حجاب و تعاملات اجتماعی فارغ از جنسیت

۱۴۰۲/۰۷/۲۹ - ۰۹:۰۲:۰۱
کد خبر: ۲۰۰۸۸۲۵
حجاب و تعاملات اجتماعی فارغ از جنسیت
وجود حدود پوشش مناسب و گرایش کمتر بانوان به آرایش و از سویی غلبه فضای حرمت گذاری به افراد فارغ از جنسیت در روندهای اداری و دانشگاه ها و البته حساسیت عرفی نسبت به کسانی که در مقابل زنان دچار ضعف می شوند، سبب می شد تا افراد حداقل در فضای اجتماعی حدود رفتاری را رعایت کرده و مدهوش اغواگری نشوند. اما به مرور زمان و با تغییرات فرهنگی در ایران، بالاخص صدمه دیدن نوع پوشش زنان و وجاهت بخشیدن به سوءرفتارهای اخلاقی مردان به سبب تبلیغات رسانه ها، باعث شد تا دیدن تبعیض های مبتنی بر جنسیت به تجربه عموم مردم تبدیل شود.

به گزارش خبرگزاری برنا، در شبکه های اجتماعی، بارها به شوخی یا جدی، به مطالبی بر خورده ایم که مساله توجه و نمره دادن اساتید به دانشجویان دختر زیبا و کم حجاب، مورد نقد و تایید افراد گوناگون قرار گرفته است. حتی در خصوص رسیدگی به ارباب رجوع در ادارات نیز این مساله را بسیاری از افراد مشاهده کردند که بروز جنسیت زنانه می تواند تسهیل کننده کار فرد در مقایسه با سایرین باشد. این مساله مختص ایران نیست، در بسیاری از سریال ها و فیلم های سینمایی خارجی نیز سکانس هایی از این دست وجود دارد که فردی که بروز زنانه ی بیشتری دارد، معمولا می تواند با نوعی اغواگری، کار خود را خارج از نوبت به پیش ببرد.

این مساله شاید پیش از سی سال پیش در ایران چندان ملموس نبود. وجود حدود پوشش مناسب و گرایش کمتر بانوان به آرایش و از سویی غلبه فضای حرمت گذاری به افراد فارغ از جنسیت در روندهای اداری و دانشگاه ها و البته حساسیت عرفی نسبت به کسانی که در مقابل زنان دچار ضعف می شوند، سبب می شد تا افراد حداقل در فضای اجتماعی حدود رفتاری را رعایت کرده و مدهوش اغواگری نشوند. اما به مرور زمان و با تغییرات فرهنگی در ایران، بالاخص صدمه دیدن نوع پوشش زنان و وجاهت بخشیدن به سوءرفتارهای اخلاقی مردان به سبب تبلیغات رسانه ها، باعث شد تا دیدن تبعیض های مبتنی بر جنسیت به تجربه عموم مردم تبدیل شود. این مساله تا جایی پیش رفت که با هر بار انتشار تجربه فردی در شبکه های اجتماعی، تعداد زیادی از افراد به تجربه های مشابه اشاره کنند و حتی در فضاهای درمانی و نیازمند رعایت اخلاق پزشکی در رسیدگی به بیمار، این شکل تبعیض گذاری مبتنی بر ظاهر منجر به صدمه دیدن افراد بلحاظ روانی و ایجاد اختلال درمانی گردد.

