۲۶ شهریور، روز اورژانس؛ ایستادگی در مشقتهایی که هرگز تعطیل نمیشوند
به گزارش خبرگزاری برنا از مرکزی، اورژانس پیشبیمارستانی، خط مقدم نظام سلامت است؛ خطی که کارکنان آن نه در بیمارستانهای مجهز، بلکه در دل جادههای پر حوادث، پر ترافیک ، ارتفاعات صعبالعبور و شرایط بحرانی، جان انسانها را از مرگ میربایند. ۲۶ شهریور، روز اورژانس و فوریتهای پزشکی، فرصتی است تا از سختیها و مشقتهای بیشمار این فرشتگان نجات بگوییم.
ایستگاههایی که هرگز تعطیل نمیشوند
در یک سال گذشته، ۱۷ میلیون و ۹۲۱ هزار و ۵۲۳ تماس با سامانه ۱۱۵ برقرار شده و پنج میلیون و ۱۱۲ هزار و ۱۷۵ مأموریت اورژانسی انجام شده است. در جریان این مأموریتها، به چهار میلیون و ۴۲۷ هزار و ۲۰۱ بیمار و مصدوم خدمترسانی شده است. این اعداد تنها بخشی از واقعیتی است که پشت آن، هزاران ساعت بیداری شبانه، شیفتهای طولانی و فشار روحی طاقتفرسا نهفته است.
اورژانس هوایی؛ بالهای نجات در آسمان استان مرکزی
استان مرکزی در پوشش هوایی خدمات فوریتهای پزشکی، در دو سال پیاپی رتبه اول کشور را در امدادرسانی به مصدومان سوانح ترافیکی کسب کرده است. پایگاه اورژانس هوایی استان که از سال ۱۳۹۷ راهاندازی شد، در سال ۱۴۰۱ به همت خیرین به بزرگترین و استانداردترین پایگاه هوایی کشور تبدیل شد. از سال ۱۴۰۱ تاکنون ۸۰۲ پرواز ایمن انجام شده و ۹۲۴ بیمار به مراکز درمانی منتقل شدهاند. میانگین زمان انتقال بیمار از دورترین نقاط استان به مرکز، تنها ۱۱ تا ۱۲ دقیقه است و حدود ۶۰ تا ۷۰ درصد بیماران منتقلشده از مرگ حتمی نجات یافتهاند. هر ساعت پرواز بالگرد اورژانس، هزینهای بالغ بر ۸۰ میلیون تومان برای نظام سلامت در بر دارد، در حالی که تمامی خدمات به بیماران رایگان ارائه میشود.
موتولانسها؛ چابکی در دل ترافیک
در کلانشهرها و معابر پرترافیک، اورژانس موتوری (موتولانس) نقشی حیاتی ایفا میکند. این موتورسیکلتهای مجهز به تجهیزات پزشکی، با عبور از میان خودروها، در کمترین زمان ممکن به بالین بیمار میرسند. در تهران، زمان رسیدن موتولانس به بالین بیمار از ۱۷ دقیقه به ۱۱ دقیقه کاهش یافته است. در استان قم، موتولانسها در سال گذشته ۱۲ هزار بار به مأموریت اعزام شدند که ۱۰ درصد از کل مأموریتهای اعزامی این مرکز را تشکیل میدهد.
اورژانس بانوان؛ پاسخی به نیاز فرهنگی و ضرورتی برای کرامت بیمار
در کنار تمامی مشقتها و ایثارگریهای اورژانس ۱۱۵، یکی از مهمترین تحولات سالهای اخیر، راهاندازی پایگاههای اورژانس بانوان بوده است. استان مرکزی نیز در این زمینه پیشگام بوده و هماکنون دو پایگاه اورژانس بانوان در این استان فعال است. نخستین پایگاه اورژانس بانوان در کلانشهر اراک، همزمان با دهه مبارک فجر افتتاح شد؛ پایگاهی مجهز به آمبولانس ویژه بانوان با تجهیزات ICU که در هر شیفت، دو کارشناس خانم و یک کارشناس آقا در آن فعالیت میکنند و کلیه خدمات فوریتهای پزشکی بانوان توسط کارشناسان خانم ارائه میشود. بر اساس «طرح انطباق»، حضور همکار آقا در این تیمها صرفاً جهت رانندگی، پشتیبانی تجهیزاتی، حمل بیمار و تأمین ایمنی تیم است و مدیریت درمانی کاملاً بر عهده بانوان است. در حال حاضر، ۳۰ درصد از خدماترسانی پایگاههای اورژانس استان مرکزی توسط بانوان انجام میشود و این پایگاهها نقشی کلیدی در رعایت حریم خصوصی، کاهش استرس بیماران خانم و ارائه خدمات تخصصی با حفظ کرامت آنان ایفا میکنند.
