اتحادیه اروپا دسترسی کودکان زیر ۱۳ سال به شبکههای اجتماعی را ممنوع میکند
کمیسیون اروپا طرح جدیدی موسوم به EU KIDS Act را برای افزایش ایمنی کودکان در فضای آنلاین ارائه کرده است که بر اساس آن، کودکان زیر ۱۳ سال اجازه دسترسی به شبکههای اجتماعی را نخواهند داشت و افراد زیر ۱۵ سال نیز نمیتوانند بهصورت مستقل برای خود حساب کاربری ایجاد کنند.
به گزارش گروه ترجمه خبرگزاری برنا به نقل از رویترز، کمیسیون اروپا در طرحی که ۱۷ سپتامبر ۲۰۲۶ ارائه شد، پیشنهاد کرده است دسترسی کودکان به شبکههای اجتماعی در سراسر اتحادیه اروپا بهصورت مرحلهای محدود شود. بر اساس این پیشنهاد حداقل سن ایجاد حساب کاربری مستقل در شبکههای اجتماعی ۱۵ سال تعیین خواهد شد و کودکان ۱۳ و ۱۴ ساله تنها با حسابهای تحت نظارت والدین یا سرپرستان خود میتوانند به برخی خدمات دسترسی داشته باشند.
این طرح در شرایطی ارائه شده است که اتحادیه اروپا به دنبال ایجاد قواعدی هماهنگ برای حفاظت از کودکان در برابر خطرات فضای آنلاین است. کمیسیون اروپا اعلام کرده است که هدف آن ایجاد سطح مشابهی از حفاظت برای کودکان در سراسر اتحادیه و کاهش تفاوت میان قوانین کشورهای عضو است.
محدودیت دسترسی بر اساس سن
بر اساس EU KIDS Act کودکان زیر ۱۳ سال نمیتوانند به شبکههای اجتماعی دسترسی داشته باشند، اما امکان استفاده از خدمات اشتراکگذاری ویدئو که بهطور ویژه برای کودکان طراحی شدهاند از طریق حسابی که تحت مدیریت والدین یا سرپرست قرار دارد برای آنها فراهم خواهد بود.
این حسابهای ویژه باید با سازوکارهای حفاظتی مشخصی همراه باشند. از جمله این تدابیر میتوان به محدودکردن زمان استفاده از خدمات به حداکثر یک ساعت در روز و فراهمکردن ابزارهایی برای والدین جهت کنترل محتوایی که کودک مشاهده میکند، اشاره کرد.
برای کودکان ۱۳ و ۱۴ ساله نیز امکان استفاده از شبکههای اجتماعی بهطور کامل آزاد نخواهد بود. والدین یا سرپرستان میتوانند برای آنها حسابهای فرعی یا موسوم به Mini Account ایجاد کنند. این حسابها امکان دسترسی به شبکههای اجتماعی و سرویسهای اشتراکگذاری ویدئوی متناسب با سن کودک را فراهم میکنند، اما تحت نظارت والدین خواهند بود.
این حسابها نیز باید محدودیتهایی مانند کاهش امکان برقراری ارتباط اجتماعی و حداکثر یک ساعت استفاده روزانه داشته باشند.
در مقابل از سن ۱۵ سالگی افراد میتوانند حساب شخصی و مستقل خود را در شبکههای اجتماعی ایجاد کنند. با این حال برای گروه سنی ۱۵ تا ۱۸ سال نیز پلتفرمها همچنان ملزم به رعایت الزامات ایمنی از ابتدا یا Safety by Design خواهند بود.
محدودیت قابلیتهای اعتیادآور شبکههای اجتماعی
یکی از بخشهای مهم طرح EU KIDS Act، تمرکز بر طراحی خود پلتفرمهاست. بر اساس پیشنهاد کمیسیون اروپا شرکتهای فناوری باید قابلیتهایی را که میتوانند کودکان را به استفاده طولانیمدت یا مواجهه مداوم با محتوای نامناسب سوق دهند محدود یا حذف کنند.
از جمله این موارد میتوان به سیستمهای توصیه محتوا که کاربران را به سمت حفرههای محتوایی و محتوای آسیبزا هدایت میکنند پیمایش بینهایت یا Infinite Scroll اعلانهای فوری در ساعات خواب و تماسهای ناخواسته از سوی افراد ناشناس اشاره کرد.
کمیسیون اروپا همچنین پیشنهاد کرده است چتباتها و همراهان هوش مصنوعی برای کودکان بهصورت پیشفرض غیرفعال باشند و اجازه ایجاد وابستگی عاطفی در کاربران خردسال را نداشته باشند.
در واقع یکی از تغییرات مهم این طرح آن است که مسئولیت اثبات ایمنبودن سرویس از کاربران و والدین به پلتفرمها منتقل میشود. کمیسیون اروپا میگوید شرکتهای ارائهدهنده خدمات باید نشان دهند که سرویس آنها متناسب با سن کاربران و از ابتدا ایمن طراحی شده است.