در چنین عرصه ای، حجاب به معنی بهترین پوشش برای حذف ویژگی های مبتنی بر جنسیت، بهترین کارکرد را در سطح اجتماعی برای حذف آن و اهمیت یافتن جایگاه انسانی و تغییر فضای متاثر از تبعیض جنسیتی به فضای برابری و عدالت است. مساله اینجا صرفا اهمیت دادن به شریعت اسلام نیست، چرا که در جامعه، ایجاد فضای برابری انسانی امری مهم و ضروری است. در حالی که افزایش تبعیض مبتنی بر جنسیت، می تواند خشم اجتماعی را در وهله اول نسبت به چنین اتفاقاتی افزایش دهد و از سویی نوعی ترویج بروز جنسی را در میان افراد برای میانبر رسیدن به هدف به دنبال داشته باشد، پافشاری بر حفظ حجاب و پوشش هنجارین، از تمام زنان و مردان در کنار یکدیگر، افرادی می سازد که مبتنی بر نیازها، توانمندی ها و اولویت های انسانی دسته بندی می شوند و در هیچ عرصه ای، صرفا برخورداری از ویژگی های خاص جسمی نمی تواند فرد را بر دیگران برتری بخشد.

این مساله بالاخص در میان زنان حایز اهمیت است. برخورداری از زیبایی هایی که افراد در خلق آن نقشی نداشته اند، در عرصه عمومی اجتماعی نمی تواند معیار مناسبی برای ایجاد تبعیض بین زنان باشد. رواج اهمیت دادن به ظاهر و حتی استفاده از انواع پوشش برای بیشتر نمایاندن آن (تبرج)، نتایج فاجعه آمیزی در سطح اجتماع به دنبال خواهد داشت. جدای از آنکه سایر زنان را دچار سرخوردگی اجتماعی می نماید، جامعه ای که به سمت ترجیح زنان زیبا بر سایرین می رود، آسیب ها و جرایم اخلاقی و منافی عفت و بالاخص انواع تعرض و تجاوز افزایش می یابد.

تجربه غرب نشان می دهد که صرفا توجه به زیبایی در مرحله تعریف و تمجید باقی نمی ماند و افراد به استفاده از این زیبایی با هر روش ممکن اقدام می کنند. پرونده مدیر شبکه خبری مشهور فاکس نیوز در آمریکا تنها یک نمونه از اتفاقی است که ضعف پوشش می تواند به دنبال داشته باشد. راجر ایلز که از جمله خلاقان رسانه ای در آمریکا محسوب میشد و در دوران ریاست بر فاکس، حساسیت فراوانی روی کوتاهی دامن کارمندان زن و توجه به آرایش آنها داشت، با اعتراف بیش از 20 نفر از زنان فعال در شبکه، به اتهام تجاوز، از کار برکنار و دادگاهی شد. بر کسی پوشیده نیست که مشکل میزان پوشش در حال حاضر، نتایج اسفباری در بسیاری از کشورها به بار آورده و آمار بالای تجاوز به عنف و انواع آزارهای کلامی و غیرکلامی بخشی از نتایج همین مساله است.

حساسیت روی ایجاد عدالت اجتماعی نیازمند ایجاد زمینه کمرنگ شدن ویژگی های خاص مبتنی بر جنسیت است تا افراد با استفاده از توانمندی های خود بتوانند در سطوح مختلف از امکانات برخوردار شده و رشد کنند. اگر این مساله به عنوان مطالبه عمومی در سطح جامعه شکل بگیرد، عملا مساله پوشش مناسب نیز به پیش نیاز آن تبدیل شده و فارغ از تبلیغات رسانه ای جریانهای غربگرا، حجاب به یک نیاز اجتماعی بدل خواهد شد تا علاوه بر تعدیل فضای تبعیض آمیز، کارکرد کاهش آسیب های اخلاقی و بهبود شرایط خانواده ها را نیز میسر سازد.

نویسنده: زینب مواصلی، دکتری جامعه شناسی و پژوهشگر اجتماعی

انتهای پیام/

نظر شما
بازرگانی برنا
آژانس عکس برنا
لالالند
رایتل
تشریفات شایسته
دندونت
سلام پرواز
بازرگانی برنا
آژانس عکس برنا
لالالند
رایتل
تشریفات شایسته
دندونت
سلام پرواز
بازرگانی برنا
آژانس عکس برنا
لالالند
رایتل
تشریفات شایسته
دندونت
سلام پرواز