روغن کاری چیست و چرا انقدر مهم است؟
روغن کاری میتواند به صورت مایع، جامد، گاز یا حتی نیمهجامد باشد. در بیشتر موارد، روغنهای کاری مایع از روغنهای پایه تشکیل شده و ممکن است حاوی مواد افزودنی باشند تا عملکرد بهتری داشته باشند.
به گزراش شاهین ابتکار مهام؛انتخاب نوع روغن کاری باید با توجه به نیازها و شرایط کاربری ماشینآلات و تجهیزات انجام شود. همچنین، ملاحظه به محیط زیست نیز در انتخاب روغن کاری نقش مهمی دارد و ممکن است از روغنهای مناسب برای محیط زیست استفاده شود.
تاریخچه روغن کاری برای چه سالی است؟
تاریخچه روانکنندهها به هزاران سال پیش بازمیگردد و تا کنون تکامل یافته است. در زمانهای اولیه، از مواد مختلفی برای کاهش اصطکاک و سایش بین سطوح استفاده میشد. به عنوان مثال، در سالهای ابتدایی مصر با استفاده از
روانکننده مایع (ممکن است روغن یا آب بوده باشد)، مجسمهها به قبرها منتقل میشدند تا اصطکاک زمین/شن با سورتمه را کاهش دهند.تا سال 1400 قبل از میلاد، مصریان از چربیهای حیوانی برای روانکاری محورهای ارابهها استفاده میکردند. با پیشرفت زمان، توسعه نظریهها و قوانین جریان ویسکوز، به توضیح علمی تر روانکاری پرداخته شد. سرآیزاک نیوتن که در سال 1687 قوانین جریان ویسکوز را کشف کرد، تأثیر بزرگی در توسعه نظریههای روانکاری داشت.
یکی از نظریههای مهم در زمینه روانکاری لایه نازک است که توسط پروفسور آزبورن رینولدز توسعه داده شد. این معادله به عنوان تئوری کلاسیک روانکاری هیدرودینامیکی شناخته میشود و یکی از پرکاربردترین نظریههای روانکاری است.
در قرن بیستم، تاکید بیشتری بر روغنهای معدنی، روغنهای گیاهی و گریسها به عنوان روانکنندهها شد. اما در دوران اخیر، با توسعه فناوری و تحقیقات علمی، نوعی مواد جامد، روغنهای مصنوعی، روانکنندههای مبتنی بر آب و گاز نیز به مفهوم روانکننده گنجانده شدهاند. این تغییرات در مفهوم روانکنندهها با درک بهتر از عملکرد و محدودیتهای آنها همراه شده است.
بهترین روغن ها برای روغنکاری ماشین ابزار:
در کاربرد کشویی های ماشینهای ابزار برای ماشینهای کوچک و متوسط، استفاده از روغن با گریدهای ۳۲، ۴۶، و ۶۸ توصیه میشود. از میان اینها،روغن بهران K68 به دلیل هوای گرم ایران و در دسترس بودن بیشتر، مورد کاربرد بیشتری دارد.
ویژگیهای مهم این روغن شامل خاصیت خنک کنندگی و روانکاری بهینه است. این روغن دارای میزان چسبندگی بالاتری نسبت به روغنهای هیدرولیک معمولی است. این ویژگیها به کاهش مصرف روغن منجر میشود و در صورت ورود به مخزن مایع خنک کاری (آب صابون) ماشین، تأثیر کمتری بر روی مایع خنک کاری دارد. همچنین با مصرف کمتر روغن، هزینههای عملیاتی کاهش مییابد و آسیب کمتری به محیط زیست وارد میشود.
مکانیزمهای روغنکاری در اصطکاک و سایش سطوح در حرکت نسبی تأثیر دارند. وقتی دو سطح ناهموار با یکدیگر تماس داشته و روی یکدیگر لغزش میکنند، نواحی ناهمواریهای سطوح به یکدیگر نزدیک میشوند و اصطکاک و سایش ایجاد میشوند. هدف اصلی روانکاری، جلوگیری از تماس مستقیم بین دو بدنه و کاهش این اصطکاک و سایش است.
روغنکاری با استفاده از لایهی روانکننده صورت میگیرد که از تماس مستقیم بین دو بدنه جلوگیری میکند یا حداقل این تماس را به حداقل میرساند. انتخاب روانکننده مناسب میتواند اصطکاک و سایش مواد را کنترل کند.
روانکنندهها بر اساس حالت و نوعشان به دستههای مختلفی تقسیم میشوند
- روانکنندههای مایع: این دسته شامل روغنهای معدنی، روغنهای طبیعی، روغنهای مصنوعی، امولسیونها و غیره است.
- روانکنندههای جامد: این گروه شامل پودرها، پوششها و کامپوزیتها مانند گرافیت و دیسولفید مولیبدن است.
- روانکنندههای گازی: معمولاً از هوا به عنوان روانکننده گازی استفاده میشود، اما ممکن است هر گاز دیگری نیز به کار رود.
- روانکنندههای نیمه جامد: این گروه شامل گریسها است که اغلب از یک صابون امولسیونی با روغن معدنی یا گیاهی تشکیل شدهاند.
روانکنندهها عمدتاً بر اساس ویژگیهای عملکردیشان نیز میتوانند طبقهبندی شوند
- افزودنیهای ضد سایش (AW): این افزودنیها با رشد لایه محافظ بر روی سطوح، سایش را کاهش میدهند.
- افزودنیهای فشار شدید (EP): این افزودنیها با تشکیل پوشش روی سطوح محافظتی مانند گرافیت و دیسولفید مولیبدن، از انسداد اجزا محافظت میکنند.
- اصلاحکنندههای اصطکاک: این نوع روانکنندهها برای کنترل اصطکاک به کار میروند و معمولاً از ذرات جامد مانند گرافیت، دیسولفید مولیبدن و دیسولفید تنگستن تشکیل شدهاند.
- بازدارندههای خوردگی: این افزودنیها با ایجاد یک لایه مقاوم در برابر خوردگی، سطوح را از حمله مواد شیمیایی مانند اکسیژن محافظت میکنند.
- بهبوددهندههای شاخص ویسکوزیته: این افزودنیها برای جلوگیری یا به حداقل رساندن کاهش شاخص ویسکو این محتوا حاوی تبلیغات میباشد
