چالشهای کارآفرینی و اشتغال از نگاه جوانان/
مطالبه جوانان در سالی که قرار است بیکاری ریشهکن شود
حمایت از کسب و کارهای دانشجویی یکی از وظایف اصلی دانشگاهها است. همچنین ایجاد ارتباط و گسترش بین صنعت و دانشگاه از دیگر وظایف مهم این ارگان و دولت است.
باشگاه جوانی برنا/ "ساماندهی ستاد حمایت از مشاغل خانگی و تصویب سند جامع اشتغال"، "افزایش حداقل دستمزد كارگران به میزان 15 درصد" و "اصلاح قانون كار و بیمه بیكاری"، از کارهای انجام شده دولت در حوزه اشتغال در سالی که گذشت هستند و امسال دولت در سال 90 اعلام کرده برای اشتغال برنامههای جامع و منسجمی با هماهنگی و دقت بسیار بالا دارد. قرار است سال 90، سال توجه ویژه دولت به اشتغال جوانان باشد. صحبتهای رییس جمهور درباره برنامههای آتی دولت و اعلام فراخوان برای مشارکت جوانان در ریشه کن کردن بیکاری، مهر تاییدی است بر لزوم استفاده از نظرها، شنیدن درخواستها و مشارکت عملی جوانان در حوزه اشتغال زایی. در این میان، ایدههای جوانان که آینده سرزمین ایران زمین به دست آنها است در بسیاری موارد خلاقانه است و میتوان از نظرات آنها ایدههای جدیدی را استخراج کرد.
به همین بهانه پای صحبتهای جوانها نشستیم تا از پیشنهادها، کمبودها، درخواستها و انتظارتشان بگویند؛ از کارهای انجام شده دولت در سالی که گذشت و آنچه که انتظار برآورده شدن آن را در سال جدید دارند:
«مریم فاطمی» 28 ساله و ورودی سال 86 دانشکده کارآفرینی دانشگاه تهران است که رشته کارشناسیاش، ریاضی بوده. او درباره اینکه دولت تا چه میزان میتواند در بحث کارآفرینی و اشتغال جوانان تحصیلکرده موثر واقع شود، میگوید: تقریبا از سه الی چهار سال پیش، وزارت کار و امور اجتماعی بر روی بحث کارآفرینی تمرکز کرد. در این راستا بحثی آموزشی را برای همه اقشار شروع کرد که به "دورههای آموزشی و رایگان 72 ساعته" معروف است که به منظور ترویج کارآفرینی صورت گرفت و در تمام شهرها انجام شد.
وی برای ارتباط بین دولت و جوانان، برای بهتر شدن وضعیت تحصیلی و شغلی جوانان، پیشنهاد میدهد: این امر شامل یکسری مراحل است؛ برای مثال مراحلی چون رشد و ثبات را شامل میشود تا جوانان دانشجوی علاقهمند به راهاندازی کسب و کار را جذب کنند. به نظرم بهتر است که سازمانهایی بیرون از وزارت کار باشند تا برای طی تمامی این مراحل، جوانان را پشتیبانی کنند؛ برای مثال اگر طرح اقتصادی شخصی توجیه پذیری اقتصادی داشته باشد، از همان ابتدا طرح پذیرفته شده و برای تامین مالی، به آن مشاوره و هزینهای اختصاص داده شود.
«علی حقوقی» دانشجوی رشته مهندسی صنایع دانشکده فنی دانشگاه تهران، 22 ساله؛ در این ارتباط میگوید: تعداد کمی از بچههای فارغالتحصیل وارد بازار کار میشوند. بچهها معمولا میگویند سخت میشود وارد بازار کار تخصصی شد. ایران با توجه به تکنولوژی و منابعی که دارد، نیازمند فراهم شدن زمینه است، یعنی بایدکسی باشد که دانشجو و سرمایه را بگذارد کنار منابع خدادادی، تا بتوانند با هم به نتیجهای برسند. پیشنهاد میکنم ابزارهای کنترلی دقیقتر شوند. نهادهایی که وظیفه کنترل دارند، دقت بیشتری روی کارشان داشته باشند. نباید فکر کنیم تنها بحث سرمایه و تزریق آن به بخش صنعت و معدن جواب می دهد. باید نظارت هم وجود داشته باشد.
