سفر دوم مودی به اورشلیم؛ تثبیت محور دهلی-تلآویو در سایه نسلکشی غزه و تضعیف سنت فلسطینخواهی
گذار از ۱۹۴۷ تا ۲۰۱۷: پایان یک سنت
هند که در ۱۹۴۷ به طرح تقسیم فلسطین رأی منفی داد و در ۱۹۸۸ به عنوان یکی از نخستین کشورهای غیرعرب، فلسطین را به رسمیت شناخت، پس از جنگ سرد و برقراری روابط دیپلماتیک با اسرائیل در ژانویه ۱۹۹۲، مسیری تدریجی، اما شتابان را طی کرد. نقطه عطف، سفر تاریخی مودی به تلآویو در ژوئیه ۲۰۱۷ بود؛ نخستین سفر یک نخستوزیر هندی به اسرائیل که بدون دیدار همزمان از فلسطین انجام شد و سنت ۶۵ ساله را شکست.
دادههای همگرایی: از تسلیحات تا سرمایهگذاری
حجم تجارت دو کشور از ۲۰۰ میلیون دلار در ۱۹۹۲ به ۶ میلیارد دلار در ۲۰۲۴ رسیده است. هند با خرید ۳۷ درصد از صادرات تسلیحاتی اسرائیل، بزرگترین مشتری آن است و بر اساس تحقیقی از الجزیره، حتی در جریان جنگ غزه (۲۰۲۳ تا کنون) نیز راکت و مواد منفجره به اسرائیل فروخته است. سپتامبر ۲۰۲۵، معاهده دوجانبه سرمایهگذاری (BIT) امضا شد و مذاکرات برای توافق تجارت آزاد ادامه دارد. در تازهترین اقدام، دو کشور تفاهمنامه توسعه مشترک سامانه دفاع ضدموشکی امضا کردهاند و مودی قرار است در کنست (پارلمان اسرائیل) سخنرانی کند.
همپوشانی ایدئولوژیک؛ هندوتوا و صهیونیسم
آنور عالم از بنیاد Policy Perspectives بر این باور است که «چرخش واقعگرایانه» هند به بهای قدرت اخلاقی آن در جهان جنوب تمام شده است. ریشه این همگرایی در اشتراک دو ایدئولوژی تمدنی انحصارطلب نهفته است: حزب BJP با ایده «هندوتوا» (هند به عنوان سرزمین مادری هندوها) و اسرائیل به عنوان دولت یهود. هر دو، «تروریسم اسلامی» را تهدید اصلی میدانند؛ مفهومی که منتقدان آن را پوششی برای سیاستهای ضدمسلمانانه میخوانند. مودی پس از حمله ۷ اکتبر ۲۰۲۳، بلافاصله از اسرائیل حمایت کرد و هزاران کارگر هندی جایگزین کارگران فلسطینی در صنعت ساختمان اسرائیل شدند.
قیمت فلسطین؛ از آرمانگرایی تا منفعتگرایی
هند همچنان بر راهکار دو دولتی تأکید میکند، اما از محکومیت جنایات جنگی اسرائیل خودداری میورزد. ماکس رودنبک از Crisis Group واشینگتن معتقد است سفر مودی به اسرائیل در آستانه انتخابات، «لطفی شخصی به نتانیاهو» برای تقویت وجهه بینالمللی اوست. در پسزمینه این سفر، فشار ترامپ برای توقف خرید نفت از ایران و کنارگذاشتن بندر چابهار، و همچنین بازآرایی منطقهای در صورت تضعیف ایران، قرار دارد. به گفته رودنبک، هند احتمالاً خود را برای خاورمیانهای آماده میکند که در آن اسرائیل هژمون منطقهای خواهد بود و دوستی با تلآویو، امتیازی نزد واشینگتن است.
