فاجعه هایی که عادی شده اند
یک روز از فاجعه گذشت، و حالا بدون آنکه خیلی یادمان باشد دیروز خیابانهای شهر چه التهابی را سپری میکردند فقط در این فکر هستیم که چرا مرگ برایمان اینقدر عادی است.
فاجعه سقوط هواپیما در قلب تهران اولین بار نبود که رخ داد، همین چند سال پیش تعدادی از همکاران ما داخل هواپیمای c130 برای همیشه پرواز کردند و در قلب پایتخت جان به جان آفرین تسلیم کردند. سقوط هواپیما حتی در قلب پایتخت برای ما دیگر عادی شده، آن قدر عادی که هنوز ساعتی از فاجعه نگذشته برایش جوک میسازیم و لطیفه میگوییم.
جان آدمها چند وقتی میشود که ارزش ندارد، مرگ به شیوه فجیع برایمان عادت شده غافل از اینکه بدانیم لحظه به لحظه "بد مردن" به ما نزدیکتر میشود. رئیس جمهور سابق در فیلم انتخاباتی سال 88 خود با افتخار از تولید همین هواپیمایی سخن میگوید که ظاهراً 11 فروند تولید شده و به گفتة نماینده مجلس در همان پرواز آزمایشی سقوط کرده و این سقوطها ادامه یافته تاجایی که امروز از آن 11 فروند تنها 5 فروند هواپیمای ایران 140 باقی مانده است.
سقوط 6 فروند هواپیما از این دست آن هم به فاصله چند سال آن قدر برایمان عادی شده که اصلاً تصور نمیکنیم آنهایی که داخل شعلههای آتش هواپیما سوختند، برادر، خواهر، مادر و یا پدر بودند. این سند افتخار حتماً برای دولت قبل است، کسانی که تحریمها را کاغذ پاره میدانستند و به آن افتخار میکردند و امروز ما تاوان این افتخار را میدهیم.
هوای تهران در چند سال گذشته به شکل «عادی» آلوده بود، کودکانی که به دنیا آمدند و امروز هنوز سنشان از تعداد انگشتان یک دست فراتر نرفته، به دلیل تنفس هوای آلوده دچار تنگی نفس شدهاند و به صورت خیلی «عادی» راه بیمارستانها را در پیش میگیرند. جوانان چند سال پس از سن تکلیف به سن سرطان میرسند و چقدر زود و خیلی «عادی» میمیرند. عمر پیرانمان لحظه به لحظه کاهش مییابد. همه اینها در اثر آن است که بنزین پتروشیمی را به جای بنزین کراکینگ به حلق و ریه مردم فرستادیم تا هوایی پر از دود، سرب و هزار ماده لعنتی دیگر نتیجه دور زدن تحریمها باشد.
هواپیمای سقوط کرده، هوایی که نفسها را تنگ کرده و زندگیای که نه میچرخد و نه نمیچرخاند! اینها نتیجه ادعای دور زدن تحریمهاست یا بهتر بگوییم اینها نتیجه عادی شدن مرگ در کشور تحریمزده است. این عادتها برایمان تکراری است و نمیدانیم دورزدن جان انسان به جای تحریم چه اتفاقات غیرعادی دیگری هم به دنبال دارد. چند بار خواستیم این اتفاقات غیرعادی را سوژه گزارش کنیم ولی ترسیدیم دورزدن تحریمها به شیوه مهرورزی اگر منعکس شود چه بسا نه تاک ماند و نه تاک نشان!