معامله ۵.۳ همتی بهمن‌موتور با تعاونی ایران‌خودرو زیر ذره‌بین سازمان بورس
به گزارش گروه اقتصادی برنا، جابه‌جایی بلوک ۲۰ درصدی سهام شرکت سپهر کیش ایرانیان میان تعاونی خاص کارکنان ایران‌خودرو و شرکت بهمن‌موتور، حالا ابعادی فراتر از یک معامله معمول سهام پیدا کرده است. دلیل اهمیت این واگذاری، تنها رقم ۵.۳ هزار میلیارد تومانی آن نیست بلکه ترکیب سهامداری سپهر کیش و ارتباط مالکیتی این شرکت با ایران‌خودرو، پرسش‌هایی را درباره آثار احتمالی معامله بر ساختار مدیریتی و حقوق سهامداران ایجاد کرده است.
بر اساس نامه‌های سازمان بورس و اوراق بهادار به مدیران عامل ایران‌خودرو و بهمن‌موتور، نهاد ناظر بازار سرمایه خواستار ارائه توضیحات و مستندات درباره این معامله شده است. محور‌های مورد توجه سازمان شامل توجیه اقتصادی خرید، نحوه ارزش‌گذاری سهام، آثار واگذاری بر ساختار سهامداری و رعایت حقوق سهامداران است.
اهمیت این معامله از آنجا ناشی می‌شود که شرکت سپهر کیش ایرانیان مالک ۱۰.۳۲ درصد سهام ایران‌خودرو است؛ بنابراین خریدار بلوک ۲۰ درصدی سپهر کیش، صرفاً سهام یک شرکت مستقل را خریداری نمی‌کند، بلکه به‌واسطه این مالکیت با مجموعه‌ای از منافع و ارتباطات سهامداری در ایران‌خودرو نیز مواجه خواهد بود.
سازمان بورس در نامه خود به بهمن‌موتور، با اشاره به موضوع فعالیت این شرکت در زمینه تولید خودرو، خواستار تشریح نقش سپهر کیش ایرانیان در زنجیره تولید و خلق ارزش برای بهمن‌موتور شده است. همچنین ضرورت ارائه توضیحات درباره صرفه اقتصادی این سرمایه‌گذاری و منافع آن برای شرکت و سهامداران مورد تأکید قرار گرفته است.
به بیان دیگر، یکی از پرسش‌های اصلی این است که خرید این بلوک سهام چه ارزش افزوده‌ای برای بهمن‌موتور ایجاد می‌کند و مبنای اقتصادی تصمیم به اختصاص چنین منابعی به این سرمایه‌گذاری چیست؟
در سوی دیگر، وضعیت حقوقی سهام ایران‌خودروی تحت مالکیت سپهر کیش نیز از محور‌های مهم نامه سازمان بورس است.
بر اساس توضیحات سازمان بورس و با استناد به رأی شعبه ۴۸ دادگاه تجدیدنظر استان تهران، سهام ایران‌خودرو که در مالکیت سپهر کیش ایرانیان قرار دارد، سهام خزانه محسوب شده و فاقد حق رأی در مجامع عمومی ایران‌خودرو است.
این موضوع از آن جهت اهمیت دارد که تغییر ترکیب سهامداری سپهر کیش می‌تواند بر نحوه اعمال حقوق مالکانه و ساختار تصمیم‌گیری در این شرکت اثرگذار باشد. از همین رو، سازمان بورس خواستار تشریح وضعیت حقوقی سهام، آثار آن بر حقوق سهامداران و اقدامات لازم برای صیانت از منافع آنان شده است.
یکی از موضوعات قابل توجه در این واگذاری، تفاوت میان ارزش مالی ۲۰ درصد سهام سپهر کیش و ارزش احتمالی حقوق مدیریتی ناشی از آن است.
در صورتی که این بلوک امکان اثرگذاری قابل‌توجه بر تصمیمات و مدیریت سپهر کیش را فراهم کند، ارزیابی معامله صرفاً بر اساس ارزش اسمی یا مالی سهام کافی نخواهد بود و باید آثار مدیریتی آن نیز در محاسبات اقتصادی مورد توجه قرار گیرد.
به همین دلیل، نحوه ارزش‌گذاری این بلوک و نسبت قیمت معامله با حقوق و امتیازاتی که ممکن است از مالکیت آن حاصل شود، از موضوعاتی است که شفاف‌سازی درباره آن برای سهامداران اهمیت دارد.
بهمن‌موتور چه توضیحی داده است؟
شرکت بهمن‌موتور نیز در پاسخ به سازمان بورس اعلام کرده است که قرارداد خرید ۲۰ درصد سهام سپهر کیش ایرانیان با تعاونی خاص کارکنان ایران‌خودرو منعقد شده و پرداخت مبلغ قرارداد و انتقال قانونی سهام پس از طی مراحل و تشریفات مربوطه انجام خواهد شد.
بنابراین، مطابق توضیحات ارائه‌شده از سوی بهمن‌موتور، تکمیل فرآیند انتقال سهام به انجام مراحل قراردادی و قانونی وابسته است.
در مجموع، معامله ۵.۳ هزار میلیارد تومانی بهمن‌موتور با تعاونی خاص کارکنان ایران‌خودرو، سه پرسش اساسی را پیش روی سهامداران قرار داده است؛ نخست اینکه مبنای ارزش‌گذاری بلوک ۲۰ درصدی سپهر کیش چه بوده و این قیمت تا چه اندازه با ارزش اقتصادی و مدیریتی سهام تناسب دارد؟ دوم اینکه این سرمایه‌گذاری چه منافع مشخصی برای بهمن‌موتور و سهامداران آن ایجاد می‌کند؟ و سوم اینکه تغییر ترکیب سهامداری سپهر کیش چه اثری بر حقوق و منافع سهامداران ایران‌خودرو و تعاونی خاص کارکنان این شرکت خواهد داشت؟
پاسخ روشن به این پرسش‌ها می‌تواند ابعاد اقتصادی و حقوقی معامله را شفاف‌تر کند. در شرایطی که منابع مالی قابل‌توجهی در این واگذاری جابه‌جا می‌شود و موضوع به ساختار سهامداری یکی از خودروسازان بزرگ کشور ارتباط پیدا می‌کند، شفافیت درباره مبانی معامله و آثار آن بر حقوق سهامداران، ضرورتی فراتر از یک الزام اداری و افشای اطلاعات است.
