، حدود ۱.۵ درصد مربوط به حقوق و دستمزد و حدود ۲.۴ درصد مربوط به سوخت مصرفی بوده است.
وی با اشاره به افزایش قیمت گاز طبیعی اظهار کرد: نرخ گاز طبیعی از حدود ۵۵ هزار تومان به ازای هر مترمکعب در سال ۱۴۰۳ به حدود ۹۶ هزار تومان در سال ۱۴۰۴ رسید و اکنون نیز حدود ۱۵۱ هزار تومان است. با این حال، هزینه پالایش هر بشکه نفت خام در پالایشگاه تهران حدود سه دلار بوده است.
محسنی نیکوگفتار در ادامه با تشریح پروژه کیفیسازی نفت کوره گفت: یکی از مهمترین پروژههایی که امروز تمام پالایشگاههای نفت کشور با آن مواجه هستند، موضوع کاهش تولید نفت کوره و تبدیل آن به فرآوردههای با ارزش افزوده بالاتر است.
وی افزود: در سال ۱۴۰۴ حدود ۲۲ درصد از محصولات پالایشگاه تهران نفت کوره بود. بخشی از این محصول در صنایع مختلف استفاده میشود و بخش دیگر به واحدهای تبدیل ارسال میشود.
مدیرعامل پالایشگاه تهران ادامه داد: از نظر اقتصادی، قیمت نفت خام پالایشگاه تهران در سال گذشته حدود ۵۴ دلار به ازای هر بشکه بود، در حالی که وکیومباتوم تولیدی حدود ۴۲ دلار به فروش رسید؛ بنابراین در این بخش حدود ۱۲ دلار به ازای هر بشکه مارجین منفی داشتیم.
وی گفت: اگر وکیومباتوم به نفت کوره با گوگرد بالا تبدیل شود، ارزش آن به حدود ۵۷ تا ۶۰ دلار میرسد و مارجین حدود سه دلار ایجاد میکند؛ اما در صورت تبدیل این محصول به نفت کوره کمگوگرد، ارزش آن به حدود ۷۶.۵ دلار به ازای هر بشکه افزایش مییابد و حدود ۲۲.۵ دلار ارزش افزوده ایجاد خواهد شد.
محسنی نیکوگفتار تأکید کرد: بنابراین حدود ۲۰ درصد از محصولات پالایشگاهها در شرایط فعلی با قیمتی پایینتر از قیمت نفت خام خریداریشده به فروش میرسد و این موضوع مستقیماً اقتصاد پالایشگاه را تحت تأثیر قرار میدهد.
کیفیسازی نفت کوره؛ الزامی اقتصادی و زیستمحیطی
وی با اشاره به الزامات زیستمحیطی این طرح اظهار کرد: سازمان بینالمللی دریانوردی از سال ۲۰۲۰ استانداردهای سختگیرانهای برای کاهش میزان گوگرد نفت کوره تعیین کرده و میزان گوگرد مجاز را از ۳.۵ درصد به کمتر از ۰.۵ درصد کاهش داده است. در ادامه نیز استانداردهای سختگیرانهتری برای کاهش این میزان در نظر گرفته شده است.
مدیرعامل پالایشگاه تهران افزود: رعایت استانداردهای بینالمللی برای صادرات نفت کوره ضروری است و از سوی دیگر، در داخل کشور نیز کاهش گوگرد نفت کوره مصرفی نیروگاهها میتواند در کاهش آلودگی هوا مؤثر باشد.
وی ادامه داد: در پالایشگاه تهران با اجرای طرح کیفیسازی، امکان کاهش انتشار ترکیبات آلاینده و کاهش انتشار گوگرد به اتمسفر فراهم خواهد شد که این موضوع در راستای الزامات قانون هوای پاک نیز قرار دارد.
محسنی نیکوگفتار گفت: همچنین بر اساس آییننامه اجرایی مربوط به ماده ۴۵، شرکتهای پالایشی مکلف به اختصاص بخشی از سود خالص خود به طرحهای کیفیسازی فرآوردهها و تبدیل محصولات کمارزش به محصولات با ارزش افزوده بالاتر هستند.
