اجرای الزامات پدافند غیرعامل به تداوم خدمات حیاتی کشور در شرایط جنگی کمک می‌کند
به گزارش برنا از چهارمحال و بختیاری؛ سردار محمدعلی قمی روز سه‌شنبه در نشست شورای پدافند غیرعامل چهارمحال و بختیاری با اشاره به تجربه جنگ و تهدیدات اخیر اظهار داشت: یکی از رسالت‌های اصلی پدافند غیرعامل، مقابله با تهدیدات دشمن است و در همین راستا پیش از وقوع جنگ، دستورالعمل‌هایی برای دستگاه‌های اجرایی ارسال و آموزش‌های لازم برای عملیاتی کردن آنها ارائه شد.
وی افزود: برای اطمینان از اجرای این دستورالعمل‌ها در بخش‌های طراحی، آموزش، تجهیز و تمرین، رزمایش‌های مختلفی برگزار شد و در هفته پدافند غیرعامل امسال با شعار پدافند مردم‌محور، ایران پایدار نیز بخشی از این آمادگی‌ها مورد ارزیابی قرار گرفت.
قمی با بیان اینکه نتایج رزمایش‌ها از آمادگی مناسب دستگاه‌ها در حوزه‌های مختلف حکایت دارد، تصریح کرد: این اقدامات نشان می‌دهد برای استمرار خدمات‌رسانی به مردم برنامه‌ریزی شده است و دستگاه‌ها باید به‌گونه‌ای عمل کنند که در شرایط تهدید، خللی در ارائه خدمات ضروری ایجاد نشود.
شناسایی آسیب‌پذیری‌ها، پیش‌شرط تداوم خدمات حیاتی
معاون بسیج و امور استان‌های سازمان پدافند غیرعامل کشور با تاکید بر ضرورت شناسایی نظام مسائل و آسیب‌پذیری‌های کشور گفت: دستگاه‌ها باید کارکردهای خود و میزان وابستگی به سایر زیرساخت‌ها را بشناسند و برای رفع آسیب‌ها و مدیریت شرایط اضطراری برنامه عملیاتی داشته باشند.
وی با اشاره به فعالیت ۱۱ کارگروه ذیل شورای پدافند غیرعامل چهارمحال و بختیاری افزود: در این استان، عملکرد کارگروه‌ها به‌صورت موردی ارزیابی و آسیب‌پذیری‌ها در قالب طرح جامع پدافند غیرعامل احصا شده است تا راهکارهای رفع آنها در برنامه‌های اجرایی قرار گیرد.
قمی با بیان اینکه بررسی‌های انجام‌شده از بهبود وضعیت استان حکایت دارد، بر ضرورت استمرار این اقدامات تاکید کرد و گفت: آموزش عمومی مردم و کارکنان دستگاه‌ها، آگاهی‌بخشی و اطلاع‌رسانی درباره الزامات مواجهه با تهدیدات، به‌ویژه در حوزه سایبری، باید مورد توجه قرار گیرد.
وی ادامه داد: همه دستگاه‌ها باید برای شرایط مختلف، طرح پاسخ و برنامه بازگشت‌پذیری داشته باشند تا در صورت بروز اختلال، کارکردهای ضروری آنها استمرار پیدا کند.
مقاومت و انسجام ملی در کنار آمادگی زیرساختی اهمیت دارد
معاون سازمان پدافند غیرعامل کشور با اشاره به تجربه تقابل اخیر با دشمن اظهار داشت: در جریان تجاوز به عسلویه و مناطق راهبردی کشور، پاسخ متناسب داده شد و این روند در کنار انسجام سیاسی، دیپلماسی، اقتدار نظامی و پشتیبانی مردم، ظرفیت کشور برای مقابله با تهدیدات را نشان داد.
قمی با تاکید بر ضرورت حفظ انسجام ملی افزود: صیانت از این سرمایه مستلزم آن است که کارکردهای خود را بشناسیم و آسیب‌پذیری‌ها را شناسایی و برطرف کنیم؛ چراکه اگر آسیب‌های کشور با برنامه‌ریزی کاهش یابد، تهدیدات دشمن به اهداف مورد نظر خود نخواهد رسید.
