امنیت، خط قرمز کانون وکلا/خدمات حمایتی کانون فارس برای وکلای آسیبدیده
به گزارش خبرگزاری برنا از فارس، مصطفی انصاری، رئیس کمیسیون حمایت از وکلای کانون وکلای دادگستری منطقه فارس و کهگیلویهوبویراحمد در گفتوگوی تفصیلی با خبرنگار تسنیم در شیراز، به تشریح جامع اقدامات دوره سیوچهارم هیئتمدیره کانون در حوزههای معیشتی و قضایی، پیگیری آزادی و احکام پروندههای وکلای بازداشتی پس از حوادث دیماه، راهاندازی خط تلفن گویای شبانهروزی 3138، نصب گیتهای هوشمند تردد در مراجع قضایی شیراز و ضرورت حیاتی حمایت کیفری از وکلای دادگستری میپردازد.
انصاری با تشریح اهداف و ساختار کمیسیون حمایت از وکلا اظهار کرد: این کمیسیون به عنوان بازوی حمایتی هیئتمدیره کانون وکلای دادگستری فارس و کهگیلویه و بویراحمد، وظیفه رصد وضعیت شغلی، حفظ کرامت انسانی و حرفهای و حل و فصل مشکلاتی را بر عهده دارد که در مسیر انجام وظایف قانونی برای وکلا و کارآموزان رخ میدهد.
وی افزود: ترکیب این دوره از کمیسیون متشکل از رئیس، دبیر و هشت عضو است. دامنه حمایتهای صورتگرفته ابعاد گوناگونی دارد؛ از جمله انجام مکاتبات رسمی و مذاکره مستقیم با سازمانها و مراجعی که همکاران با آنها دچار مشکل شدهاند، اعزام نماینده رسمی کانون برای حضور در دادگاهها و مراجعی که وکیل به جهت انجام وظیفه تحت تعقیب یا محاکمه قرار گرفته، تأمین هزینههای درمانی و مایحتاج دارویی برخی همکاران بیمار و همچنین سرکشی و حمایت از خانواده وکلای متوفی. علاوه بر این، کمیسیون به عنوان پلی ارتباطی عمل کرده و مشکلات همکاران را جهت حل سریعتر به سایر کمیسیونهای تخصصی کانون ارجاع میدهد.
وکلای دادگستری از حمایت کیفری کافی برخوردار نیستند
رئیس کمیسیون حمایت از وکلا با دست گذاشتن بر مهمترین چالش جامعه وکالت تأکید کرد: در حال حاضر مهمترین دغدغه ما این است که قوانین موجود ضمانت اجرای لازم و کافی را برای صیانت از وکیل ندارند. اگر یک شهروند به کارمند یک اداره، بانک یا کادر درمان توهین کند، قانون مجازات سنگینی از جمله حبس را در نظر گرفته است؛ اما اگر وکیلی در صحن دادگاه یا در خیابان به سبب پروندهاش مورد شدیدترین توهینها قرار گیرد، قانون با موضوع مانند توهین به اشخاص عادی برخورد کرده و حداکثر به جزای نقدی اکتفا میکند.
وی با اشاره به نص قانون گفت: بر اساس ماده 6 آییننامه اجرایی لایحه قانونی استقلال کانون وکلا و ماده واحده مصوب مجمع تشخیص مصلحت نظام، «وکیل در مقام دفاع از احترامات و تأمینات شاغلین قضا برخوردار است»، اما این ماده عملاً فاقد ضمانت اجرای کیفری محکم در قوانین مجازات است. به همین علت ما مکرراً شاهد رفتارهای نامناسب در محیط دادگاه و به مراتب بدتر از آن در خارج از دادگاهها هستیم.
امنیت شغلی وکلا در بحران؛ میانگین هفتهای 3 مورد تعرض
انصاری با اشاره به واقعه تلخ شهادت یکی از وکلای استان فارس خاطرنشان کرد: وکلای ما رسماً هدف ترور و قتل قرار میگیرند؛ کما اینکه در مهرماه 1403 همکار گرانقدر ما مرحوم علی سلیمانی در مقابل دادگستری جویم به ضرب 8 گلوله از سوی طرف دعوا مظلومانه به شهادت رسید. یکی از دردهای جامعه وکالت این است که اگر شاغلان سایر حوزهها حین مأموریت کشته شوند شهید محسوب میگردند، اما برای وکیل دادگستری چنین جایگاهی لحاظ نمیشود. در همین راستا کانون چندین نوبت پیشنهاد تصویب مادهواحده قانونی برای برقراری ضمانت اجرای کیفری را به مجلس شورای اسلامی و نمایندگان ارائه داده که متأسفانه تا این لحظه معطل مانده و نتیجه مطلوبی حاصل نشده است.