«سوده قوامی» دانشجوی ورودی سال 86 دانشکده و مسوول روابط عمومی دانشکده کارآفرینی است که 29 سال سن و حدود 6 سال سابقه کار در مراکز کارآفرینی دارد، درباره این موضوع که دولت چقدر میتواند زمینه کارآفرینی و اشتغال را برای جوانان مهیا کند، میگوید: کارآفرینی به سه بخش ترویج، آموزش و پژوهشهای کارآفرینی تقسیم میشود که هر کدام یکسری اهداف خاص دارد و به همان نسبت دولت در هر کدام آنها میتواند سهیم باشد. وزارت کار در دولت جدید،قدمهای مثبتی در این زمینه برداشته و با توجه به همایشهایی که در این زمینه گذاشته است، توانسته جوانها را با این موضوع آشنا کند و در حقیقت در بحث ترویج و توسعه آموزش کارآفرینی و به طور کلی در مباحث تئوریک نقش عمده داشته است.
اما در مباحث عملی، آن طور که باید و شاید و با توجه به رشد کارآفرینی در کشور، حرکتهایی که بر اساس پایهای قوی باشند، هنوز شکل نگرفته است. با این حال، وزارت تعاون با حمایت از طرحهای کسب و کار دانشجویی و صندوق مهر رضا از طریق دادن وامهای خوداشتغالی قدمهای خوبی را در این زمینه گذارده است.
وی در مورد نقش دولت در این زمینه پیشنهاد میدهد: دانشجویان کارآفرینی با دیدگاه خاصی وارد این دانشکده میشوند و ذهن و روح متفاوتی دارد و فکر میکند که وقتی فارغالتحصیل شد، برایش کار وجود دارد، اما انتظاراتشان برآورده نمیشود. به نظرم بهتر است وزارت علوم که جزئی از دولت است، حالا که رشته کارآفرینی را راهاندازی کرده، آن را عملیاتیتر و کاربردیتر کند، تا دانشجویان مهارتی را فراگیرند.
«محمود اسدیان» 22 ساله، ورودی سال 87 رشته مهندسی معدن گرایش اکتشاف دانشگاه تهران، درباره اشتغال دانشجویان همرشتهاش میگوید: تصور همه این است که رشته معدن بازار کاری در آینده دارد. دانشجویان مدارک لیسانس و فوق لیسانس میگیرند و وارد رشتههای دیگر میشوند. این تفکر اشتباه است. من در حال حاضر کار میکنم و فکر نمیکنم بتوانید رشتهای را پیدا کنید که دانشجوی سال سوم یا دوم آن بتواند در زمینه رشتهاش کار کنند. به جرات میتوانم بگویم رشته پولسازی است. کشور ما غنی از معادن فقیر است. یعنی معادنی که عیار آنها پایین است، اما اگر کمی روی آنها کار شود، میتوان درآمدی معادل یا بیشتر از درآمدی یکساله از فروش نفت کسب کرد.
بخشی که مربوط به ارگانها و سازمانهای دیگر میشود، بحث قوانین و مقررات است. در کشور ما قوانین و مقررات بسیار بازدارندهای بر سر راه ایجاد و راهاندازی کسب و کار وجود دارد. بهتر است که قوانین تسهیلکنندهتری به وجود بیاید و فضایی به وجود آید که قوانین و مقررات وضع شده، تشویق کننده افراد باشد.
انتظار دوم این است که فضای کسب و کار در ایران بهبود پیدا کند، متاسفانه به خاطر مسائل سیاسی و شرایط خاص، خیلی از شرکتهایی که در ابتدای کارآفرینی هستند، زمین میخورند، چرا که فضای کسب و کار ما حمایتی نیست تا بتوانند در آن رشد پیدا کنند؛ بنابراین اگر دولت بتواند نقشش را در اقتصاد کمی کمرنگ کند و در فضای اقتصادی به صورتی عمل شود که جنبه حمایتی پررنگتر شود، اوضاع بهتر خواهد شد. اگر اینچنین شود، دانشجویان هم میتوانند شاخصهای کارآفرینی موجود در دنیا را نیز در نظر بگیرند تا نگرش و اهدافشان تغییر کند.
«علی برزویی» دانشجوی ورودی سال 86 دانشکده کارآفرینی، درباره نقش دانشگاهها بر نگرش کارآفرینی و اشتغال بر جوانان میگوید: بخش دانشگاه بسیار حائز اهمیت است؛ ورودی دانشگاهها به ویژه دانشکده کارآفرینی در سالهای اخیر بسیار بالاست (دورههای مجازی و حضوری)، و زمانی که ورودی دانشگاهی تا این میزان بالا باشد، در بحث عملیاتی شدن، کار ما باید باید برای این فرآیند ورودی و خروجی به گونهای باشد که در دانشجویان در این سیستم چیزی برای یاد گرفتن داشته باشند. این مهم با اصلاح سرفصلهای دروس، عملیاتی و کاربردی کردن دروس اتفاق خواهد افتاد.
