فراز و فرودهای مربیگری مایلی‌کهن/ ماموریت پانزدهم

به گزارش خبرنگار خبرگزاری برنا، نام محمد مایلی کهن با تیتر یک گره خورده است. مردی که اظهارنظرهای آتشینش در تمام این سال ها سبب شده تا همیشه جای ثابتی روی جلد رسانه ها داشته باشد. مایلی کهن بارها و بارها چوب همین صراحت لهجه  و زبان سرخش را خورده و حتی بابت آن کارش به حبس کشیده اما تمامی این تاوان های سنگین هم سبب نشده تا حاجی از مواضع خود عقب نشینی کند. انتخاب او به عنوان مدیر فنی تیم امید یک انتخاب قابل پیش بینی بود. هر چه باشد او یکی از طرفداران مربی داخلی آن هم از جنس موقر و اخلاق گرای آن است که محمد خاکپور نماد آن محسوب می شود. خاکپوری که اولین حامیان حاجی مایکی کهن بود، او را به فدراسیون فوتبال پیشنهاد کرد و به این ترتیب مایلی کهن پانزدهمین ماموریتش را آغاز خواهد کرد. باید دید که همکاری شاگرد و استاد سابق در نهایت چه دستاوردی به همراه خواهد داشت. سیاهه زیر فراز و فرودهای دوران مربیگری مایلی کهن را مرور می کند.

1-پرسپولیس (دستیار دوم): در سال 1368 مایلی‌کهن کفش‌ها را آویخت و بازنشسته شد اما راهی به کادرفنی پرسپولیس نیافت. در بهار 1369 دلگیر از علی پروین که او را به حداقل حقش نرسانده بود در نشریه پهلوان این جمله را بر زبان آورد "به زودی پهلوان پنبه‌ها را معرفی می‌کنم!". اشاره مایلی‌کهن به سلطان بود. داستان هم به اواخر دهه 50 و حوادثی برمی‌گردد که باعث شد 5 محمد پرسپولیس از تیم کناره بگیرند. اظهارنظری که سبب شد تا علی پروین بلافاصله مایلی‌کهن را به عنوان دستیار خودش به پرسپولیس برگرداند. پرسپولیس با ترکیب او، پروین و ابراهیمی قهرمان جام باشگاه های تهران شد.

2-تیم ملی (دستیار): در مهر 1369 بازی های آسیایی پکن برگزار شد. پروین سرمربی، ابراهیمی دستیار اول و مایلی کهن دستیار دوم بود. تیم ملی پس از سالها قهرمان آسیا شد. می گویند در روزهایی که فضا حاکم بر فوتبال شادمانی بود. همان لحظه که صحنه های شادمانی بازیکنان ایران هنگام بلند کردن جام در ورزشگاه کارگران پکن از تلویزیون پخش می شد، مجید جلالی که از طبقه روشنفکران فوتبال آن روز بود و هنوز اسمی برای خود دست و پا نکرده بود، گفته بود که این قهرمانی حداقل ۱۰ سال فوتبال ایران را به عقب برمی گرداند.

سال 1370 ترکیب پروین (سرمربی)، ابراهیمی و مایلی کهن همزمان در پرسپولیس و تیم ملی حضور داشتند و پرسپولیس را قهرمان جام در جام آسیا کردند. در 1371 پروین که بعلت مشغله و بخاطر حضور و تمرکز بر روی تیم ملی که عازم جام ملت ها آسیا (1992) بود، در بیشتر بازی‌ها مایلی کهن را بجا خود قرار می داد. نتیجه این عدم تمرکز سبب خلق شگفتی شد. ایران که 3 سال در آسیا عملکرد قدرتمندی داشت به عنوان پر امیدترین تیم رقابت‌ها وارد بازی‌ها شد. در دیدار اول، کره‌شمالی نایب قهرمان بازی‌های آسیایی 1990 پکن را با شکست بدرقه کرد، در برابر تیم ملی امارات در بازی دوم صفر-صفر کرد و در حالیکه زمان بازی امارات- کره‌شمالی و ایران- ژاپن همزمان نبود. با گل دقیقه 87 که از میورا خورد و حذف شد.

