جایگاه کشورها و شرکتهای بزرگ در تجارت جهانی محصولات غذایی
به گزارش خبرنگار اقتصادی برنا، بازار جهانی غذا تنها به میزان تولید محصولات کشاورزی وابسته نیست، بلکه کنترل زنجیره تأمین، زیرساختهای ذخیرهسازی، شبکههای حملونقل و مسیرهای صادراتی نیز نقش تعیینکنندهای در قدرت کشورها و شرکتها در این بازار ایفا میکند.
بررسی اطلاعات منتشرشده از سوی انجمن صنایع خوراک دام، طیور و ابزیان ایران نشان میدهد بخش قابلتوجهی از تجارت جهانی غلات و دانههای روغنی در اختیار تعداد محدودی از کشورهای صادرکننده و شرکتهای بزرگ بینالمللی قرار دارد؛ موضوعی که اهمیت امنیت غذایی و وابستگی کشورها به مبادی محدود تأمین محصولات اساسی را بیش از پیش نمایان میکند.
سه محصول گندم، ذرت و سویا از مهمترین کالاهای استراتژیک در تجارت جهانی غذا به شمار میروند و کشورهای مختلف با سهمهای متفاوتی در صادرات این محصولات حضور دارند.
روسیه در صدر صادرات گندم
در بازار جهانی گندم، روسیه با صادرات ۴۸ میلیون تن و سهم ۲۱.۲ درصدی، جایگاه نخست را به خود اختصاص داده است. پس از این کشور، اتحادیه اروپا با صادرات ۳۱.۷ میلیون تن و سهم ۱۴ درصدی در رتبه دوم قرار دارد.
کانادا با صادرات ۲۹.۶ میلیون تن و سهم ۱۳.۱ درصدی سومین صادرکننده بزرگ گندم معرفی شده و آمریکا نیز با صادرات ۲۴.۴ میلیون تن و سهم ۱۰.۸ درصدی در جایگاه چهارم قرار گرفته است.
این آمار نشان میدهد بخش مهمی از عرضه گندم در بازارهای بینالمللی به عملکرد تعداد محدودی از صادرکنندگان بزرگ وابسته است و هرگونه اختلال در تولید یا صادرات این کشورها میتواند بر دسترسی واردکنندگان به این محصول اساسی تأثیر بگذارد.
سلطه آمریکا بر بازار جهانی ذرت
در بخش صادرات ذرت، آمریکا با صادرات ۸۷ میلیون تن و سهم ۴۱.۶ درصدی از بازار جهانی، بزرگترین صادرکننده این محصول معرفی شده است.
آرژانتین با صادرات ۳۹ میلیون تن و سهم ۱۸.۶ درصدی در جایگاه دوم قرار دارد و برزیل نیز با صادرات ۳۸.۲ میلیون تن و سهم ۱۸.۳ درصدی سومین صادرکننده بزرگ ذرت محسوب میشود.
اوکراین نیز با صادرات ۲۲.۲ میلیون تن و سهم ۱۰.۶ درصدی در رتبه چهارم قرار گرفته است.
بر این اساس، آمریکا بهتنهایی سهم قابلتوجهی از صادرات جهانی ذرت را در اختیار دارد و پس از آن کشورهای آمریکای جنوبی، بهویژه آرژانتین و برزیل، از بازیگران اصلی این بازار هستند.
در بازار سویا، برزیل با فاصله قابلتوجهی از سایر رقبا در صدر قرار گرفته است. بر این اساس، صادرات سویای برزیل به ۱۱۴.۵ میلیون تن رسیده که معادل ۶۱.۴ درصد از سهم بازار جهانی است.
آمریکا با صادرات ۴۱.۲ میلیون تن و سهم ۲۲.۱ درصدی در رتبه دوم قرار دارد. آرژانتین با صادرات ۸.۹ میلیون تن و سهم ۴.۸ درصدی و پاراگوئه با صادرات ۸.۲ میلیون تن و سهم ۴.۴ درصدی نیز بهترتیب جایگاه سوم و چهارم را به خود اختصاص دادهاند.
این ارقام نشان میدهد برزیل به یکی از مهمترین تأمینکنندگان بازار جهانی دانههای روغنی تبدیل شده و نقش آن در تجارت سویا بسیار پررنگ است.
پنج شرکت بزرگ در تجارت جهانی غذا
در کنار کشورهای صادرکننده، شرکتهای بزرگ بازرگانی و فعال در زنجیره تأمین محصولات کشاورزی نیز نقش مهمی در بازار جهانی غذا ایفا میکنند.
شرکت آمریکایی کارگیل (Cargill) با درآمد ۱۵۴ میلیارد دلار در رتبه نخست بزرگترین شرکتهای این حوزه قرار دارد.
شرکت ADM با ۸۰.۳ میلیارد دلار در رتبه دوم و شرکت Bunge با ۷۰.۳ میلیارد دلار در جایگاه سوم قرار گرفتهاند.
همچنین شرکت Louis Dreyfus با درآمد ۵۳.۲ میلیارد دلار و شرکت COFCO International با ۳۴.۵ میلیارد دلار در رتبههای چهارم و پنجم قرار دارند.
فعالیت این شرکتها تنها به خریدوفروش محصولات کشاورزی محدود نمیشود و بخشهایی مانند ذخیرهسازی، فرآوری، حملونقل و صادرات کالاهای اساسی را نیز در بر میگیرد. به همین دلیل، زیرساختهای لجستیکی و شبکههای تجاری آنها در جابهجایی محصولات از مراکز تولید به بازارهای مصرف اهمیت زیادی دارد.
انتهای پیام/