ترامپ در تنگنای فشارهای منطقهای و ملاحظات انرژی؛ ایران همچنان آماده مذاکره و پاسخ به تهدیدهاست
سید جلال ساداتیان، سفیر اسبق ایران در انگلیس، در گفتوگو با خبرنگار برنا درباره اظهارات متناقض دونالد ترامپ درباره آینده تنش میان تهران و واشنگتن اظهار کرد: ترامپ این رویه را بهطور مداوم دنبال کرده است تا بهنوعی بتواند بازار انرژی را کنترل کند و اجازه ندهد قیمتها افزایش پیدا کند. این جنگ روانی همواره وجود داشته است.
وی افزود: اینکه گفته میشود ایران نباید اتمی شود، بیشتر ناظر به خواستههای اسرائیل است. از سوی دیگر، ترامپ همواره این موضع را مطرح کرده که اگر ایران به خواستههای آمریکا توجه نکند و با واشنگتن به توافق نرسد، آمریکا اقداماتی انجام خواهد داد. شاهد بودیم که در مقطعی حتی تهدید کرد ایران را به عصر حجر بازمیگرداند که این اظهارات با انتقادهای بسیاری نیز مواجه شد.
ساداتیان ادامه داد: واقعیت این است که دولت ترامپ از یک سو تحت فشار لابی کشورهای عربی منطقه قرار دارد؛ کشورهایی که شاهد بودهاند ایران زمانی که تهدید میکند، به تهدیدهای خود عمل میکند. اگر آمریکا بخواهد به زیرساختهای ایران حمله کند، طبیعتاً فشارهای خارج از عرفی متوجه کشورهایی خواهد شد که پایگاههای خود را در اختیار آمریکا قرار دادهاند و از آن محلها ایران مورد تعرض قرار گرفته است.
وی تصریح کرد: این کشورها به دلیل حفظ منافع خود و رفع خطراتی که ممکن است متوجه آنها شود، تلاش میکنند اقدامی انجام دهند. کمااینکه روز گذشته نیز گفته شد که با وساطت قطریها، آقای عراقچی دیداری با طرف آمریکایی داشته و گفتوگوهایی انجام شده است. چنین اقداماتی در گذشته نیز سابقه داشته است.
سفیر اسبق ایران در انگلیس گفت: عربستان سعودی نیز علیرغم اینکه از برخی جهات ناراضی است و معتقد است آنچه در تعامل با روسها دنبال میکند، بیشتر مورد حمایت ایران قرار دارد، نارضایتی خود را اعلام میکند؛ اما از سوی دیگر تلاش دارد در روند تحولات نقش داشته باشد. حدود دو هفته قبل نیز نشستی در آلمان با حضور کشورهای منطقه و اسرائیل برگزار شد تا درباره نحوه پاسخ به ایران گفتوگو شود.
ساداتیان افزود: بنابراین، کشورهای منطقه از یک سو به دنبال آن هستند که به تعبیر خودشان خطر را دفع کنند و از سوی دیگر تلاش میکنند با ایفای نقش میانجیگرانه مانع از آن شوند که ترامپ دست به اقدام تندی بزند که وضعیت را پیچیدهتر کند.
وی با اشاره به مواضع ایران در قبال مذاکرات با آمریکا اظهار کرد: ایران از یک سو اعلام میکند که آمادگی مذاکره و گفتوگو را دارد، اما تأکید میکند که این مذاکرات باید با در نظر گرفتن شروط و مطالبات ایران انجام شود. کمااینکه روز گذشته سخنگوی وزارت امور خارجه نیز در مصاحبهای پس از این دیدار اعلام کرد که ایران شرایط خود را از طریق قطر به طرف آمریکایی ابلاغ کرده و آنچه را که میخواهد و مورد انتظارش است، بیان کرده است.