3-تیم ملی فوتسال (سرمربی): نخستین تیم ملی فوتسال کشورمان در سال 1372 با سرمربیگری مایلی کهن و حضور بازیکنان چمنی مثل خاکپور، استیلی، انصاریفرد، قلیچ و رجبی شروع به فعالیت کرد. مسابقات مقدماتی و انتخابی جام جهانی ۱۹۹۲ هنگ کنگ در مسقط عمان برگزار می شد و ایران با 2 برد مقابل کویت(۱۹-۶) و عمان(۶-۲) به عنوان یکی از 2 تیم آسیایی جواز حضور در جام جهانی را به دست آورد. ایران بالاتر از هلند، ایتالیا و پاراگوئه به مرحله بعد صعود کرد و در این مرحله بالاتر از اسپانیا، بلژیک و لهستان قرار گرفت. در نهایت در نیمه نهایی با نتیجه 2-4 به آمریکا و سپس 6-9 به اسپانیا باخت و چهارم شد. سعید رجبی هم با 17 گل آقای گل جام جهانی شد. نتیجه ای که دیگر تکرار نشد.

4-تیم ملی (دستیار): این رقابت‌ها در آبان‌ 1372 انجام شد. ایران در مرحله نهایی رقابت‌ها با تیم‌ها کره‌ جنوبی، ژاپن، عراق، کره‌شمالی و عربستان روبه‌رو شد و با 2برد، 3باخت، 8گل‌زده و 11گل‌ خورده بین 6 تیم به رتبه پنجم رسید و از رقابت‌ها حذف شد. در کنفرانس خبری که پس از آخرین مسابقه ایران در قطر برگزار شد، مایلی کهن یک خبرنگار را مورد ضرب و شتم قرار داد و از مربیگری محروم شد اما سال بعد مورد بخشش قرار گرفت!

5-تیم ملی (سرمربی): در زمستان 1374 از بین گزینه ها همچون حجازی، کریمی، یاوری و چند مربی سرشناس به عنوان سرمربی تیم ملی فوتبال انتخاب شد و جهانپور و فریاد شیران را به عنوان دستیاران خود انتخاب کرد. تیم ملی کشورمان 6 برد در برابر عمان،سریلانکا و نپال کسب کرد.در مرحله نهایی نیز 1-2 از عراق شکست خورد، تایلند را 3-1 شکست داد و عربستان را با 3 گل مغلوب کرد و به عنوان صدرنشین به همراه عربستان به یک چهارم رسید. در این مرحله ایران قدرت خود را به رخ کشید و با گلها دایی(4 گل)، باقری و عزیزی کره را 6 تایی کرد و باز هم به عربستان رسید. ایران در ضربات پنالتی از عربستان شکست خورد و در رده بندی کویت را شکست داد و سوم شد. عربستان قهرمان شد، خداداد بهترین بازیکن و دایی آقای گل! تیم ملی هم کاپ اخلاق را برد. کار خود را با نسل طلایی که خودش ساخته بود ادامه داد ولی در مقدماتی جام جهانی در پی دو شکست برابر عربستان و قطر تیم را به پلی آف برد و برکنار شد.

6-سایپا (سرمربی): در سال 1377 جایگزین علیدوستی در سایپا شد و با این تیم پس از پرسپولیس و استقلال، مقام سوم را کسب کرد.نکته جالب آن لیگ، جمله معروف سرمربی پرسپولیس بود. سلطان پس از باخت یک بر صفر به سپاهان در اصفهان (که با پنالتی هدر رفته عابد‌زاده همراه بود) به خبرنگاران گفت:«پرسپولیس بدجور قهرمان می‌شود!»همین هم شد و پرسپولیس ناگهان 14بازی را برد و بدجور قهرمان شد!

7- شهرداری تبریز(سرمربی): پس از کسب نتایج ضعیف درفصل دوم حضورش در سایپا برکنار و به شهرداری تبریز رفت. در این دوره مایلی کهن با سایپا و شهرداری برابر پرسپولیس و پروین قرار گرفت.جمله معروفش در تابستان 78 در یکی از روزنامه ها ورزشی چاپ شد «رفاقت با پروین مثل اتوبان یکطرفه است !» بعدها گفت دلیلش این بوده که او همیشه به پروین احترام می گذاشته ولی پروین احترام کمتری برای او قائل بود. شهرداری با او سقوط کرد.

8-تیم ملی امید، سایپا (سرمربی):در سال 1382 درحالیکه سرمربی سایپا بود با حفظ سمت سرمربی تیم ملی امید شد تا تیم را آماده حضور در مسابقات المپیک 2004 آتن کند.مالزی را برد.برادر کاظمیان فوت کرد.مبعلی و نویدکیا مصدوم شدند.ایران به کره و چین باخت و حذف شد.مایلی کهن برکنار شد.او در مطبوعات و تلویزیون درباره دولت سابق گفت: «بعضی‌ها میزشان را با تمام وجود چسبیده‌اند و در دنیا هیچ چیزی را به اندازه میزشان دوست ندارند.» از آن به بعد بود که بین دادکان و حاجی شکرآب شد.مدتی بعد بعلت کسب نتایج ضعیف از سایپا هم برکنار شد و جای خود را به جیوانی می ایتالیایی داد تا این تیم را در میان 14 تیم سیزدهم کند. سهمیه لیگ از 14 تیم به 16 تیم افزایش یافت و سایپا در لیگ برتر ماندگار شد.

