معیشت هنرمندان؛ وقتی عشق به هنر برای گذران زندگی کافی نیست
به گزارش خبرگزاری برنا از یزد، سالهاست وقتی از هنرمندان سخن میگوییم، از عشق آنها به هنر، تعهدشان به فرهنگ و نقششان در جامعه میگوییم؛ اما کمتر درباره یک سؤال ساده حرف میزنیم: هنرمند چگونه باید زندگی کند؟
واقعیت این است که بسیاری از فعالیتهای هنری، بهویژه در حوزه تئاتر، با درآمد ثابت و قابل پیشبینی همراه نیست. هنرمند ممکن است ماهها برای تولید یک اثر وقت بگذارد، اما در نهایت تنها چند شب فرصت اجرا داشته باشد و درآمد حاصل از آن حتی هزینههای تولید را نیز پوشش ندهد.
این شرایط زمانی نگرانکنندهتر میشود که بدانیم بخش قابل توجهی از هنرمندان، حرفه خود را به صورت جدی دنبال میکنند و هنر برای آنها صرفاً یک فعالیت تفریحی یا جانبی نیست. وقتی شغل هنرمند، هنر است، طبیعی است که مسئله معیشت او نیز باید در سیاستهای حمایتی مورد توجه قرار گیرد.
حمایت از هنرمند نباید به پرداختهای مقطعی، تقدیرنامه و برگزاری مراسم محدود شود. اینها اگرچه ارزشمندند، اما نمیتوانند جای یک نظام حمایتی پایدار را بگیرند.
استان یزد برای تقویت اقتصاد فرهنگ و هنر، بیش از هر چیز به ایجاد فرصتهای واقعی برای درآمدزایی هنرمندان نیاز دارد. خرید و سفارش آثار، حمایت از تولید، اختصاص فرصت اجرا، تسهیل فعالیت گروههای هنری و ایجاد بازار برای محصولات فرهنگی، میتواند بخشی از این مسیر باشد.
دستگاههای اجرایی نیز میتوانند در این زمینه نقش مؤثری داشته باشند. هر اداره و سازمان میتواند بخشی از برنامههای فرهنگی خود را به استفاده از ظرفیت هنرمندان بومی اختصاص دهد؛ از اجرای تئاتر و موسیقی گرفته تا خرید آثار تجسمی، کتاب و سایر تولیدات فرهنگی.
این نوع حمایت یک تفاوت مهم با کمکهای مقطعی دارد؛ هنرمند در این مدل، «دریافتکننده کمک» نیست، بلکه یک نیروی حرفهای و تولیدکننده است که در ازای کار و تخصص خود درآمد کسب میکند.
اگر میخواهیم جوانان مستعد یزدی در عرصه هنر بمانند، باید بتوانند آیندهای برای خود در این مسیر تصور کنند. نمیتوان از هنرمند انتظار داشت سالها آموزش ببیند، تجربه کسب کند و برای فرهنگ جامعه تولید کند، اما در زمان صحبت از معیشت او، همه چیز به «علاقه به هنر» خلاصه شود.
فرهنگ زمانی در جامعه ماندگار میشود که سازندگان آن نیز امکان زندگی شایسته داشته باشند.
حمایت از معیشت هنرمندان یزد، در واقع حمایت از آینده فرهنگی استان است؛ آیندهای که اگر امروز برای آن برنامهریزی نکنیم، ممکن است فردا بسیاری از استعدادهایش را به دلیل مشکلات اقتصادی از دست بدهد.
