اجرای راهکارهای ۲۴ گانه مصوب هیات دولت برای احیای دریاچه ارومیه آغاز می‌شود

با دستور جناب آقای دکتر حسن روحانی رئیس محترم جمهوری اسلامی ایران، مراحل اجرای احیای دریاچه ارومیه با اجرای راهکارهای 24 گانه مصوب هیات دولت آغاز می‌شود.

به گزارش خبرنگار برنا از آذربایجان غربی، دکتر میرعلی محمدی عضو شورای اسلامی شهر ارومیه و نماینده این شورا در کمیته راهبری ستاد ملی احیای دریاچه ارومیه اظهار کرد: در طی مدت 6 ماه گذشته جلسات فشرده ای در ستاد ملی احیاء دریاچه ارومیه و کارگروه های آن، برگزار شد که نتایج این بررسی ها در قالب 25 راهکار به هیات دولت پیشنهاد شد که از این تعداد 24 راهکار برای احیاء دریاچه تصویب و با دستور رئیس جمهور عملیات اجرایی آنها آغاز می شود.

وی افزود: امسال برای اجرایی شدن این طرح ها از منابع مالی دولتی مبلغ 12هزار و 70میلیارد ریال اعتبار اختصاص یافته است.

این استاد دانشگاه و رئیس کمیسیون عمران شورای اسلامی شهر ارومیه بیان کرد: از مجموع راهکارهای 24 گانه مصوب هیات دولت، 18 مورد پروژه اجرایی و 6 مورد نیز طرح مطالعاتی است که مراحل اجرایی آنها به طور همزمان آغاز می شود. پیشنهادات مطرح شده، حاصل تلاش مطالعه، بررسی و جمع بندی نقطه نظرات بیش از 500 نفر از متخصصان و کارشناسان داخلی و خارجی است به‌ویژه اساتید دانشگاه های ارومیه، تبریز، صنغتی شریف، صنعتی امیرکبیر، تهران بوده است. 

وی در ادامه گفت: بر اساس محاسبات، با اجرای این پروژه ها سطح آب دریاچه ارومیه در مدتی حدود 10 سال به تراز اکولوژیکی می رسد. مفهوم تراز اکولوژیکی این است که حداقل تراز آب دریاچه به عددی حدود یک هزار و 274 متر نسبت به سطح آب های آزاد برسد، یعنی حدود 4 متر بایستی تراز آب دریاچه نسبت به وضعیت فعلی آن بالاتر رود تا به تراز اکولوژیکی دریاچه برسیم. در نتیجه به شاخص های اولیه احیای دریاچه که همانا آغاز زندگی مجدد تنها موجود زنده آن یعنی آرتمیاست دست می بازیم. این موجود زنده کوچک ولی با ارزش که از جنس سخت پوستان است غذای اصلی برای تولید ماهیان و میگوها است و دارای ارزش اقتصادی فوق العاده بالایی است.

مصوبات نهایی هیأت دولت برای احیای دریاچه ارومیه به شرح زیر است:
الف- راهکارهای اجرایی

1. ممنوعیت هرگونه افزایش برداشت از منابع آب حوضه و جلوگیری از توسعه جدید به‌ویژه در بخش كشاورزی

2. جلوگیری از برداشت غیر مجاز از آب‌های سطحی

3. توقف همه طرح‌های سدسازی در دست مطالعه و اجرایی (به استثنای سد شهید مدنی تبریز و سد چراغ‌ویس کردستان) و طرح‌های شبکه‌های آبیاری و آبرسانی پایین‌دست در حوضه آبریز دریاچه ارومیه، ذخیره و رهاسازی آب در سد شهید مدنی تبریز منحصراً برای دریاچه ارومیه.

4. تامین اعتبار مورد نیاز و تسریع در انتقال آب طرح انتقال آب از رودخانه زاب به حوضه آبریز دریاچه ارومیه.