وی افزود: اجرای این پروژهها علاوه بر کمک به محیط زیست و کاهش آلودگی هوا، به رفع ناترازی سوخت، افزایش درجه پیچیدگی پالایشگاه، تبدیل محصولات کمارزش به محصولات با ارزش افزوده بالا، توسعه سبد محصولات، افزایش تولید و در نهایت بهبود اقتصاد و سودآوری پالایشگاه کمک میکند.
سرمایهگذاری ۳.۲ میلیارد دلاری برای کیفیسازی محصولات
مدیرعامل پالایشگاه تهران اظهار کرد: پروژه کیفیسازی محصولات در دو فاز تعریف شده است که در فاز نخست حدود ۲.۱ میلیارد دلار سرمایهگذاری پیشبینی شده و هدف آن تولید نفت کوره کمگوگرد است. در فاز دوم نیز حدود ۱.۱ میلیارد دلار سرمایهگذاری در نظر گرفته شده که مقدمات طراحی پایه آن در حال انجام است.
تولید بنزین یورو ۵ در پالایشگاه تهران
وی در ادامه با اشاره به پروژه کیفیسازی بنزین پالایشگاه تهران گفت: این پروژه از سال ۱۴۰۰ آغاز شده و پالایشگاه تهران نخستین پالایشگاهی بود که نفتگاز و نفت سفید تولیدی خود را مطابق استانداردهای یورو کیفیسازی کرد، اما در حوزه بنزین با اندکی تأخیر مواجه شدیم.
محسنی نیکوگفتار افزود: بنزین تولیدی پالایشگاه تهران در حال حاضر تقریباً تمام مشخصات بنزین یورو ۵ را دارد و تنها در دو مؤلفه باید اصلاحاتی انجام شود؛ نخست میزان بنزن که اکنون حدود ۱.۷ درصد حجمی است و باید به کمتر از یک درصد برسد و دوم عدد اکتان که از حدود ۸۷ باید به ۹۱ افزایش پیدا کند.
وی ادامه داد: این پروژه شامل سه واحد است که با راهاندازی آنها، میزان گوگرد کاهش پیدا میکند، عدد اکتان بنزین از ۸۷ به ۹۱ افزایش مییابد و سایر مؤلفههای مورد نیاز برای دستیابی کامل به استاندارد یورو ۵ اصلاح خواهد شد.
مدیرعامل پالایشگاه تهران گفت: با راهاندازی این سه واحد، حدود یکونیم میلیون لیتر در روز به تولید بنزین کشور افزوده خواهد شد و پس از بهرهبرداری کامل، تمام بنزین تولیدی پالایشگاه تهران با استاندارد یورو ۵ خواهد بود.
وی افزود: در اسفندماه سال گذشته، بخشی از تجهیزات این پروژه وارد شده بود و حتی عملیات راهاندازی کورهها نیز انجام شد، اما با توجه به شرایط ایجادشده و برای جلوگیری از آسیبپذیری تأسیسات، بخشی از تجهیزات و خطوط در اختیار خطوط لوله و انبار نفت ری قرار گرفت تا تداوم تولید پالایشگاه حفظ شود.
محسنی نیکوگفتار ادامه داد: همین موضوع موجب شد پروژه با مقداری تأخیر مواجه شود و تلاش میکنیم این طرح در سال ۱۴۰۵ به بهرهبرداری برسد؛ هرچند با توجه به شرایط تأمین تجهیزات و آسیبهایی که به برخی زیرساختهای منطقه وارد شده، احتمال انتقال بخشی از برنامه بهرهبرداری به سال ۱۴۰۶ نیز وجود دارد.
وی خاطرنشان کرد: با بهرهبرداری از این پروژه، تولید بنزین پالایشگاه تهران بهطور کامل به استاندارد یورو ۵ خواهد رسید و ظرفیت تولید بنزین نیز حدود یکونیم میلیون لیتر در روز افزایش پیدا میکند.
انتهای پیام/