9-پیکان (سرمربی): 55 روز از حضور او در پیکان می گذشت. پیکان نتایج ضعیفی کسب کرده بود که مایلی کهن در یک نشست مشترک با مدیرعامل پیکان از این تیم خداحافظی کرد. جمله معروفش در پایان نشست خبری این بود:"یک مربی ممکن است بخواهد که آرایش تیمی، نوع تمرین، چینش بازیکنان و سایر موارد را دیگران تعیین کنند و او فقط حقوق دریافت کند اما براساس معیار و الگوها خودم چنین مواردی را نمی‌پذیرم". فرهاد کاظمی جایگزین او شد ولی پیکان در نهایت سقوط کرد.

10-فولاد (سرمربی): سال 1385 سرمربی فولاد اهواز شد. فولاد که در لیگ چهارم قهرمان شده بود با مایلی کهن، خاکپور و فریادشیران در پایان هفته سیزدهم در مکان پانزدهم قرار گرفت. مایلی کهن استعفا داد. ایناسیو پرتغالی سرمربی شد ولی فولاد در لیگ برتر نماند و سقوط کرد.

11-سایپا (سرمربی): پس از آنکه دایی از سایپا راهی تیم ملی شد، سکان سایپا بدست پیرلیت بارسکی سپرده شد اما ملی پوش اسبق آلمان نتوانست انتظارات را برآورده کند و درهمان ابتدا فصل از کار برکنار شد تا مایلی‌کهن برای بار چندم سرمربی سایپا شود.سایپا فصل را با مقام دهمی به پایان رساند اما مدیران 2سال دیگر قرارداد مایلی‌کهن را تمدید کردند. سایپا فصل بعد در آستانه سقوط بود اما در هفته پایانی مسابقات نجات پیدا کرد و حاجی را برکنار کردند.

12-تیم ملی (سرمربی): مایلی کهن که از حامیان سرسخت رئیس جمهور وقت بود در سال 1388 بعنوان سرمربی تیم ملی انتخاب شد. جنجالهای فراوان در پی انتخاب او سبب شد یک جمله معروف بگوید:"شاید احمدی نژاد مرا توصیه کرده تا مربی ملی شوم". مایلی کهن در نهایت بدلیل فحاشی هواداران استقلال به وی که به بیانیه های متعدد علیه قلعه نویی ارتباط داشت با بیان اینکه فضا برای کار مناسب نیست استعفا کرد و افشین قطبی جایگزینش شد و البته تیم ملی به جام جهانی صعود نکرد.

13-گهر (سرمربی): در نیم فصل دوم 92-91 به گهر رفت. گهری ها که بدلیل استاندارد نبودن ورزشگاه‌ همه بازی ها را خارج از خانه بازی می کردند از 12بازی 8 امتیاز کسب کرده بودند. در نیم فصل دوم این تیم به خانه آمد ولی فقط 11 امتیاز کسب کرد. 7 بازی آخر را واگذار کرد و 4هفته مانده به پایان رقابت ها سقوط کرد.

14-صبا (سرمربی): در سال 1392 درحالیکه رقبایی چون مرفاوی، فرکی و ابراهیم زاده را داشت سرمربی صبا شد. صبایی ها درحالیکه جام حذفی را بدلیل شکست در برابر نفت امیدیه از دست داده بودند و در لیگ با 16 امتیاز در رده 12قرار داشتند او را برکنار کردند. در مصاحبه ای بعد از بازی با پرسپولیس که منجر به درگیری لفظی با شهریار شد،مبلغ قرارداد دایی را 5 میلیارد و صدمیلیون اعلام کرد. مولایی بدنساز پرسپولیس را واسطه ارتباط با قهرمانی دانست و درحالیکه خود را مودی مالیاتی نمونه در سال 88 نامید، دایی را متهم به همکاری با کارچاق کن ها کرد. اتهامی که در نهایت منجر به محکومیتش شد.




***********************

45 سال است کارشناس ورزش هستم و آمده‌ام تا کمک کنم
مایلی‌کهن: کار تیم امید بسیار دشوار است
حضور محمد مایلی کهن در کادر فنی تیم امید با سمت مدیرفنی یکی از اتفاقات قابل پیش بینی بود. مردی که به کوله بازی از تجربه به نوعی تکمیل کننده کادر فنی تیم امید محسوب می شود. مایلی کهن در یک مصاحبه مفصل درباره شرایط تیم امید صحبت کرده است...