5. تدوین و پیاده‌سازی برنامه جامع آموزش، اطلاع‌رسانی، آگاه‌سازی و جلب مشارکت عمومی و جوامع محلی در راستای تبیین پیامدهای وضعیت موجود و اهمیت احیای دریاچه ارومیه

6. ساماندهی چاه‌های حوضه آبریز دریاچه ارومیه و نصب كنتورهای هوشمند و حجمی جهت كنترل برداشت در راستای افزایش میزان جریان ورودی از رودخانه‌ها به دریاچه ارومیه

7. انتقال پساب تصفیه خانه‌های فاضلاب شهرهای حوضه آبریز به دریاچه

8. كنترل و كاهش مصرف آب در بخش كشاورزی شامل:
• کاهش 40 درصد از حقابه آب‌های سطحی و زیرزمینی از طریق خرید، توسط وزارت نیرو، در مدت دو سال.
• تهیه و اجرای برنامه‌های افزایش بهره‌وری از 60 درصد آب باقیمانده در بخش کشاورزی توسط وزارت جهاد کشاورزی
• تأمین سرمایه و تکنولوژی‌های مورد نیاز افزایش بهره‌وری آب باقیمانده توسط دولت

9. انتقال آب به جزایر و تالاب‌های حاشیه دریاچه از سد حسنلو و بازگشایی مسیر آبراهه‌های ورودی به تالاب‌های جنوبی

10. تهیه كاداستر اراضی حوضه آبریز دریاچه ارومیه

11. لایروبی رودخانه های منتهی به دریاچه و انتقال آب رودخانه‌ها به پیكره آبی موجود دریاچه

12. اجرای طرح‌های مصوب توسط دستگاه‌های اجرایی، نظارت و پایش اجرای طرح‌ها توسط ستاد احیای دریاچه ارومیه

13. شناسایی كانون‌های تولید ریزگردهای نمکی و غیرنمکی و تثبیت‌ آنها

14. مطالعه و اجرای برنامه حفاظت اكولوژیكی از محدوده خارج از پیكره آبی دریاچه به‌ویژه منطقه جنوبی با لحاظ ویژگی‌های اكولوژیكی آن

15. انجام هماهنگی‌های لازم با قوه قضائیه در راستای تسهیل و تسریع در اجرای قانون تعیین تكلیف چاه‌های فاقد پروانه به‌ویژه چاه‌های اثرگذار بر آب‌های سطحی
 
16. شناسایی محدوده‌های اثرگذار بر آبدهی رودخانه‌های اصلی منتهی به دریاچه ارومیه و تقویت آن‌ها از طریق عملیات آبخیزداری و آبخوان‌داری به‌منظور افزایش حجم آب ورودی به دریاچه

17. انتقال آب از سد ارس در محدوده آذربایجان‌غربی منحصرا برای دریاچه ارومیه طبق مصوبه تخصیص وزارت نیرو

18. ایجاد مركز آینده‌پژوهی دریاچه ارومیه توسط سازمان حفاظت محیط ‌زیست کشور.
ب- راهکارهای مطالعاتی

1. طراحی و استقرار سامانه تصمیم‌یار(DSS) مدیریت جامع (یكپارچه سازی) حوضه آبریز دریاچه ارومیه.

2. مطالعه و بررسی اثرات جاده میان‌گذر شهید كلانتری بر اكوسیستم دریاچه ارومیه و ارائه راهكارهای اصلاحی.

3. ارزیابی و امكان‌سنجی بهر‌ه‌برداری صنعتی از املاح دریاچه ارومیه با رعایت ملاحظات زیست‌محیطی

4. آسیب‎شناسی اثرات سلامتی، بهداشتی، اجتماعی و زیست‌محیطی ناشی از خشک شدن بخشی از دریاچه ارومیه، تهیه و اجرای برنامه پیشگیری و کاهش ریسک اثرات محتمل

5. تهیه برنامه افزایش اشتغال و معیشت جایگزین توسط دستگاه‌های ذی‌ربط

6. امكان‌سنجی استفاده از فناوری‌های نوین در راستای احیای دریاچه ارومیه.

دکتر محمدی در ادامه اظهار امیدواری کرد: فرصت را از دست نداده و باید فرایند احیای دریاچه ارومیه را با هماهمگی سازمان ها و ارگان های دست اندرکار ملی و استانی با قدرت تمام انجام دهیم. این امر مهم با بهره گیری از تلاش های متخصصان کشورمان به‌ویژه متخصصان استانی میسر است و دریاچه نیلگون ارومیه که به‌عنوان نگین آذربایجان و سند هویت ملی و فرهنگی این منطقه محسوب می شود با جدیت تمام احیا می شود، تا باری دگر توان علمی، فنی و اجرایی متخصصان و کارشناسان میهن اسلامی ایران را به جهانیان اثبات کنیم.

انشاءاالله.