میراثفرهنگی هورامان، ظرفیتی برای رونق گردشگری و تقویت اقتصاد محلی است
به گزارش خبرگزاری برنا از کردستان؛ صلاح منوچهری در گفتوگو با خبرنگاران اظهار کرد: هورامان از ظرفیتهای کمنظیری در حوزه میراثفرهنگی برخوردار است و در کنار معماری، منظر فرهنگی و آثار تاریخی، مجموعهای از میراث ناملموس شامل آیینها، موسیقی، زبان و گویش، هنرهای بومی، صنایعدستی، دانش سنتی و شیوه زندگی مردم را در خود جای داده است.
او افزود: این مجموعه در کنار طبیعت کوهستانی و چشماندازهای منحصربهفرد هورامان، زمینهساز شکلگیری یک مقصد گردشگری متفاوت است، مقصدی که گردشگر در آن تنها به بازدید از یک اثر تاریخی یا جاذبه طبیعی نمیپردازد، بلکه با فرهنگ و زندگی جامعه محلی نیز ارتباط برقرار میکند.
این پژوهشگر فرهنگی با بیان اینکه ثبت جهانی هورامان فرصت مهمی برای معرفی ظرفیتهای منطقه ایجاد کرده است، عنوان کرد: پس از ثبت جهانی، باید نگاه به هورامان از معرفی و حفاظت صرف فراتر رود و برای بهرهگیری اصولی از این ظرفیت در توسعه گردشگری برنامهریزی شود، به گونهای که منافع حاصل از حضور گردشگران تا حد امکان در خود منطقه باقی بماند.
منوچهری یادآور شد: گردشگری زمانی به توسعه پایدار هورامان کمک میکند که جامعه محلی در زنجیره اقتصادی آن حضور فعال داشته باشد و اقامتگاههای بومگردی، راهنمایان محلی، تولیدکنندگان صنایعدستی، عرضهکنندگان محصولات بومی، فعالان حوزه غذا و دیگر کسبوکارهای مربوطه بتوانند از حضور گردشگران درآمد کسب کنند.
آیینهای هورامان ظرفیت مهم گردشگری فرهنگی است
او با اشاره به آیینها و رویدادهای فرهنگی هورامان بیان کرد: آیینهایی مانند پیرشالیار تنها رویدادهایی متعلق به گذشته نیستند، بلکه بخشی از هویت زنده منطقه محسوب میشوند و در صورت برنامهریزی مناسب میتوانند به یکی از محورهای گردشگری فرهنگی هورامان تبدیل شوند.
این پژوهشگر فرهنگی افزود: هر سال شمار زیادی از علاقهمندان برای حضور در چنین آیینهایی راهی هورامان میشوند و این موضوع نشاندهنده ظرفیت بالای گردشگری رویداد در منطقه است، اما باید بررسی شود که این حجم از حضور گردشگران چه میزان ارزش اقتصادی برای مردم محلی ایجاد میکند.
منوچهری گفت: اگر گردشگر وارد منطقه شود، اما بخش عمده نیازهای خود را از خارج از جامعه محلی تامین کند، سهم مردم از اقتصاد گردشگری محدود خواهد بود، بنابراین لازم است خدمات و محصولات متناسب با ظرفیت منطقه طراحی و عرضه شود تا حضور گردشگر به رونق کسبوکارهای محلی نیز منجر شود.
او بیان کرد: ایجاد بازارچههای محصولات بومی و صنایعدستی، معرفی غذاهای محلی، توسعه تورهای فرهنگی و روستایی، استفاده از راهنمایان بومی و تقویت اقامتگاههای محلی از جمله اقداماتی است که ماندگاری گردشگر و میزان هزینهکرد او در مقصد را افزایش میدهد.
حفاظت از میراث باید همزمان با توسعه گردشگری باشد
این پژوهشگر فرهنگی با تاکید بر اینکه توسعه گردشگری هورامان باید با حفاظت از میراث و محیط زیست همراه باشد، گفت: افزایش تعداد گردشگران به خودی خود شاخص موفقیت نیست و اگر ورود گردشگر بدون برنامهریزی انجام شود، فشارهایی بر محیط زیست، منابع طبیعی، مدیریت پسماند، بافت تاریخی و حتی زندگی روزمره ساکنان ایجاد میکند.