انصاری با ارائه آماری از میزان خطرات شغلی وکلا اذعان کرد: میانگین هفتگی ثبت موارد تهدید، ضربوجرح و تعرض به وکلای استان بین 2 الی 3 مورد است که در ماه به حدود 14 تا 15 پرونده میرسد. ما مواردی بسیار وخیم از جمله مجروحیت و پارگی بدن همکاران با ضربات چاقو و تعقیبهای خطرناک توسط افراد شرور و طرفین پروندهها داشتهایم.
وی با تأکید بر اصل محرمانگی افزود: بسیاری از همکاران به علت مشغله کاری یا تصور بینتیجه بودن، این اتفاقات را گزارش نمیکنند. ما به همکاران اطمینان میدهیم که تمامی مراجعات با رعایت کامل اصل محرمانگی بررسی میشود. علاوه بر معرفی وکیل مدافع رایگان و اعزام نماینده به شعب قضایی، خدماتی نظیر مشاورههای روانشناختی و پیگیریهای حمایتی همهجانبه نیز برای همکاران آسیبدیده فراهم است.
آخرین وضعیت پرونده وکلای بازداشتی حوادث دیماه در فارس
رئیس کمیسیون حمایت از وکلای کانون دادگستری فارس در خصوص پروندههای قضایی وکلای کانون اظهار کرد: پس از حوادث دیماه، برای حدود 20 نفر از همکاران پرونده قضایی تشکیل و 12 تن از آنان بازداشت شدند. با ورود فوری و تلاشهای مستمر کانون برای تبدیل قرارهای بازداشت موقت به وثیقه، 9 نفر از همکاران ظرف یک الی دو هفته اول آزاد شدند؛ اما سه تن از بانوان وکیل به مدت حدود سه ماه در بازداشت بودند که اخیراً آزاد شدهاند.
وی درباره وضعیت فعلی احکام گفت: در حال حاضر برخی پروندهها در مراحل دادگاه بدوی و تجدیدنظر قرار دارند و برای تعدادی نیز احکام قطعی صادر شده است؛ از جمله برای دو تن از همکاران احکام حبس قطعی یکساله و سهساله صادر شده است. انتظار صنفی ما از مجموعه دستگاه قضایی این است که با توجه به شأن حرفهای وکلا و این که دغدغه آنان خدمت به جامعه و دفاع از حقوق مردم است، با رأفت و نگاه حمایتی بیشتری با پرونده این همکاران برخورد شود.
انصاری در تشریح دستاوردهای اجرایی این کمیسیون در دوره سیوچهارم عنوان کرد: با پیگیریهای گسترده مخابراتی، خط تلفن ثابت چهاررقمی 3138 به عنوان سامانه 24 ساعته کمیسیون حمایت از وکلا فعال شد تا بستری منسجم، مستمر و سریع برای دریافت و مستندسازی گزارشهای مخاطرات حرفهای همکاران ایجاد شود.
نصب گیتهای هوشمند تردد
وی ادامه داد: همچنین یکی از دغدغههای آزاردهنده همکاران، بازرسی بدنی در مبادی ورودی دادگاهها بود. با مکاتبات ریاست کانون و موافقت مکتوب دادگستری کل و حفاظت اطلاعات استان، اجرای گیتهای تردد الکترونیکی به کمیسیون سپرده شد. هماکنون در دادگاه تجدیدنظر استان (میدان شهرداری)، دادگاه کیفری دو (میدان گلسرخ) گیتهای هوشمند برای بانوان و آقایان نصب شده و وکلا بدون بازرسی بدنی و صرفاً با ارائه کارت شناسایی و بدون ممانعت برای حمل تلفن همراه وارد مجتمعها میشوند.
رئیس کمیسیون حمایت از وکلای کانون دادگستری فارس و کهگیلویه و بویراحمد در بخش پایانی گفتوگو تصریح کرد: خط قرمز ما در کمیسیون، امنیت همهجانبه روحی، روانی و جسمی وکلای دادگستری است. وکیل دادگستری مدافع جان، مال، ناموس و تمام دارایی شهروندانی است که در محاکم به او پناه آوردهاند.
وی خاطرنشان ساخت: زمانی که وکیل زیر بار تهدید، رعب، آزار روحی و خطرات جانی قرار گیرد، تمرکز و امنیت او در مقام دفاع خدشهدار میشود و متضرر نهایی این ناامنی، مستقیماً خود مردم و ساختار عدالت در جامعه خواهند بود؛ بنابراین ایجاد فضایی امن و توأم با آرامش برای وکیل، شرط نخستین تحقق دادرسی منصفانه است.