وی با بیان اینکه در برابر تهدیدات دشمن ۲ رویکرد تسلیم یا مقاومت وجود دارد، گفت: تجربه نشان داده است هزینه مقاومت به‌مراتب کمتر از هزینه تسلیم است و کشورهایی که مسیر تسلیم را انتخاب کردند، سرنوشت تلخی را تجربه کرده‌اند.
قمی با اشاره به تجربه کشورهایی مانند لیبی و سوریه و تحولات ونزوئلا افزود: فشارهای دشمن در این کشورها پیامدهای سنگینی به همراه داشته است و تجربه این تحولات نشان می‌دهد که مقاومت می‌تواند مانع تحقق اهداف دشمن شود.
وی خاطرنشان کرد: ایستادگی ملت ایران موجب شده است کشورهای دیگر نیز این مقاومت را مورد ستایش قرار دهند و امروز این فرصت وجود دارد که ایران به‌عنوان یک ملت، الگوی دفاعی جدیدی را به دنیا معرفی کند.
چهار دستورالعمل برای حفاظت از زیرساخت‌ها و صیانت از مردم
معاون بسیج و امور استان‌های سازمان پدافند غیرعامل کشور با تاکید بر ضرورت اجرای واقعی دستورالعمل‌های پدافندی گفت: مدیران نباید در گزارش‌های خود فقط به بیان اقدامات و دستورالعمل‌ها اکتفا کنند، بلکه باید برنامه‌ها متناسب با شرایط واقعی هر استان و ظرفیت‌های موجود تدوین و عملیاتی شود.
وی با اشاره به چهار دستورالعمل ابلاغی با نام شهدای نیلفروشان، زاهدی، حجازی و شاطری اظهار داشت: این دستورالعمل‌ها چهار حوزه مهم حفاظت و امنیت داخلی، امنیت سایبری، صیانت از مردم در شرایط اضطراری و جان‌پناه و اسکان اضطراری را پوشش می‌دهد و باید در دستگاه‌های اجرایی به‌صورت کامل اجرا شود.
قمی در تشریح دستورالعمل شهید نیلفروشان با موضوع حفاظت و امنیت داخلی گفت: همه دستگاه‌ها باید برای حفاظت از مجموعه خود و زیرساخت‌هایشان پیش‌بینی‌های لازم را انجام دهند.
وی پایش تصویری، هماهنگی‌های داخلی و پیش‌بینی تدابیر حفاظتی را از الزامات این دستورالعمل عنوان کرد.
حفاظت از شبکه‌ها و داده‌ها در جنگ سایبری
معاون سازمان پدافند غیرعامل کشور در تشریح دستورالعمل شهید زاهدی با موضوع امنیت سایبری گفت: جنگ امروز، جنگی ترکیبی در حوزه‌های نظامی، سایبری و اقتصادی است و دشمن با استفاده از فناوری و اطلاعات به‌دست‌آمده از شبکه‌های اتوماسیون و سامانه‌های مختلف تلاش می‌کند فرماندهان و زیرساخت‌های کشور را هدف قرار دهد.
وی با اشاره به حملات متعدد دشمن برای شناسایی و هدف قرار دادن یکی از فرماندهان کشور افزود: دشمن برای به شهادت رساندن یکی از فرماندهان، ۱۳ نقطه را هدف قرار داد که این موضوع اهمیت حفاظت از اطلاعات و زیرساخت‌های ارتباطی را نشان می‌دهد.
قمی با بیان اینکه دستورالعمل شهید زاهدی همه دستگاه‌های اجرایی را در بر می‌گیرد، اظهار داشت: این دستورالعمل دارای ۱۱ لایه است که از اهمیت شبکه تا حفاظت از داده‌ها و مدیریت سطح دسترسی‌ها را شامل می‌شود.
وی تاکید کرد: در شرایط اضطراری باید دسترسی‌ها مدیریت و در صورت نیاز محدود یا قطع شود تا اطلاعات تکمیلی در اختیار دشمن قرار نگیرد.
