سیاستگذاری برای جوانان باید به سیاستگذاری با جوانان تبدیل شود
علیرضا رحیمی، معاون امور جوانان وزارت ورزش و جوانان در جشنواره بینالمللی جوانان ۲۰۲۶ روسیه، با اشاره به پیامدهای جنگ و آسیبهای واردشده به کودکان و جوانان اظهار کرد: هیچ اختلاف سیاسی یا هدف نظامی نمیتواند جان کودکان و غیرنظامیان را توجیه کند و مدارس، خانهها، مراکز ورزشی و اجتماعات خانوادگی نباید به میدان جنگ تبدیل شوند.
وی افزود: پیام جوانان ایران با وجود همه این رنجها، پیام نفرت نیست، بلکه دفاع از استقلال، تمامیت سرزمینی و کرامت ملی در کنار صلح عادلانه، امنیت پایدار و گفتوگوی مبتنی بر احترام متقابل است.
معاون امور جوانان وزارت ورزش و جوانان با تأکید بر ضرورت حمایت از کودکان و جوانان در برابر جنگ، گفت: این حمایت باید بدون تبعیض، سکوت و استانداردهای دوگانه دنبال شود.
سه چالش اصلی پیش روی جوانان
رحیمی با بیان اینکه جنگ تنها تهدید پیش روی نسل جوان نیست، اظهار کرد: بیکاری، شکاف میان آموزش و بازار کار، نابرابری در دسترسی به فرصتها و کاهش امکان مشارکت اجتماعی و سیاسی نیز میتواند آینده و امید جوانان را تحت تأثیر قرار دهد.
وی، شکاف میان آموزش، مهارت و آینده اشتغال را یکی از چالشهای اصلی دانست و افزود: بسیاری از جوانان با وجود تحصیلات دانشگاهی، برای نیازهای واقعی جامعه و بازار کار آینده آماده نمیشوند که نتیجه آن میتواند بیکاری، کاهش امید و مهاجرت استعدادها باشد.
رحیمی دومین چالش را فاصله جوانان با فرآیندهای تصمیمگیری عنوان کرد و گفت: جوانان نمیخواهند تنها مخاطب برنامههای دولتها باشند، بلکه باید در تصمیماتی که بر زندگی و آینده آنان تأثیر میگذارد، سهم واقعی داشته باشند.
وی همچنین نابرابری در دسترسی به فرصتها را سومین چالش برشمرد و افزود: فاصله میان پایتخت و مناطق دورتر، شهر و روستا و گروههای مختلف اجتماعی باعث میشود بخشی از استعدادهای جوانان پیش از فرصت شکوفایی، نادیده گرفته شوند.
سیاستگذاری «با جوانان» به جای «برای جوانان»
معاون امور جوانان وزارت ورزش و جوانان با اشاره به تجربه جمهوری اسلامی ایران در این زمینه اظهار کرد: برای پاسخ به چالشهای موجود باید از سیاستگذاری «برای جوانان» به سمت سیاستگذاری «با جوانان» حرکت کرد.
وی گفت: جوانان نباید صرفاً مسئلهای برای مدیریت باشند، بلکه باید به عنوان شریکانی برای ساخت آینده مورد توجه قرار گیرند.
رحیمی مشارکت واقعی جوانان در طراحی، اجرا و ارزیابی سیاستها را نخستین راهکار دانست و افزود: شوراهای مشورتی، تشکلهای جوانان و شبکههای داوطلبانه زمانی مؤثر خواهند بود که دیدگاه آنها واقعاً در فرآیند تصمیمگیری انعکاس پیدا کند.
وی دومین راهکار را تقویت همزمان دولت و جامعه عنوان کرد و گفت: دولت باید نقش سیاستگذار، تنظیمگر، هماهنگکننده و تضمینکننده عدالت در دسترسی به فرصتها را ایفا کند و در کنار آن، دانشگاهها، بخش خصوصی، سازمانهای مردمنهاد و شبکههای جوانان نیز در اجرای برنامهها نقش داشته باشند.
رحیمی همچنین بر تمرکززدایی و توجه به ظرفیتهای محلی تأکید کرد و گفت: راهحل مسائل جوانان تنها در پایتختها و ساختمانهای دولتی شکل نمیگیرد و جوانان در استانها، شهرها، روستاها و محلهها باید در شناسایی مسائل و ارائه راهحل مشارکت داشته باشند.
