علی نصیریان؛ نامی برای پیوند نسلها و آینده اقتصاد هنر در اصفهان
به گزارش خبرنگار برنا از اصفهان، این آیین که با حضور جمعی از هنرمندان، مدیران فرهنگی و فعالان حوزه هنر برگزار شد، داریوش مؤدبیان، حسامالدین سراج، همایون اسعدیان و سیدمجید پوراحمدی، هر یک از زاویهای متفاوت درباره جایگاه هنری و ویژگیهای شخصیتی علی نصیریان سخن گفتند و بر ضرورت حفظ میراث حرفهای نسلهای پیشین و انتقال آن به هنرمندان جوان تأکید کردند.
علی نصیریان به دلیل بیماری و توصیه پزشک امکان حضور در این مراسم را نداشت.
شش دهه همراهی با یک چهره اثرگذار
داریوش مؤدبیان، بازیگر و پژوهشگر تئاتر و سینما، در این مراسم از سابقه بیش از ۶۰ سال آشنایی و همکاری خود با علی نصیریان گفت؛ رابطهای که به سالهای کودکی و شکلگیری علاقه او به تئاتر بازمیگردد و بعدها به همکاریهای متعدد حرفهای در تئاتر و تلویزیون منجر شده است.
مؤدبیان با اشاره به وجه نمایشنامهنویسی نصیریان، «بلبل سرگشته» را از آثار مهم او دانست و یادآور شد: این نمایشنامه در سال ۱۳۳۶ نوشته شده و در نخستین مسابقه نمایشنامهنویسی ایران موفق به کسب جایزه نخست شده است. به گفته او، نصیریان نگارش نمایشنامه را از حدود ۲۱ سالگی آغاز کرده و در کارنامه او مجموعهای از آثار نمایشی ارزشمند وجود دارد.
او همچنین به مجموعه نمایشنامههای گردآوریشده در «تماشاخانه» اشاره کرد و گفت: حدود ۱۰ نمایشنامه از آثار نصیریان در این مجموعه آمده است؛ هرچند کارنامه نمایشنامهنویسی او به این آثار محدود نمیشود.
مؤدبیان در ادامه سخنان خود بر اهمیت نامگذاری سالنها و اماکن فرهنگی به نام هنرمندان و مفاخر تأکید کرد. از نگاه او، چنین نامگذاریهایی صرفاً اقدامی نمادین نیست، بلکه میتواند زمینهای برای آشنایی نسل جوان با شخصیتها، آثار و تاریخ فرهنگی کشور فراهم کند.
این هنرمند با اشاره به سابقه نامگذاری گروهها و مجموعههای نمایشی به نام هنرمندان در تاریخ تئاتر ایران، از گروه تئاتر آقای نصیریان، گروه هنر ملی به سرپرستی عباس جوانمرد و جامعه باربد به عنوان نمونههایی از پیوند میان نام هنرمندان و فعالیتهای نمایشی یاد کرد.
او معتقد است: قرار گرفتن نام یک هنرمند بر سردر یک سالن میتواند مخاطب جوان را به پرسش وادارد که صاحب این نام چه کسی بوده و چه نقشی در تاریخ هنر ایران داشته است.
مؤدبیان همچنین بازی نصیریان در صحنه تئاتر را متفاوت از تصویر او در سینما توصیف کرد و گفت: حضور و انرژی این بازیگر روی صحنه، از تکنیکهای متعارف بازیگری فراتر میرود و تأثیر ویژهای بر مخاطب میگذارد.
او در کنار تواناییهای هنری، منش انسانی و حرفهای نصیریان را مهمترین ویژگی او دانست و گفت: این هنرمند برای بسیاری از همکارانش تنها یک بازیگر یا نمایشنامهنویس نیست، بلکه الگویی از رفتار حرفهای و انسانی به شمار میرود.
موسیقی در جهان نمایشی نصیریان
حسامالدین سراج، خواننده موسیقی سنتی ایران و نوازنده، نیز در این مراسم از ارتباط علی نصیریان با موسیقی ایرانی سخن گفت. او با اشاره به گفتوگویی که اخیراً با داریوش مؤدبیان داشته است، اظهار کرد: در آثار نمایشی نصیریان، آواز و موسیقی جایگاه قابل توجهی داشتهاند.
به گفته سراج، نصیریان با ردیف موسیقی ایرانی آشنایی داشته و آوازهایی در دستگاههایی مانند همایون و مثنوی را میشناخته است. او همچنین حافظهای غنی از ترانهها و تصنیفهای قدیمی ایرانی داشته است.