وی میافزاید: دانشکده کارآفرینی که اولین دانشکده کارآفرینی در خاورمیانه است، باید به عنوان اولین رسالتش، سیستمی را برای حمایت از کسب و کارهای دانشجویی ایجاد کند تا منِ دانشجو یا فارغالتحصیل بدانم که راهی برای پیشرفت دارم. پس حمایت از کسب و کارهای دانشجویی یکی از وظایف اصلی دانشگاه است. همچنین ایجاد ارتباط و گسترش بین صنعت و دانشگاه از دیگر وظایف مهم این ارگان است که این مهم از طریق مراکز رشد و پارکهای علم و فناوری میسر است.
به همین بهانه پای صحبتهای جوانها نشستیم تا از پیشنهادها، کمبودها، درخواستها و انتظارتشان بگویند؛ از کارهای انجام شده دولت در سالی که گذشت و آنچه که انتظار برآورده شدن آن را در سال جدید دارند:
«مریم فاطمی» 28 ساله و ورودی سال 86 دانشکده کارآفرینی دانشگاه تهران است که رشته کارشناسیاش، ریاضی بوده. او درباره اینکه دولت تا چه میزان میتواند در بحث کارآفرینی و اشتغال جوانان تحصیلکرده موثر واقع شود، میگوید: تقریبا از سه الی چهار سال پیش، وزارت کار و امور اجتماعی بر روی بحث کارآفرینی تمرکز کرد. در این راستا بحثی آموزشی را برای همه اقشار شروع کرد که به "دورههای آموزشی و رایگان 72 ساعته" معروف است که به منظور ترویج کارآفرینی صورت گرفت و در تمام شهرها انجام شد.
وی برای ارتباط بین دولت و جوانان، برای بهتر شدن وضعیت تحصیلی و شغلی جوانان، پیشنهاد میدهد: این امر شامل یکسری مراحل است؛ برای مثال مراحلی چون رشد و ثبات را شامل میشود تا جوانان دانشجوی علاقهمند به راهاندازی کسب و کار را جذب کنند. به نظرم بهتر است که سازمانهایی بیرون از وزارت کار باشند تا برای طی تمامی این مراحل، جوانان را پشتیبانی کنند؛ برای مثال اگر طرح اقتصادی شخصی توجیه پذیری اقتصادی داشته باشد، از همان ابتدا طرح پذیرفته شده و برای تامین مالی، به آن مشاوره و هزینهای اختصاص داده شود.
«علی حقوقی» دانشجوی رشته مهندسی صنایع دانشکده فنی دانشگاه تهران، 22 ساله؛ در این ارتباط میگوید: تعداد کمی از بچههای فارغالتحصیل وارد بازار کار میشوند. بچهها معمولا میگویند سخت میشود وارد بازار کار تخصصی شد. ایران با توجه به تکنولوژی و منابعی که دارد، نیازمند فراهم شدن زمینه است، یعنی بایدکسی باشد که دانشجو و سرمایه را بگذارد کنار منابع خدادادی، تا بتوانند با هم به نتیجهای برسند. پیشنهاد میکنم ابزارهای کنترلی دقیقتر شوند. نهادهایی که وظیفه کنترل دارند، دقت بیشتری روی کارشان داشته باشند. نباید فکر کنیم تنها بحث سرمایه و تزریق آن به بخش صنعت و معدن جواب می دهد. باید نظارت هم وجود داشته باشد.
«سوده قوامی» دانشجوی ورودی سال 86 دانشکده و مسوول روابط عمومی دانشکده کارآفرینی است که 29 سال سن و حدود 6 سال سابقه کار در مراکز کارآفرینی دارد، درباره این موضوع که دولت چقدر میتواند زمینه کارآفرینی و اشتغال را برای جوانان مهیا کند، میگوید: کارآفرینی به سه بخش ترویج، آموزش و پژوهشهای کارآفرینی تقسیم میشود که هر کدام یکسری اهداف خاص دارد و به همان نسبت دولت در هر کدام آنها میتواند سهیم باشد. وزارت کار در دولت جدید،قدمهای مثبتی در این زمینه برداشته و با توجه به همایشهایی که در این زمینه گذاشته است، توانسته جوانها را با این موضوع آشنا کند و در حقیقت در بحث ترویج و توسعه آموزش کارآفرینی و به طور کلی در مباحث تئوریک نقش عمده داشته است.
