نگاهی به فعالیت هیات های عزاداری و سنت سینه زنی در ایام محرم در لرستان
به گزارش خبرگزاری برنا از لرستان؛ هیات های عزاداری سالار شهیدان حضرت اباعبدالله الحسین در میان مناطق مختلف تنوع و تکثر خاص خود را دارد و بدون شک چگونگی شکلگیری دستههایی که در بین مردم لرستان نیز به هیا ت معروفند روند خاص خود را طی می کند.
برپایی هیات ها با جمع شدن عزاداران گرد هم برای به وسیله شکل گیری دسته جات عزادار که هرکدام نیز نامی عاشورایی را نیز بر خود دارند شروع میشود که در نوع خود شرایطی معنوی ایجاد می کند که بر شور حسینی عزاداران می افزاید و در عین حال به صورت خاطره ای معنوی در حافظه نسل ها باقی می ماند و بخشی از هویت و تاریخ هر محله و هر شهر و دیار وروستا نیز می شود.
در بین مردم عزادار لرستان اهالی محل با هدایت فردی که به عنوان سرپرست انتخاب میشود رهبری میشوند.
این گروهها دارای تعدادی پیش کسوت هستند که با کمک و همیاری مادی و معنوی مردم دسته عزاداری خود را سر پا نگه میدارند.
تهیه لوازم و وسایل عزاداری شامل طبل و سنج و زنجیر و چراغ برق و نیز حضور مداح و نوحهسرا همگام با حرکت هیات و دسته عزاداری از ضروریات تشکیل یک هیات است.
محققان عزادرای در لرستان را به سه نوع کاشانى، نجفى، و سنتّی معرفی می کنند که شیوه سنتی آن به دسته های سینه زنی چلاب و سینه زنی معمولی و همچنین دسته های زنجیر زنى تقسیم بندی می شوند.
منظور از سینه زنی چلاب همان سینه زنی عربی است. به صورتی که افراد گرد هم آمده و با چرخیدن دایره وار، سینه میزنند؛ این نوع عزاداری به سبب نزدیکی به استان خوزستان، برگرفته رسم آنان است، که به عنوان یک نوع عزاداری عربهای ایران شناخته شده است.
البته با توجه به اینکه ساکنان این استان، لر هستند از گویشهای متفاوت لری و آداب و رسوم مختلف نیز برخوردارند و شیوه و سنت عزاداری آنان از این امر نشأت میگیرد.
در سینه زنی مرسوم در بین لرستان جنبه عمومی و معمولی خود را دارد همراه با آیین معروف گل مالی است.
هیاتهای قدیمی شهر خرم آباد به محلههایی همچون محله پشت بازار و درب دلاکان تعلق دارد که زیباترین نوع عزاداری را پیش روی مردم سوگوار امام حسین (ع) قرار میدهند.
سینه زنی در لرستان هماهنگ با نوحه خوانی لری است که خود جنبه ای دیگر از سبک عزاداری این مردم را به نمایش می گذارد .
اشعاری که در نوحههای لری استفاده میشود، اغلب توسط شاعران برجسته محلی به زبان لری و با درونمایه حماسی سروده شدهاند. مهمترین ویژگی این نوحهها، وجود ترجیع بند در آنها است که موجب زیبایی کلام و همین طور کرخوانی میشود. هنگام نوحه، سینهزنی بهصورت آرام و با فاصله انجام میشود و مکث بعد از اتمام بند یا بیت، تداعیکننده فضایی عجیب و سوزناک است.
سنت سینه زنی و چگونگی شکل گیری هیات های عزاداری با همه تنوع و تکثر در تمام لرستان یک شیوه و روند را دارد و نشان از هویت ریشه دار مردم لرستان در عشق به اباعبدالله الحسین علیه السلام و شهادت هفتاد و دو تن یار باوفایش دارد.