*چطور شد که این پیشنهاد مدیریت فنی تیم امید را پذیرفتید؟
همیشه به این مسئله که بتوانم کمترین کار را برای کشورم انجام دهم، باعث افتخارم است. تعدادی مربیان شایسته مثل محمد خاکپور، مجید صالح و هادی طباطبایی در این تیم حضور دارند. در مقاطع مختلف در خدمت این دوستان بودم. تمام کسانی که هدایت تیم را برعهده دارند افرادی شایسته، فنی و با تجربه هستند و حضور من تنها برای انتقال تجاربم در این عرصه است. مسوولیت اصلی بر عهده خاکپور سرمربی تیم امید است.

*با توجه به اینکه مدت‌ها از تیم ملی و فوتبال دور بودید، در بازگشت دوباره شرایط به تیم را چگونه ارزیابی می‌کنید؟
من از عرصه فوتبال دور نبودم، نه تنها با فوتبال بلکه با ورزش عجین هستم، تمام زندگی من به نوعی با ورزش درهم آمیخته است. اعتقاد دارم در کشور استعدادهای بی نظیری در تمامی عرصه ها به ویژه ورزش وجود دارد، اگر به این جوانان بها داده شود به طور یقین شاهد رشد کشور دربخش های مختلف و ورزش خواهیم بود.

*شما همیشه از منتقدان مدیریت فدراسیون فوتبال هستید. با توجه به سمتی که گرفته‌اید آیا انتقادات شما هنوز هم پابرجاست؟
من از اهالی ورزش این کشور، وقتی می بینم موضوعی به نفع جامعه نیست، وظیفه دارم به نوعی در مقابل آن از خود واکنش نشان دهم. من هم کشورم را و هم تیم ملی را دوست دارم؛ همواره به عنوان کارشناس فوتبال نظراتم را گفته و می گویم. با کسی دشمنی ندارم و بی جهت انتقاد نمیکنم. 45 سال است کارشناس عرصه ورزش هستم و تحصیلاتم در این حوزه است هر چه را می گویم تنها برای ارتقا فوتبال است.

*چه نکته مثبتی در این تیم می‌بینید؟
مهمترین نکته مثبت این تیم تفکر محمد خاکپور و همکارانش است که تمام فکر و ذکر خود را به این تیم معطوف کرده‌اند. متاسفانه در جامعه ورزش و مربیان ما و حتی جامعه بازیکنان ایرانی فکر حرفه‌ای دیده نمی‌شود. قالب مربیان و بازیکنان درآمد خوبی از فوتبال دارند اما رفتار حرفه‌ای نداریم و تمرکز‌مان را روی سایر امور می‌گذاریم و فقط در بخشی از ذهن‌مان به فوتبال توجه می‌کنیم. باز هم می‌گویم تیم ملی امید خیلی کم‌تجربه است و این ریسک بسیار بزرگی است. این تیم را می‌توان با گذشته مقایسه کرد و به این نتیجه رسید.

*فکر می‌کنید این تیم موفق می‌شود؟
این بازیکنان آینده خوبی دارند اما در حال حاضر زمان زیادی وجود ندارد و 3 ماه دیگر مسابقات آغاز می‌شود. مردم باید بدانند که نباید توقعات را بالا برد تا تیم دچار مشکل شود. اینکه بگویند بعد از 40 سال این تیم حتما راهی المپیک شود، درست نیست. باز هم می‌گویم زمان بسیار کم است و تیم امید بسیار کم‌تجربه است. نباید توقعات را بالا برد. خواسته خاصی از مسئولان ندارم همیشه با کمترین امکانات ساختم. فقط امیدوارم اهالی فوتبال و مدیران در این رابطه همکاری کنند و در مورد بحث خروجی بازیکنان کمک لازم را انجام دهند.

*اما همگان انتظار دارند که با این کادر فنی تیم امید به المپیک صعود کند؟
همانطور که گفتم این تیم فوق‌العاده کم‌تجربه است و با وجود اینکه این تیم بازیکنان لیگ برتری زیادی دارد اما تعداد محدودی از آنها در لیگ برتر بازی می‌کنند. متاسفانه مشاهده می شود جوی به راه افتاده که طی آن می‌گویند این تیم حتما باید به المپیک برود. شکی نیست که کار بسیار سخت است و علیرغم شایستگی بازیکنان این تیم باید بگویم که این تیم نسبت به تیم‌های ادوار گذشته فوق‌العاده کم‌تجربه است و قابل قیاس با آن تیم‌ها نیست. به صراحت می‌گویم کار بسیار سخت‌تر از چیزی است که شما تصور می‌کنید. 


/علی شفیعی جم/