سراج با تأکید بر اهمیت تصنیفها و ترانههای قدیمی، گفت این آثار را نباید صرفاً قطعاتی برای سرگرمی تلقی کرد؛ چرا که بخشی از تاریخ اجتماعی و زندگی مردم ایران در آنها بازتاب یافته است.
او در ادامه، فروتنی، اخلاق و دانش را از ویژگیهای برجسته نصیریان دانست و تأکید کرد ماندگاری یک هنرمند تنها به مهارت تخصصی او وابسته نیست، بلکه دانش، مردمداری، اخلاق و نوع ارتباط او با جامعه نیز در ماندگار شدن نامش نقش دارد.
هشدار درباره گسست تجربه میان نسلها
همایون اسعدیان، مدیرعامل خانه سینما، در بخش دیگری از مراسم، افتتاح سالنهای جدید سینمایی را اقدامی مثبت برای افزایش ظرفیت فرهنگی کشور دانست و گفت: فضاهای ویژه و سالنهای VIP نیز میتوانند متناسب با نیاز گروهی از مخاطبان، کارکردهای مشخصی داشته باشند.
او اما نامگذاری سالن سینمای این مجموعه به نام علی نصیریان را از منظری فراتر از یک اقدام نمادین بررسی کرد و آن را یادآور اصول و ارزشهای حرفهای نسلهای گذشته دانست.
اسعدیان با اشاره به سابقه کاری نصیریان گفت: او از آخرین بازماندگان نسلی است که برای دانش، اصول حرفهای، رفتار و تعهد اهمیت فراوانی قائل بود. به اعتقاد او، بخشی از این اصول در میان نسل جدید کمتر شناخته شده و حتی گاهی آگاهی کافی نسبت به آنها وجود ندارد.
وی سختکوشی هنرمندان نسل گذشته را مورد توجه قرار داد و گفت: هنرمندانی مانند نصیریان در گذشته ساعتها پیش از آغاز فیلمبرداری در محل کار حاضر میشدند و انجام وظیفه حرفهای را جدی میگرفتند.
مدیرعامل خانه سینما با ابراز نگرانی نسبت به فاصله گرفتن نسلهای جدید از تجربیات پیشینیان، بر ضرورت ثبت و انتقال دانش و تجربه گروهها و جریانهای اثرگذار تئاتر و سینمای ایران تأکید کرد.
با این حال، اسعدیان از سرمایهگذاری برای ایجاد سالن سینما، بلکباکس و فضاهای فرهنگی در این مجموعه نیز قدردانی کرد و گفت توسعه چنین زیرساختهایی نیازمند تجربه و نگاه اقتصادی و اجرایی است.
پیشنهاد تبدیل اصفهان به مقصد اقتصاد هنر
سیدمجید پوراحمدی، مدیرعامل صندوق اعتباری هنر، نیز در سخنان خود علی نصیریان را الگویی اخلاقی و حرفهای برای نسلهای جدید دانست و بر ایجاد سازوکاری برای انتقال تجربه پیشکسوتان به جوانان تأکید کرد.
مدیرعامل صندوق اعتباری هنر در پایان ابراز امیدواری کرد :سرمایهگذاری انجامشده در بخش فرهنگی مجموعه با توسعه کاربریهای فرهنگی تکمیل شود و این فضا بتواند در سالهای آینده به مرکزی برای فعالیتهای فرهنگ و هنر در اصفهان و کشور تبدیل شود.
مدیرعامل صندوق اعتباری هنر با اشاره به ظرفیتهای موجود در شهر اصفهان تاکید کرد: بسیاری از زمینههای لازم برای شکلگیری اقتصاد هنر در این شهر وجود دارد و مسئله اصلی، ایجاد زیرساخت مناسب برای پیوند دادن هنرمندان، مجموعهداران، گالریها و خریداران آثار هنری است.
وی افزود: اصفهان از ظرفیتهای مهم در حوزه فرهنگ، هنر، صنایع دستی و میراث فرهنگی برخوردار است و بخش قابل توجهی از رشتههای هنری ثبتشده در ایران و جهان با این شهر ارتباط دارند. از سوی دیگر، آثار هنری ایران نیز در رویدادها و محافل جهانی خریداران خود را دارند و میتوان از این ظرفیت برای رونق اقتصاد هنر استفاده کرد.
در پایان این آیین، از تندیس امضای استاد علی نصیریان رونمایی شد و سالن سینمای این مجموعه نیز به نام علی نصیریان نامگذاری شد.
انتهای پیام