توسعه شبکه «ایران یاران جوان»
معاون امور جوانان وزارت ورزش و جوانان با اشاره به اقدامات انجامشده در ایران گفت: شبکه «ایران یاران جوان» با هدف تبدیل جوانان از دریافتکنندگان منفعل خدمات به کنشگران مسئول و خلاق برای حل مسائل جامعه محلی توسعه یافته است.
وی چهارمین راهکار را ایجاد حکمرانی یکپارچه، فرابخشی و دادهمحور در حوزه جوانان دانست و افزود: موضوعاتی مانند اشتغال، آموزش، سلامت، مسکن، فرهنگ و مشارکت اجتماعی جوانان به یکدیگر مرتبط هستند و نمیتوان آنها را به صورت جداگانه و جزیرهای مدیریت کرد.
رحیمی تأکید کرد: سیاستگذاری در حوزه جوانان باید بر آیندهپژوهی، هماهنگی میان دستگاهها، ارزیابی مستمر و پاسخگویی استوار باشد.
پیشنهاد ایران برای همکاری کشورهای حاضر
وی با اعلام آمادگی جمهوری اسلامی ایران برای تبادل تجربه و همکاری با کشورهای حاضر در جشنواره گفت: ایران آماده است ظرفیتهای خود را در حوزههایی مانند آموزش مهارتهای آینده، هوش مصنوعی، اقتصاد دیجیتال و کارآفرینی جوانان با دیگر کشورها به اشتراک بگذارد.
رحیمی تبادل هیئتهای جوانان، رهبران جوان، پژوهشگران و سازمانهای مردمنهاد، توسعه شبکههای داوطلبی، اجرای پروژههای مشترک برای حل مسائل محلی، نوآوری اجتماعی، سلامت و بهزیستی جوانان و دیپلماسی جوانان را از دیگر محورهای پیشنهادی ایران عنوان کرد.
وی همچنین از پیشنهاد ایران برای تشکیل «شبکه اقدام مشترک جوانان» میان کشورهای حاضر در این نشست خبر داد و گفت: این شبکه میتواند فعالیت خود را با سه کارگروه «مهارتهای آینده و هوش مصنوعی»، «کارآفرینی و نوآوری اجتماعی» و «مشارکت داوطلبانه و دیپلماسی جوانان» آغاز کند.
معاون امور جوانان وزارت ورزش و جوانان پیشنهاد کرد هر کشور یک نقطه تماس ملی برای این شبکه معرفی کند و نشستهای تخصصی آن به شکل منظم برگزار شود.
رحیمی افزود: پیشنهاد ایران این است که تا اجلاس آینده، حداقل یک پروژه مشترک و قابل ارزیابی در هر یک از این حوزهها اجرا شود و جمهوری اسلامی ایران نیز آمادگی دارد نخستین نشست تخصصی شبکه یا یکی از کارگروههای آن را میزبانی کند.
وی با اشاره به گفتوگوهای اخیر میان ایران و روسیه گفت: در این مذاکرات بر تقویت میز مشترک جوانان و تدوین برنامه اقدام مشترک تأکید شده و این الگو میتواند به همکاریهای چندجانبه میان کشورهای حاضر در این نشست نیز گسترش یابد.
آینده متعلق به کشورهایی است که به جوانان اعتماد میکنند
رحیمی در پایان تأکید کرد: آینده متعلق به کشورهایی نیست که فقط بیشتر درباره جوانان سخن میگویند، بلکه متعلق به کشورهایی است که زودتر به جوانان اعتماد میکنند.
وی گفت: باید جهانی ساخته شود که در آن هیچ دانشآموزی قربانی جنگ نشود، هیچ جوانی به دلیل محل تولد یا شرایط اجتماعی از فرصت پیشرفت محروم نماند و هیچ نسلی احساس نکند در ساختن آینده خود سهمی ندارد.
معاون امور جوانان وزارت ورزش و جوانان خاطرنشان کرد: ایران آماده است تجربههای خود را در اختیار دیگر کشورها قرار دهد، از تجربیات آنها بیاموزد و همکاری در حوزه جوانان را از سطح گفتوگو به اقدام مشترک و پروژههای عملی تبدیل کند.
انتهای پیام/