طرح انتقال آب از دریای خزر به فلات مرکزی نیازمند بررسیهای دقیقتر است
مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی، ملاحظات زیست محیطی و زیانده بودن را دو چالش عمده پیش روی طرح انتقال آب از خزر به کویر مرکزی عنوان و اعلام کرد: طرح انتقال آب از دریای خزر به فلات مرکزی نیازمند بررسی های دقیق تر است.
به گزارش گروه سیاسی خبرگزاری برنا، دفتر مطالعات زیربنایی مرکز پژوهش های مجلس در گزارشی به بررسی طرح انتقال آب از دریای خزر به فلات مرکزی پرداخت.
بر اساس این گزارش، طرح انتقال آب دریای خزر به استان سمنان با هدف تامین نیاز شرب و بخشی از نیاز صنعت شهرستان های استان سمنان در افق سال 1425 شمسی مطرح شده و قرار است سالیانه به میزان 222 میلیون مترمکعب آب از دریای خزر شیرین سازی شده و با استفاده از پمپاژ به استان سمنان انتقال داده شود.
این طرح با انتخاب گزینه برتر از میان چند گزینه که همگی آنها به نحوی بر انتقال آب از دریای خزر استوار هستند، نهایی شده است با این حال جدا از چالش های زیست محیطی طرح که در گزارش های مربوط به طرح به دقت مورد بررسی قرار نگرفته اند، مهم ترین چالشی که در مورد این طرح مطرح است، مقوله زیانده بودن آن است.
شاخص اقتصادی نسبت فایده به هزینه (B/C) برای این طرح برابر 53/. و نشان دهنده آن است که تقریبا نصف سرمایه گذاری های انجام شده برای این طرح از طریق منافع آن بازیابی می شود و نصف دیگرش زیان های حاصل از عدم توجیه اقتصادی طرح است.
در ادامه گزارش دفتر مطالعات زیر بنایی مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی در ادامه آمده است: این امر علاوه بر ایجاد نکردن انگیزه برای ورود بخش خصوصی، به نحوی دخالت دولت از طریق بودجه های عمومی را در آن اجتناب ناپذیر می سازد.
بر اساس این گزارش، شاید بتوان با بخشی از هزینه های سرمایه گذاری و بهره برداری این طرح با افزایش بهره وری و مدیریت تقاضای مصرف آب در بخش های موجود به میزان لازم، کمبودها را جبران کرد با این حال راهکار مذکور علاوه بر پایداری بیشتر و هزینه کمتر، چالش های زیست محیطی ناشی از شیرین سازی و انتقال آب را نیز به دنبال نخواهد داشت.
از طرف دیگر وجود احتمالی صنایع آب بر قابل انتقال به خارج از استان می تواند در کاهش نیاز صنعت استان در افق طرح نقش به سزایی را ایفا کند. به عبارت دیگر وجود صنایع آب بر قابل انتقال به خارج از استان نباید در محاسبه نیاز آبی صنعت در شیرین سازی و انتقال آب از دریای خزر لحاظ شود.
در این گزارش تاکید شده است: تایید یا رد موارد مذکور نیازمند بررسی های دقیق تر است و حداقل انتظار می رود که گزینه هایی مشابه نیز در انتخاب گزینه نهایی طرح، لحاظ شوند.
همچنین در این گزارش خاطرنشان شده است: با توجه به کمبود آب در کشور، وقوع خشکسالی های اخیر و افزایش نیاز مصارف بخش های مختلف، در گزینه های گوناگون تامین آب مناطق مختلف کشور علاوه بر مدیریت عرضه به مدیریت تقاضا و افزایش بهره وری نیز باید توجه کافی مبذول داشت، بهره وری پایین مصرف آب در بسیاری از بخش های کشور، تغییر دیدگاه از مدیریت عرضه به مدیریت تقاضا را به عنوان گزینه های برتر تامین آب، مطرح ساخته است.
به گزارش ایرنا، طرح انتقال آب از دریای خزر به فلات مرکزی ایران 28 فروردین ماه سال 1391 با حضور محمود احمدی نژاد رییس جمهوری وقت کلنگ زنی شد.
محمدرضا عطارزاده معاون وقت وزیر نیرو در امور آب و آبفا در زمان کلنگ زنی این طرح درباره دلیل دولت برای اجرای چنین پروژه ای گفت: ما به این نتیجه رسیده ایم که به جای انتقال صنعت به نزدیک آب، آب را به صنعت برسانیم.
به گفته وی در زمان کنونی مراحل مطالعه طرح به پایان رسیده و اکنون زمان آغاز عملیات اجرایی است.