وی ادامه داد: در عین حال، ایران بهطور مداوم راههای دیپلماتیک، مسیرهای باز شدن تنگه هرمز و زمینههای همکاری لازم را اعلام کرده است. حتی درباره تسهیل رفتوآمد در تنگه هرمز و دریافت عوارض نیز مطرح شده که این عوارض صرفاً بابت خدماتی باشد که به کشتیها ارائه میشود؛ از جمله تأمین آب، غذا، انرژی و سوخت، همچنین رفع خطرات احتمالی و هدایت کشتیها برای عبور از مسیرهای امن.
ساداتیان گفت: تلاشهای زیادی نیز صورت گرفت تا ایران و عمان در این زمینه به توافق برسند. قرار بود دوشنبه هفته گذشته نشستی در این خصوص برگزار شود که البته بحرین از قبل اعلام کرده بود در آن شرکت نمیکند و عربستان نیز درخواست تعویق این نشست را مطرح کرده بود، نه لغو آن، بلکه معتقد بود این اقدام باید در فرصت مناسبتری انجام شود.
وی افزود: این مواضع نشان میدهد که اگر توافقی میان ایران و عمان با حضور کشورهای منطقه اعلام شود، به نوعی به رسمیت شناخته شدن این توافق به عنوان یک پایه حقوقی خواهد بود؛ چراکه ایران اعلام میکند این آبراه متعلق به ایران است و این کشور است که درباره آن تصمیم میگیرد و در این زمینه نیز به مواضع و اظهارنظرهای مطرحشده در چارچوب روابط بینالملل استناد میکند. کشورهای منطقه نیز در هر صورت از نوعی توافق در این زمینه سخن میگویند.
سفیر اسبق ایران در انگلیس تأکید کرد: این گفتوگوها و تلاشهای دیپلماتیک در جریان است و همه این تحولات به ترامپ منتقل میشود. حال اینکه اظهارات او واقعی باشد یا صرفاً با هدف کنترل بازار انرژی مطرح شود، موضوع دیگری است. ترامپ تلاش دارد اجازه ندهد قیمت انرژی از حد مشخصی بالاتر برود؛ کمااینکه هفته گذشته قیمت نفت تا حدود ۱۱۰ دلار افزایش پیدا کرده بود و بعد به حدود ۱۰۰ دلار رسید.
ساداتیان اظهار کرد: ترامپ از یک سو برای راضی نگه داشتن لابی اسرائیل و کسانی که از او حمایت میکنند، مواضع تندی اتخاذ میکند و از سوی دیگر اجازه میدهد افرادی مانند کاف و دیگر مسئولان این موضوعات را پیگیری کنند.
همچنین وزیر دارایی آمریکا نیز تهدیدهایی را مطرح میکند و همزمان محاصرهها و فشارها علیه ایران تشدید میشود؛ کمااینکه تحریمهای هوایی ایران شدت گرفته و محاصره دریایی نیز همچنان برداشته نشده است.
وی خاطرنشان کرد: همه این اقدامات بهصورت همزمان در حال انجام است، اما هدف اصلی آنها این است که ایران را وادار کنند امتیازاتی بدهد و انعطاف بیشتری از خود نشان دهد.
ساداتیان درباره احتمال شکلگیری تحولات جدید در حاشیه اجلاس سازمان ملل نیز گفت: باید دید در حاشیه اجلاس سازمان ملل چه اتفاق خاصی ممکن است رخ دهد؛ اینکه آیا توافقی در کنار این تحولات شکل میگیرد، آیا دیداری صورت خواهد گرفت یا اساساً چنین دیداری انجام نمیشود.
وی در پایان گفت: در یک جمعبندی میتوان گفت که اظهارات تند ترامپ را نباید خیلی جدی گرفت؛ ضمن اینکه از سوی دیگر، ایران کاملاً دستش روی ماشه است و حواسش هست که اگر کوچکترین تحرکی اتفاق بیفتد، پاسخ لازم را بدهد.
انتهای پیام/