منوچهری افزود: بنابراین باید میان حفاظت و بهرهبرداری گردشگری تعادل برقرار شود، چرا که هدف، تبدیل هورامان به مقصدی پرتردد بدون توجه به پیامدهای آن نیست، بلکه باید گردشگری به شکلی مدیریت شود که هم تجربه مطلوبی برای گردشگر ایجاد کند و هم کیفیت زندگی مردم منطقه حفظ شود.
او خاطرنشان کرد: مشارکت جامعه محلی در تصمیمگیریها و فرآیند توسعه گردشگری اهمیت زیادی دارد و مردم باید احساس کنند که میراثفرهنگی و ظرفیتهای گردشگری منطقه، بخشی از سرمایه اقتصادی و اجتماعی آنهاست.
میراثفرهنگی هورامان میتواند محصول گردشگری تولید کند
منوچهری با اشاره به ظرفیتهای فرهنگی و نمادین هورامان اظهار کرد: شخصیتهای فرهنگی، آیینها، موسیقی، ادبیات شفاهی، روایتهای تاریخی و عناصر هویتی منطقه میتوانند مبنای تولید محصولات فرهنگی و طراحی تجربههای جدید گردشگری قرار گیرند.
او افزود: برای نمونه، میتوان از روایتهای مرتبط با شخصیتهای فرهنگی و آیینهای منطقه در طراحی مسیرهای گردشگری، تولید محتوای فرهنگی، برگزاری رویدادها و معرفی جاذبههای کمتر شناختهشده استفاده کرد تا گردشگر با ابعاد متنوعتری از هورامان آشنا شود.
این پژوهشگر فرهنگی عنوان کرد: اقتصادی شدن فرهنگ به معنای تجاریسازی بیضابطه میراث نیست، بلکه باید شرایطی فراهم شود که ارزش فرهنگی یک اثر، آیین یا سنت حفظ شود و در عین حال بتواند زمینه ایجاد اشتغال و درآمد را برای جامعه محلی فراهم کند.
گردشگری هورامان نیازمند نگاه جامعهمحور است
منوچهری با بیان اینکه توسعه گردشگری هورامان باید جامعهمحور باشد، گفت: آموزش نیروهای محلی، توانمندسازی فعالان گردشگری، حمایت از صنایعدستی، توسعه اقامتگاههای بومگردی و ایجاد بازار مناسب برای محصولات بومی، سهم مردم منطقه از اقتصاد گردشگری را افزایش میدهد.
او با اشاره به اینکه اگر گردشگر برای چند روز در منطقه اقامت کند و از خدمات، محصولات، غذا و برنامههای فرهنگی مردم محلی استفاده کند، اثر اقتصادی سفر او بسیار بیشتر از بازدید کوتاهمدت خواهد بود، افزود: افزایش مدت اقامت و کیفیت تجربه گردشگر باید در برنامهریزیهای گردشگری هورامان مورد توجه قرار گیرد.
این پژوهشگر فرهنگی اظهار کرد: هورامان مجموعهای از ظرفیتهای طبیعی، تاریخی، فرهنگی و انسانی را در کنار یکدیگر دارد و همین ویژگی میتواند آن را به یکی از مقصدهای مهم گردشگری فرهنگی کشور تبدیل کند، اما تحقق این ظرفیت نیازمند برنامهریزی منسجم و مشارکت دستگاههای مسئول و جامعه محلی است.
منوچهری با بیان اینکه هورامان این ظرفیت را دارد که میراثفرهنگی را به پشتوانهای برای گردشگری پایدار و اقتصاد محلی تبدیل کند، یادآور شد: ارزش واقعی میراثفرهنگی زمانی آشکار میشود که حفاظت از آن با زندگی امروز مردم پیوند بخورد و جامعه محلی بتواند از ظرفیتهای فرهنگی و گردشگری منطقه برای ایجاد اشتغال، افزایش درآمد و بهبود معیشت استفاده کند.
انتهای پیام/
