رکود چندماهه، صنعت نمایشگاهی را زمینگیر کرد/ شرکتهای کوچک و متوسط تابآوری خود را از دست دادند
علی ابراهیمزاده، دبیر انجمن برگزارکنندگان نمایشگاههای بینالمللی، در تشریح وضعیت فعلی این صنعت اظهار کرد: یکی از ارکان اصلی برگزاری نمایشگاههای بینالمللی، تقویم نمایشگاهی است که معمولا بهصورت یکساله تا سهساله تنظیم و به اطلاع تمامی ذینفعان داخلی و خارجی میرسد. شرکتها نیز بر همین اساس برای حضور در نمایشگاهها برنامهریزی میکنند.
وی افزود: بروز اتفاقات غیرمنتظره در کشور، این تقویم را با اختلال مواجه میکند و در نتیجه بسیاری از نمایشگاهها در زمان مقرر برگزار نمیشوند. این مسئله موجب بههمریختگی برنامهریزی مشارکتکنندگان و برگزارکنندگان شده و طیف گستردهای از فعالان این حوزه را با آسیب مواجه میکند.
ابراهیمزاده با اشاره به تبعات جنگ ۱۲ روزه گفت: در این مقطع تقویم نمایشگاهی کشور حدود چهار ماه دچار اختلال شد و تعداد زیادی از نمایشگاههای مهم بینالمللی برگزار نشد. این وضعیت مجددا از ماه دیماه تکرار شده و تاکنون بسیاری از رویدادهای مهم در تهران و سایر استانها متوقف شدهاند.
وی ادامه داد: توقف برگزاری نمایشگاهها موجب تعطیلی فعالیت بسیاری از شرکتها شده است. حدود ۵۰ حوزه فعالیت بهصورت مستقیم با صنعت نمایشگاهی در ارتباط هستند و عدم برگزاری رویدادها، این زنجیره را بهطور کامل تحت تاثیر قرار داده است. در این شرایط انتظار میرود دولت همانند سایر صنایع آسیبدیده حمایتهای مالی و تسهیلاتی لازم را برای این بخش در نظر بگیرد.
دبیر انجمن برگزارکنندگان نمایشگاههای بینالمللی با تاکید بر نبود چشمانداز مشخص افزود: در حال حاضر زمان ازسرگیری برگزاری نمایشگاهها مشخص نیست و همین موضوع باعث کاهش انگیزه فعالان این حوزه شده است. شرکتها عملا در حالت تعطیلی قرار دارند و امکان برنامهریزی برای آینده وجود ندارد.
وی با اشاره به وضعیت شرکتهای خدمات نمایشگاهی تصریح کرد: اغلب این شرکتها کوچک و متوسط هستند و بهصورت روزانه فعالیت میکنند بنابراین توان تحمل چند ماه رکود را ندارند. برخلاف برخی کسبوکارها که از ذخایر مالی برخوردارند این شرکتها از تابآوری لازم برخوردار نیستند و در صورت تداوم شرایط، احتمال خروج آنها از این صنعت وجود دارد.
ابراهیمزاده در ادامه با بیان اهمیت صنعت نمایشگاهی در اقتصاد کشور گفت: در بسیاری از کشورهای توسعهیافته، نمایشگاهها یکی از ارکان اصلی توسعه تجارت و درآمدزایی محسوب میشوند. کارکرد این رویدادها صرفا برگزاری نیست، بلکه بستری برای جذب سرمایهگذار، ایجاد شریک تجاری، توسعه صادرات وتامین نیازهای داخلی بهشمار میروند.
وی خاطرنشان کرد: بهعنوان مثال، در نمایشگاههای حوزه مواد غذایی و کشاورزی، حضور گسترده شرکتها نقش مهمی در توسعه صادرات دارد، اما در شرایط فعلی بسیاری از این شرکتها بهدلیل مشکلات موجود امکان حضور در نمایشگاهها را ندارند. همچنین نبود مشارکت شرکتهای خارجی، ماهیت بینالمللی این رویدادها را تحت تأثیر قرار داده است.
دبیر انجمن برگزارکنندگان نمایشگاههای بینالمللی با ارائه آماری از این صنعت گفت: در حال حاضر حدود ۲۵۰ شرکت برگزارکننده در کشور فعالیت دارند که از این میان، حدود ۱۵۰ نمایشگاه مهم در تهران برگزار میشود و مابقی در استانهاست. با این حال، تعداد قابل توجهی از این شرکتها بهدلیل شرایط موجود، فعالیت خود را متوقف کردهاند و حتی در پرداخت حقوق کارکنان با مشکل مواجه هستند.
وی افزود: پیگیریهایی از طریق اتاق بازرگانی، سازمان تأمین اجتماعی و وزارت صمت انجام شده، اما تسهیلات ارائهشده مشابه سایر کسبوکارهاست و متناسب با شرایط خاص این صنعت طراحی نشده است. در همین راستا، مکاتباتی با وزارت صنعت، معدن و تجارت برای دریافت حمایتهای ویژه در حال انجام است.
ابراهیمزاده همچنین به اثرات گسترده این رکود بر سایر بخشها اشاره کرد و گفت: علاوه بر شرکتهای برگزارکننده و خدمات نمایشگاهی، حوزههایی مانند تبلیغات، هتلداری، حملونقل و خدمات جانبی نیز بهشدت تحت تأثیر قرار گرفتهاند و برخی از آنها در حال تغییر مسیر فعالیت خود هستند.
وی با اشاره به کاهش سطح مشارکت در نمایشگاهها اظهار کرد: حتی پس از جنگ ۱۲ روزه نیز میزان حضور شرکتها حدود ۲۰ تا ۳۰ درصد کاهش یافت و در برخی موارد، نمایشگاهها بهطور کامل لغو شدند.
دبیر انجمن برگزارکنندگان نمایشگاههای بینالمللی در ادامه با ارائه آماری از اشتغالزایی این صنعت گفت: بهازای هر مترمربع فضای نمایشگاهی، حدود ۵.۷ نفر-روز اشتغال ایجاد میشود. بر این اساس، در سال گذشته و با برگزاری حدود ۷۰ رویداد در تهران، بین ۴ تا ۵ میلیون نفر-روز اشتغال ایجاد شده است که با احتساب استانها، این عدد بهمراتب بیشتر میشود. در حال حاضر، بخش قابل توجهی از این ظرفیت اشتغال از بین رفته است.
وی در پایان با تاکید بر لزوم توجه بیشتر به این صنعت گفت: متاسفانه هنوز شناخت کافی از صنعت نمایشگاهی در کشور وجود ندارد و همین مسئله موجب کمتوجهی به آن شده است. انتظار میرود با اطلاعرسانی رسانهها، اهمیت این صنعت برای تصمیمگیران روشنتر شود تا زمینه برای سرمایهگذاری و حمایت از آن فراهم شود.
ابراهیمزاده همچنین بر ضرورت تقویت نقش بخش خصوصی تأکید کرد و گفت: برای توسعه این صنعت، باید اعتماد بیشتری به بخش خصوصی داده شود. هرچند تعاملات مناسبی در این زمینه شکل گرفته اما برای رسیدن به نقطه شکوفایی، لازم است سیاستگذاریها بهگونهای باشد که بخش خصوصی نقش محوریتری ایفا کند.