وابستگی زیرساخت‌ها، ضرورت پیش‌بینی راهکارهای جایگزین را افزایش می‌دهد
قمی دستورالعمل شهید حجازی را ناظر بر صیانت از مردم در شرایط اضطراری دانست و گفت: این دستورالعمل همه دستگاه‌های خدمات‌رسان و مجموعه‌های مرتبط با ارائه خدمات عمومی را شامل می‌شود و هدف آن استفاده از ظرفیت‌های مردمی، مدیریت جهادی و کاهش مشکلات مردم در شرایط بحرانی است.
وی با اشاره به ناترازی در حوزه‌های آب، گاز و برق اظهار داشت: زیرساخت‌های کشور به یکدیگر وابسته هستند؛ برای نمونه، تولید برق به گاز وابستگی دارد، تامین و انتقال آب به برق وابسته است و فعالیت نانوایی‌ها و شبکه ارتباطی نیز به تامین انرژی نیاز دارد.
قمی افزود: دستگاه‌ها باید برای این وابستگی‌ها طرح پاسخ و برنامه بازگشت‌پذیری داشته باشند تا در صورت اختلال در یک بخش، سایر خدمات ضروری نیز با مشکل مواجه نشود.
وی با اشاره به ضرورت مدیریت منابع آب گفت: با وجود اینکه چهارمحال و بختیاری سرچشمه زاینده‌رود است، وضعیت منابع آب این استان به دلایل مختلف در شرایط مناسبی قرار ندارد و لازم است برای این حوزه نیز طرح پاسخ و برنامه بازگشت‌پذیری پیش‌بینی شود.
جان‌پناه و اسکان اضطراری در دستور کار دستگاه‌ها قرار گیرد
معاون بسیج و امور استان‌های سازمان پدافند غیرعامل کشور دستورالعمل شهید شاطری را ناظر بر جان‌پناه، پناهگاه و اسکان اضطراری دانست و گفت: دستگاه‌های اجرایی باید برای تامین جان‌پناه و پناهگاه اقدامات لازم را انجام دهند و تمهیدات مورد نیاز برای اسکان اضطراری و موقت افراد را پیش‌بینی کنند.
قمی با اشاره به تفاوت جان‌پناه و پناهگاه افزود: جان‌پناه فضایی است که می‌تواند افراد را در محیط‌های عادی، حتی داخل ساختمان‌ها و منازل، در برابر موج انفجار و ترکش‌ها تا حدودی محافظت کند؛ از این رو شناسایی و آماده‌سازی فضاهای مناسب ضروری است.
برق اضطراری بیمارستان‌ها به بخش‌های حیاتی اختصاص یابد
وی با تاکید بر ضرورت آمادگی مراکز درمانی در شرایط اضطراری گفت: در بیمارستان‌ها باید اولویت‌بندی مصرف برق اضطراری به‌درستی انجام شود و بخش‌های اتاق عمل، مراقبت‌های ویژه ICU و CCU و دیالیز در اولویت تامین برق قرار گیرند.
قمی افزود: در بازدیدهای میدانی مشاهده شده است که گاهی دیزل‌ژنراتورها برای روشنایی عمومی یا اتوماسیون اداری استفاده می‌شوند، در حالی که در شرایط جنگی باید تمام توان تأمین برق اضطراری برای بخش‌های حیاتی و نجات جان انسان‌ها اختصاص یابد.
وی با اشاره به ضرورت بررسی وضعیت مولدهای برق اضطراری در مراکز خدمات‌رسان اظهار داشت: تعداد تجهیزات موجود، دستگاه‌های معیوب، میزان نیاز و کمبودها باید به‌طور دقیق شناسایی شود تا در زمان بحران، تأمین برق بخش‌های ضروری با مشکل مواجه نشود.
قمی همچنین درباره آمادگی نانوایی‌ها در شرایط اضطراری گفت: صرف دوگانه‌سوز کردن نانوایی‌ها برای تداوم فعالیت آنها کافی نیست و باید سایر نیازمندی‌ها از جمله ذخیره و تامین آرد نیز پیش‌بینی شود.
