سلطانی: جشنواره تئاتر مقاومت هنر را به میان مردم میبرد/ «موج آخر»؛ روایت چهار ساعت سرنوشتساز ناو دنا
نمایش «موج آخر» به نویسندگی و کارگردانی شهرام سلطانی از اراک، یکی از آثار حاضر در بخش مسابقه تئاتر صحنهای بیستمین جشنواره بینالمللی تئاتر مقاومت است؛ اثری که به بازخوانی فداکاری دریادلان کشور در بستر فضایی سورئال پرداخته و همزمان در بخش نمایشنامهنویسی این دوره از جشنواره نیز مورد توجه قرار گرفته است.
شهرام سلطانی، نویسنده و کارگردان نمایش «موج آخر» در گفتوگو با خبرنگار برنا؛ درباره داستان و درونمایه این اثر نمایشی گفت: نمایش «موج آخر» روایتی است که در پیوند با واقعه ناو «دنا» شکل گرفته است. ما این قصه را در فضایی سورئالیستی طراحی و اجرا کردهایم که مشخصا به مقطع زمانی چهار ساعته، یعنی از ساعت ۳:۲۵ تا حدود ۷:۲۵ صبح اختصاص دارد؛ بازه زمانی حساسی که در نهایت با رسیدن امداد و کمک از سوی سریلانکاییها همراه میشود.
او افزود: این اثر در حقیقت بازتابدهنده شقاوت، بیرحمی و نامردی دشمن در مواجهه با یک ناو بیدفاع است. خط داستانی «موج آخر»، موقعیت و سرنوشت سه تن از حاضران در ناو دنا را دنبال میکند که زندگی، عواطف و سرنوشت آنها با لحظه حمله به این ناو پیوند میخورد.
این هنرمند با اشاره به جایگاه ویژه این رویداد در تقویم هنری کشور بیان کرد: اگر بخواهیم یک رتبهبندی کیفی از رویدادهای تئاتری داشته باشیم، تصور من این است که بعد از جشنواره تئاتر فجر، مهمترین و تاثیرگذارترین جشنوارهای که در کشور داریم، جشنواره تئاتر مقاومت است. رویکرد این جشنواره، همان مسیری است که فستیوالهای معتبر بینالمللی در جهان دنبال میکنند؛ یعنی آوردن تئاتر به میان تودهها و بردن هنر به سر سفره مردم. جشنواره مقاومت پیوند و قرابت بسیار نزدیکی با عموم مخاطبان برقرار کرده است.
او ادامه داد: همانطور که دبیر محترم جشنواره اعلام کردند، ثبت نزدیک به ۵۰۰ اجرا در قالب یک دوره جشنواره، رویدادی حقیقتا شگفتانگیز است. این موفقیت نتیجه یک روز و یک دوره نیست بلکه ماحصل تجربهاندوزی و تکامل در ۱۹ دوره پیشین است که امروز بسیار شکیل و حرفهای اجرا میشود.
او که در بخش مسابقه نمایشنامهنویسی و نشر آثار این دوره نیز با اثر خود حضور دارد، مطرح کرد: یکی از نکات بسیار ارزشمند در این دوره، چه در دبیرخانه و چه در ستاد اجرایی، این بود که دوستان اصلا به دنبال شعار دادن نبودند، بلکه تمرکز فوقالعادهای روی ابعاد فنی و استانداردهای دراماتیک داشتند. جشنواره مقاومت آثاری را مورد وثوق خود قرار داده که از وزن و بار فنی بالایی برخوردارند. علاوه بر این، دغدغهمندی عمیق ستاد برگزاری برای دیدهشدن، تبلیغات مناسب و حمایت از آثار نشان داد که برای این رویداد، بیش از هر چیز «مردم» اهمیت دارند.
کارگردان نمایش «موج آخر» با تاکید بر زمانشناسی این رویداد گفت: رهبر شهید ما در یکی از بیانات ارزشمندشان فرمودند که عمل باید بهموقع باشد، چرا که اگر کاری از زمان مناسب خود بگذرد، دیگر آن ثمربخشی لازم را نخواهد داشت. جشنواره تئاتر مقاومت دقیقا چنین نقشی ایفا کرد؛ در شرایط جنگی، زیر باران آتش و توطئههای دشمن، جریان فعالیت خود را متوقف نکرد و به پیش رفت. این استمرار و پویایی از دل بطن دفاع مقدس جوشیده است.
او ادامه داد: همانطور که جناب آقای کاظمتبار، دبیر جشنواره نیز اشاره کردند، حدود ۷۰ درصد آثار این دوره مرتبط با وقایع اخیر، جنگ ۴۰ روزه و جنگ رمضان است. این موضوع نشان میدهد دوستان چقدر سریع و بهموقع تصمیم گرفتند و به میدان آمدند. در عین حال شاهد بودم که به شدت تلاش شد سرعت عمل هرگز کیفیت آثار را تحتالشعاع قرار ندهد و فدای شتابزدگی نشود.
سلطانی یادآور شد: تاکید مدیران و برنامهریزان جشنواره بر این بود که هنرمندان، «فرزند زمانه خود» باشند و به مسائل معاصر بپردازند. وقتی جشنوارهای در این مقیاس، بخش عمده توان خود را بر دغدغههای بهروز مردم متمرکز میکند، دیگر نمیتوان آن را یک جشنواره صرفا موضوعی دانست؛ از نظر من جشنواره تئاتر مقاومت، جشنوارهای کاملا دغدغهمند و اجتماعی است که ایستادگی، دلاوری و مقاومت مردم را بازتعریف میکند. تزریق تصویر دقیق، ملموس و انسانی از مقاومت در کالبد آثار نمایشی، بیشک تاثیری شگرف و عمیق بر نگاه مخاطبان خواهد گذاشت.
این نویسنده و کارگردان تئاتر با اشاره به ضرورت حمایت ساختارمند از تولید آثار در حوزه مقاومت گفت: تولید آثاری در این سطح نیازمند پشتیبانی همهجانبه است. هنرمند در شرایط امروز جامعه نمیتواند چشمانتظار بماند که فلان دستگاه یا فلان نهاد بر اساس میل خود کمک میکند یا خیر.
انتظار میرود جشنواره شرایطی را فراهم کند تا نهادهای ذیربط متعهد و مکلف شوند پای کار تئاتر بیایند، به ویژه در عرصه تبلیغات و معرفی آثار که دست به دست هم دهند تا ثمره مقاومت در قاب صحنه دیده شود.
سلطانی در پایان با تاکید بر لزوم درج قدردانیاش از حامیان نمایش توضیح داد: بر خود وظیفه میدانم تشکر ویژه، صمیمانه و عمیقی از فرماندهان و پرسنل غیور نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران داشته باشم. این عزیزان به تمام معنا همراه و حامی ما بودند و در برخوردهای نزدیکی که با ایشان داشتم، دیدم که چقدر انسانهای وارسته، دلسوز، هنرشناس و حامی هنر متعهد هستند. من به احترام نیروی دریایی ارتش کلاه از سر برمیدارم، دست تکتک آنها را با مهر میفشارم و افتخار میکنم که توانستیم نمایندهای شایسته برای روایت ایثارگریهای نیروی دریایی ارتش باشیم.
او در پایان سخنانش گفت: همچنین باید از سازمان فرهنگی، اجتماعی و ورزشی شهرداری اراک صمیمانه قدردانی کنم که با در اختیار گذاشتن سالن و محل تمرین، گروهمان را در این مسیر دشوار بسیار حمایت کردند و در به سرانجام رسیدن نمایش نقشی جدی و تاثیرگذار داشتند.
انتهای پیام/