اما در مباحث عملی، آن طور که باید و شاید و با توجه به رشد کارآفرینی در کشور، حرکتهایی که بر اساس پایهای قوی باشند، هنوز شکل نگرفته است. با این حال، وزارت تعاون با حمایت از طرحهای کسب و کار دانشجویی و صندوق مهر رضا از طریق دادن وامهای خوداشتغالی قدمهای خوبی را در این زمینه گذارده است.
وی در مورد نقش دولت در این زمینه پیشنهاد میدهد: دانشجویان کارآفرینی با دیدگاه خاصی وارد این دانشکده میشوند و ذهن و روح متفاوتی دارد و فکر میکند که وقتی فارغالتحصیل شد، برایش کار وجود دارد، اما انتظاراتشان برآورده نمیشود. به نظرم بهتر است وزارت علوم که جزئی از دولت است، حالا که رشته کارآفرینی را راهاندازی کرده، آن را عملیاتیتر و کاربردیتر کند، تا دانشجویان مهارتی را فراگیرند.
«محمود اسدیان» 22 ساله، ورودی سال 87 رشته مهندسی معدن گرایش اکتشاف دانشگاه تهران، درباره اشتغال دانشجویان همرشتهاش میگوید: تصور همه این است که رشته معدن بازار کاری در آینده دارد. دانشجویان مدارک لیسانس و فوق لیسانس میگیرند و وارد رشتههای دیگر میشوند. این تفکر اشتباه است. من در حال حاضر کار میکنم و فکر نمیکنم بتوانید رشتهای را پیدا کنید که دانشجوی سال سوم یا دوم آن بتواند در زمینه رشتهاش کار کنند. به جرات میتوانم بگویم رشته پولسازی است. کشور ما غنی از معادن فقیر است. یعنی معادنی که عیار آنها پایین است، اما اگر کمی روی آنها کار شود، میتوان درآمدی معادل یا بیشتر از درآمدی یکساله از فروش نفت کسب کرد.
بخشی که مربوط به ارگانها و سازمانهای دیگر میشود، بحث قوانین و مقررات است. در کشور ما قوانین و مقررات بسیار بازدارندهای بر سر راه ایجاد و راهاندازی کسب و کار وجود دارد. بهتر است که قوانین تسهیلکنندهتری به وجود بیاید و فضایی به وجود آید که قوانین و مقررات وضع شده، تشویق کننده افراد باشد.
انتظار دوم این است که فضای کسب و کار در ایران بهبود پیدا کند، متاسفانه به خاطر مسائل سیاسی و شرایط خاص، خیلی از شرکتهایی که در ابتدای کارآفرینی هستند، زمین میخورند، چرا که فضای کسب و کار ما حمایتی نیست تا بتوانند در آن رشد پیدا کنند؛ بنابراین اگر دولت بتواند نقشش را در اقتصاد کمی کمرنگ کند و در فضای اقتصادی به صورتی عمل شود که جنبه حمایتی پررنگتر شود، اوضاع بهتر خواهد شد. اگر اینچنین شود، دانشجویان هم میتوانند شاخصهای کارآفرینی موجود در دنیا را نیز در نظر بگیرند تا نگرش و اهدافشان تغییر کند.
«علی برزویی» دانشجوی ورودی سال 86 دانشکده کارآفرینی، درباره نقش دانشگاهها بر نگرش کارآفرینی و اشتغال بر جوانان میگوید: بخش دانشگاه بسیار حائز اهمیت است؛ ورودی دانشگاهها به ویژه دانشکده کارآفرینی در سالهای اخیر بسیار بالاست (دورههای مجازی و حضوری)، و زمانی که ورودی دانشگاهی تا این میزان بالا باشد، در بحث عملیاتی شدن، کار ما باید باید برای این فرآیند ورودی و خروجی به گونهای باشد که در دانشجویان در این سیستم چیزی برای یاد گرفتن داشته باشند. این مهم با اصلاح سرفصلهای دروس، عملیاتی و کاربردی کردن دروس اتفاق خواهد افتاد.
وی میافزاید: دانشکده کارآفرینی که اولین دانشکده کارآفرینی در خاورمیانه است، باید به عنوان اولین رسالتش، سیستمی را برای حمایت از کسب و کارهای دانشجویی ایجاد کند تا منِ دانشجو یا فارغالتحصیل بدانم که راهی برای پیشرفت دارم. پس حمایت از کسب و کارهای دانشجویی یکی از وظایف اصلی دانشگاه است. همچنین ایجاد ارتباط و گسترش بین صنعت و دانشگاه از دیگر وظایف مهم این ارگان است که این مهم از طریق مراکز رشد و پارکهای علم و فناوری میسر است.
نظر شما
پیشنهاد سردبیر
پرونده ویژه