آموزش مردم با پویش همیار پدافند غیرعامل
معاون سازمان پدافند غیرعامل کشور با اشاره به اهمیت مشارکت مردم در اجرای برنامه‌های پدافند غیرعامل گفت: در بسیاری از موضوعات می‌توان از ظرفیت مردم برای کاهش آسیب‌پذیری‌ها استفاده کرد و امسال نیز پویش «همیار پدافند غیرعامل» در کشور پیشنهاد شده است.
وی افزود: در قالب این پویش باید اقداماتی که مردم در شرایط مختلف باید انجام دهند و همچنین رفتارهایی که لازم است از آنها پرهیز کنند، آموزش داده شود تا با اطلاع‌رسانی و فرهنگ‌سازی صحیح، منابع به‌درستی مصرف شود و آمادگی عمومی در برابر تهدیدات افزایش یابد.
قمی با تاکید بر ضرورت تغییر رویکرد کارگروه‌های تخصصی اظهار داشت: کارگروه‌ها باید از گزارش‌دهی صرف فاصله بگیرند و با رویکردی نظام‌مند به شناسایی مسائل و ارائه راهکارهای عملیاتی بپردازند.
وی تصریح کرد: شورای پدافند غیرعامل صرفامحلی برای شنیدن گزارش‌ها نیست، بلکه هدف اصلی آن مدیریت بخش غیرنظامی دفاع است.
معاون سازمان پدافند غیرعامل کشور با تشبیه ساختار دفاعی کشور به دو بال نظامی و غیرنظامی افزود: نیروهای مسلح، بال نظامی مقتدر کشور هستند و مدیران و دستگاه‌های اجرایی نیز به‌عنوان بال غیرنظامی و پشتیبان این اقتدار ایفای نقش می‌کنند؛ هماهنگی کامل این دو بخش می‌تواند هر تهدیدی را به شکست و ناکامی دشمن تبدیل کند.
دستگاه‌ها برای مواجهه با تهدیدات نوین آماده باشند
استاندار چهارمحال و بختیاری با اشاره به شرایط پیچیده امنیتی و تحولات منطقه‌ای، بر ضرورت ارتقای آمادگی دستگاه‌های اجرایی برای مقابله با تهدیدات نوین تاکید کرد و گفت: مدیران باید با شناسایی نقاط آسیب‌پذیر و تدوین سناریوهای عملیاتی، زمینه استمرار خدمات عمومی و زیرساختی را در شرایط بحرانی فراهم کنند.
جعفر مردانی با اشاره به شعار امسال هفته پدافند غیرعامل با عنوان پدافند غیرعامل؛ محور ایران پایدار است اظهار کرد: این هفته فرصتی برای ارزیابی نقاط قوت و ضعف و سنجش میزان آمادگی واقعی دستگاه‌ها در برابر تهدیدات جدید است.
وی با بیان اینکه تهدیدات در شرایط کنونی تنها به حوزه نظامی محدود نمی‌شود، افزود: حمله به شبکه‌های ارتباطی، سامانه‌های اطلاعاتی، زیرساخت‌های تامین انرژی و کالاهای اساسی و همچنین ایجاد اختلال در آرامش روانی جامعه از طریق جنگ روانی، بخشی از تهدیدات نوین به شمار می‌رود.
استاندار چهارمحال و بختیاری گفت: پدافند غیرعامل دیگر فقط به حفاظت از ساختمان‌ها و تاأسیسات محدود نیست، بلکه حفاظت از جان شهروندان، استمرار خدمات عمومی و زیرساختی، صیانت از امنیت اقتصادی و جلوگیری از اختلال در زندگی روزمره مردم را نیز شامل می‌شود.
آمادگی دستگاه‌ها نباید به برنامه‌های روی کاغذ محدود شود
وی با تاکید بر ضرورت عبور از آمادگی اداری و برنامه‌های روی کاغذ، گفت: مدیران دستگاه‌های اجرایی باید سناریوهای عملیاتی مشخصی برای مواجهه با حوادث و آسیب‌های احتمالی طراحی کنند.
