کشورهای حاشیه خلیج فارس به دنبال مهار ایران هستند/ از گسترش جنگ واهمه دارند

حسین آجرلو، کارشناس مسائل منطقه، در گفت‌وگو با خبرنگار برنا، به تشریح نقش کشورهای حاشیه خلیج فارس در قبال ایران و رویکرد آن‌ها نسبت به اقدامات آمریکا در منطقه پرداخت و گفت: نقش کشورهای عربی در قبال ایران به میزان تعارض و رقابت آن‌ها با کشورمان بستگی دارد. به میزانی که رقابت‌های ژئوپلیتیک، ژئواستراتژیک، ژئوکالچری و ایدئولوژیک میان ایران و این کشورها افزایش پیدا کند، نوع تقابل آن‌ها نیز متفاوت خواهد بود. این مسئله را در تقابل اخیر نیز شاهد هستیم.

وی افزود: برخی کشورها مانند امارات و عربستان، به دلایل متعدد، به دنبال مهار ایران هستند. این کشورها از ایران واهمه دارند و در حوزه‌های ژئوپلیتیک، ژئواستراتژیک، ژئوکالچری و ایدئولوژیک با جمهوری اسلامی ایران تفاوت‌هایی دارند. بنابراین، اصل اینکه این کشورها به دنبال مهار ایران هستند، محل تردید نیست.

آجرلو ادامه داد: حتی در دوره‌هایی شاهد ورود این کشورها به ائتلاف با رژیم صهیونیستی بوده‌ایم. اساساً شورای همکاری خلیج فارس نیز با هدف مقابله و مهار ایران شکل گرفت و در مقاطعی نیز تلاش‌هایی برای ایجاد ائتلاف با کشورهایی مانند ترکیه و پاکستان با هدف مهار ایران صورت گرفته است. بنابراین، می‌توان گفت این کشورها به طور کلی به دنبال مهار ایران هستند.

این کارشناس مسائل منطقه با اشاره به ملاحظات کشورهای عربی در قبال اقدامات آمریکا علیه ایران گفت: با وجود این، این کشورها ملاحظاتی نیز دارند. گاهی اخباری منتشر می‌شود مبنی بر اینکه آن‌ها از آمریکا می‌خواهند اقدامی علیه ایران انجام ندهد و در مقاطعی نیز شاهد درخواست آن‌ها برای افزایش فشار آمریکا بر ایران هستیم. دلیل این رفتار، شرایط و محاسبات خاص این کشورهاست.

وی تصریح کرد: همان‌طور که گفته شد، این کشورها به دنبال مهار ایران هستند، اما زمانی از اقدام نظامی آمریکا حمایت می‌کنند که تصور کنند ایران را می‌توان با کمک آمریکا و با استفاده از ابزارهای کنونی واشنگتن، از جمله تحریم‌های اقتصادی و جنگ، مهار کرد. در واقع، تقابل با ایران ماهیتی ترکیبی دارد و این کشورها در دوره‌های مختلف، بر اساس ارزیابی خود از شرایط، از ابزارهای مختلف برای تحقق هدف مهار ایران حمایت می‌کنند.

آجرلو افزود: در شرایط کنونی، کشورهای حاشیه خلیج فارس به این نتیجه رسیده‌اند که آمریکا در حوزه نظامی اقدام قابل توجهی برای حمایت از آن‌ها انجام نمی‌دهد. به همین دلیل، نسبت به اقدام نظامی و گسترش جنگ در منطقه تا حدودی بدبین هستند؛ چرا که مطمئن نیستند آمریکا و به‌ویژه شخص ترامپ بتواند جنگ را به شکلی که مورد نظر آن‌هاست به پایان برساند. حتی این نگرانی وجود دارد که ادامه درگیری، مشابه برخی جنگ‌های گذشته، به تقویت موضع ایران منجر شود و ناامنی نیز به کشورهای منطقه تسری پیدا کند.

وی خاطرنشان کرد: با این حال، در حوزه‌های غیرنظامی مانند تحریم، فشار سیاسی، ایجاد اجماع بین‌المللی و اعمال فشار در موضوع هسته‌ای، این کشورها می‌دانند که آمریکا ابزارهای متعددی در اختیار دارد. بنابراین، تلاش می‌کنند آمریکا را به ادامه فشار بر ایران ترغیب کنند. حتی در حوزه نظامی نیز اگر روزی به این نتیجه برسند که اقدام آمریکا می‌تواند به مهار ایران منجر شود، با چنین اقدامی همراه خواهند شد، اما در شرایط فعلی نسبت به این موضوع تا حدودی بدبین هستند.

این کارشناس مسائل منطقه با اشاره به تجربه کشورهای عربی از تحولات سال‌های گذشته گفت: تجربه آن‌ها از سال ۲۰۱۸، حمله به تأسیسات آرامکو در سال ۲۰۱۹، تحولات مربوط به تنگه هرمز و برخی تحولات دیگر نشان داده است که آمریکا ممکن است در هر مقطعی به توافق برسد و بحرانی که ایجاد شده، به کشورهای منطقه نیز تسری پیدا کند. به همین دلیل، این کشورها در قبال ورود مستقیم نظامی آمریکا احتیاط بیشتری دارند.

آجرلو ادامه داد: در سایر حوزه‌ها، از جمله حوزه اقتصادی، این کشورها قطعاً مشوق آمریکا برای اعمال فشار بر ایران هستند و ائتلاف‌های ضدایرانی در منطقه را نیز تقویت می‌کنند. آن‌ها معتقدند فشار اقتصادی می‌تواند به تضعیف تدریجی ایران منجر شود و مانع از آن شود که جمهوری اسلامی ایران در آینده قابلیت‌هایی به دست آورد که بتواند با اتکا به آن‌ها در معادلات منطقه‌ای تقویت شود.

وی در پایان تأکید کرد: نکته مهم دیگری که باید مورد توجه قرار گیرد این است که کشورهای حاشیه خلیج فارس، در کنار ترسی که از ایران دارند، نگرانی دیگری نیز دارند و آن این است که خودشان به وجه‌المصالحه توافق ایران و آمریکا تبدیل شوند. به همین دلیل، یکی از حوزه‌هایی که این کشورها در آن فعال هستند، علاوه بر موضوع توافق‌های آتش‌بس، تلاش برای اثرگذاری بر توافق‌های بلندمدت در حوزه هسته‌ای و سایر حوزه‌هاست. آن‌ها در نهایت تلاش می‌کنند روندهایی را که می‌تواند به تقویت ایران در تعاملات میان تهران و واشنگتن منجر شود، برهم بزنند یا تضعیف کنند.

انتهای پیام/