احراز سن؛ چالش مهم اجرای قانون
احراز سن کاربران یکی دیگر از ارکان EU KIDS Act است. کمیسیون اروپا پیشنهاد کرده است پلتفرمها هنگام ایجاد حساب جدید سن کاربر را بررسی کنند و برای کاربران فعلی نیز از روشهای منطقی برای تخمین سن استفاده شود.
در این طرح بر استفاده از ابزارهای احراز سن با رویکرد حفاظت از حریم خصوصی تاکید شده است؛ به این معنا که ابزارهای مورد استفاده نباید مدارک هویتی یا دادههای بیومتریک کاربران را نگهداری کنند. کمیسیون اروپا همچنین به ابزار جدید احراز سن اتحادیه اروپا بهعنوان یکی از نمونههای این رویکرد اشاره کرده است.
با این حال اجرای عملی محدودیتهای سنی یکی از چالشهای اصلی چنین قوانینی است. تجربه کشورهایی که پیش از این محدودیتهای سنی مشابهی را مطرح یا اجرا کردهاند نیز نشان داده است که تشخیص دقیق سن کاربران بدون ایجاد مشکلات مربوط به حریم خصوصی و امنیت دادهها، مسئلهای پیچیده است.
نظارت و جریمه پلتفرمها
بر اساس پیشنهاد کمیسیون اروپا پلتفرمهای مشمول قانون باید برنامههای مشخصی برای رعایت الزامات جدید ارائه کنند. اجرای این مقررات نیز بر ساختارهای موجود در قانون خدمات دیجیتال اتحادیه اروپا یا Digital Services Act (DSA) تکیه خواهد داشت.
در چارچوب DSA جریمههای مربوط به نقض برخی الزامات میتواند به ۶ درصد از گردش مالی سالانه جهانی شرکتها برسد. طرح KIDS Act همچنین یک روند سریع ۹۰روزه برای اجرای اقدامات نظارتی در نظر گرفته است.
واکنشها به طرح جدید
اورسولا فون در لاین، رئیس کمیسیون اروپا هنگام معرفی این طرح اعلام کرد که فناوریهای امروزی با درنظرگرفتن رفاه کودکان طراحی نشدهاند و اکنون این پلتفرمها هستند که باید ایمنبودن خدمات خود را ثابت کنند.
او پیشتر در سخنرانی وضعیت اتحادیه اروپا گفته بود که این طرح رویکردی مرحلهای دارد و برای هر گروه سنی سطح متفاوتی از حفاظت را در نظر میگیرد: بدون شبکههای اجتماعی برای کودکان زیر ۱۳ سال، بدون حساب شخصی برای افراد زیر ۱۵ سال و استفاده از حسابهای تحت نظارت والدین برای گروه سنی ۱۳ تا کمتر از ۱۵ سال.
کمیسیون اروپا همچنین اعلام کرده است که این طرح پس از تشکیل یک پنل ویژه متشکل از بیش از ۶۰ متخصص از حوزههایی مانند جامعه مدنی، نمایندگان جوانان، والدین، آموزش، روانپزشکی کودک، سلامت عمومی، عصبشناسی و فناوری تدوین شده است. این پنل از مارس ۲۰۲۶ فعالیت خود را آغاز کرد و گزارش خود را در ژوئیه همان سال ارائه داد.
بر اساس اعلام کمیسیون اروپا ۹۲ درصد اروپاییها در نظرسنجی ویژه Eurobarometer درباره دهه دیجیتال ۲۰۲۶ گفتهاند تقویت حفاظت از کودکان و جوانان در فضای آنلاین باید از اولویتهای سیاستگذاری باشد.
طرحی که هنوز به قانون تبدیل نشده است
با وجود ارائه رسمی EU KIDS Act اجرای آن قطعی نیست و این پیشنهاد باید مراحل قانونگذاری اتحادیه اروپا را طی کند. در نتیجه، مفاد طرح ممکن است در جریان بررسی و مذاکرات تغییر کند.
کمیسیون اروپا در حالی خواستار اقدام هماهنگ در سطح اتحادیه شده است که برخی کشورهای اروپایی پیش از این بهصورت مستقل به دنبال وضع محدودیتهای مشابه بودهاند. برای نمونه تلاش فرانسه برای اعمال محدودیت ملی در این زمینه با موانع حقوقی روبهرو شده و دادگاه عالی این کشور درباره تعارض چنین محدودیتهایی با آزادی بیان اظهارنظر کرده است.
اتحادیه اروپا با جمعیتی حدود ۴۵۰ میلیون نفر، در صورت تصویب و اجرای این مقررات یکی از گستردهترین چارچوبهای محدودکننده دسترسی کودکان به شبکههای اجتماعی را در سطح جهان ایجاد خواهد کرد؛ بهویژه آنکه طرح جدید علاوه بر تعیین حداقل سن، مستقیما قابلیتهای طراحی پلتفرمها مانند الگوریتمهای توصیه محتوا پیمایش بینهایت و تعاملات ناخواسته را نیز هدف قرار میدهد.
انتهای پیام/