استاندار چهارمحال و بختیاری افزود: در صورت آسیب به شبکه‌های گاز، برق، آب یا حمل‌ونقل، باید برنامه جایگزین، مسئوول اجرا و زمان واکنش هر دستگاه از پیش مشخص شده باشد و هیچ دستگاهی نباید هنگام وقوع حادثه به دنبال تقسیم مسئولیت‌ها باشد.
وی با اشاره به اهمیت آمادگی مراکز امدادی و درمانی گفت: وضعیت آمادگی بیمارستان‌ها، مراکز درمانی، آتش‌نشانی، مراکز امداد اضطراری و مسیرهای دسترسی به این مراکز باید در همه شهرستان‌ها بررسی و تضمین شود.
پایداری انرژی و امنیت غذایی در اولویت قرار گیرد
استاندار چهارمحال و بختیاری آب، برق، گاز و سوخت را از ارکان پایداری استان دانست و گفت: دستگاه‌های خدمات‌رسان باید برای استمرار ارائه خدمات در شرایط قطع یا آسیب به این زیرساخت‌ها، برنامه‌های مشخص و قابل اجرا داشته باشند.
وی با تاکید بر اهمیت امنیت غذایی در شرایط کنونی افزود: ذخیره‌سازی راهبردی کالاهای اساسی از جمله نان، آب، مواد غذایی، دارو و سوخت اهمیت دوچندان دارد و فرمانداران موظف هستند ظرفیت انبارها، شبکه‌های توزیع و امکان استمرار فعالیت نانوایی‌ها در شرایط بحرانی را بررسی کنند.
مردانی با اشاره به تلاش دشمن برای ایجاد ناامیدی و بی‌اعتمادی در جامعه، بر نقش دستگاه‌های اجرایی، صدا و سیما و مطبوعات در اطلاع‌رسانی شفاف و مستند تاکید کرد و گفت: جلوگیری از انتشار شایعه‌ها و حفظ ارتباط مستمر با مردم برای صیانت از آرامش عمومی ضروری است.
وی همچنین امنیت سایبری و حفاظت از داده‌ها را از اولویت‌های پدافند غیرعامل برشمرد و افزود: دستگاه‌ها باید با اتخاذ تدابیر لازم از اطلاعات سازمانی حفاظت کنند و مانع نشت داده‌های حساس و ایجاد اختلال در سامانه‌های اطلاعاتی شوند.
استاندار چهارمحال و بختیاری بر ضرورت ارزیابی میدانی وضعیت زیرساخت‌ها، مراکز درمانی و نقاط آسیب‌پذیر تاکید کرد و گفت: فرمانداران و مدیران دستگاه‌های اجرایی باید با حضور میدانی، وضعیت آمادگی حوزه مسئولیت خود را بررسی و گزارش آن را به اداره‌کل پدافند غیرعامل استان ارسال کنند.
وی با اشاره به ضرورت سنجش میزان آمادگی دستگاه‌ها در عمل، گفت: مدیران مدیریت بحران با همکاری فرمانداران باید دست‌کم سه مانور عملیاتی برای ارزیابی و آزمون آمادگی دستگاه‌ها برگزار کنند.
استاندار چهارمحال و بختیاری همچنین بر نظارت مستمر بر عملکرد دستگاه‌ها تاکید کرد و افزود: دبیرخانه شورای پدافند غیرعامل استان باید گزارش میزان آمادگی و روند پیشرفت اقدامات هر دستگاه را به‌صورت مستمر دریافت کند.
وی با تاکید بر ضرورت خروج مدیران از رویکرد انفعالی و توجه به ماهیت جنگ ترکیبی، اظهار کرد: مدیران باید علاوه بر تهدیدات شناخته‌شده، سناریوهای پیش‌بینی‌نشده را نیز در برنامه‌های خود لحاظ کنند تا در شرایط بحرانی، خدمات‌رسانی به مردم با اختلال مواجه نشود.