پایان عصر کانکس؛ دستاوردی که با همت خیرین رقم خورد
یکی از مهمترین تحولات زیرساختی اورژانس استان مرکزی در سالهای اخیر، حذف کامل پایگاههای کانکسی و سیار از چرخه خدمترسانی است. در حال حاضر، در سراسر استان مرکزی و بهویژه کلانشهر اراک، دیگر هیچ پایگاه اورژانسی به شکل کانکس یا سیار وجود ندارد و تمامی پایگاهها از ساختمانهای استاندارد و مجهز برخوردارند . این دستاورد بزرگ، حاصل تلاش بیوقفه مجمع خیرین اورژانس ۱۱۵ استان مرکزی، پیگیری مستمر مدیران دانشگاه علوم پزشکی و حمایتهای مردمی است. رئیس سازمان اورژانس کشور در سفر به اراک با تأیید این مهم اعلام کرد که «در استان مرکزی با تلاش مجموعه دانشگاه و همت خیرین، دیگر هیچ پایگاه اورژانس کانکسی وجود ندارد» . استان مرکزی اولین و تنها دارنده مجمع خیرین تخصصی حوزه اورژانس در کشور است و همین ظرفیت، استان را به الگویی برای سایر اورژانسهای پیشبیمارستانی تبدیل کرده است . افتتاح پایگاههایی نظیر پایگاه خیرساز شهید رضا یحیایی در اراک، پایگاه اصناف و پایگاههای متعدد دیگر، گامهای بلندی در افزایش پوشش امدادی، کاهش زمان رسیدن بر بالین بیماران و ارتقای کیفیت خدمات فوریتهای پزشکی بوده است .
اورژانس دریایی؛ آماده در سواحل و آبهای کشور
هرچند استان مرکزی به دریا دسترسی مستقیم ندارد، اما اورژانس دریایی بهعنوان بخشی از ساختار ملی اورژانس، در مناطق ساحلی و جزایر کشور فعال است. آمبولانس دریایی «نگین سلامت» در بندرعباس، به دست متخصصان داخلی طراحی و ساخته شده و به تجهیزات پیشرفته احیا و مانیتورینگ بیماران مجهز است. با توجه به وجود ۱۴ جزیره کوچک و بزرگ در استان هرمزگان، استقرار این آمبولانس دریایی نقشی کلیدی در کاهش زمان پاسخگویی به حوادث دریایی و افزایش ایمنی ساکنان و مسافران جزایر ایفا میکند.
شهدای راه نجات
مشقتهای اورژانس تنها به شیفتهای طولانی و شرایط دشوار محدود نمیشود. در یک سال گذشته، سه نفر از کارکنان اورژانس کشور به شهادت رسیدند و ۹۷ نفر دیگر مصدوم شدند. شهید «بهروز غلامی» از تکنسینهای فوریتهای پزشکی، در ششم آذرماه ۱۳۹۹ در حین انجام مأموریت و خدمترسانی به بیماران کرونایی، جان خود را نثار هموطنانش کرد. او که دانشآموخته رشته فوریتهای پزشکی بود، در پایانه مرزی مهران با عشق و علاقه به زوار عتبات عالیات خدمت میکرد.
خط مقدمی که هرگز عقب نمینشیند
اورژانس ۱۱۵ استان مرکزی در حال حاضر با ۳۴ پایگاه شهری، ۴۸ پایگاه جادهای، دو پایگاه بانوان، یک پایگاه هوایی و چهار دستگاه اتوبوس آمبولانس، در خدمت مردم استان است . فرسودگی ناوگان، کمبود نیرو و دغدغههای معیشتی، از جمله چالشهایی است که کارکنان این حوزه با آن دستوپنجه نرم میکنند. با این حال، آنان هرگز از ایستادگی در خط مقدم نجات جان انسانها عقب نشستهاند.
