کبریایی زاده: به دنبال افزایش آگاهی جامعه نسبت به مکمل های ورزشی هستیم/کشاورز: مکمل های با برچسب موجود در داروخانه ها کاملا سالم هستند

سومین نشست خبری مکمل های غذایی و رژیمی با نگاهی به سلامت مکمل های ورزشی امروز در ساختمان وزارت ورزش با حضور دکتر جعفر میرفخرایی، دکتر عباس کبریایی زاده، دکتر محمد تقی خانی، دکتر سید علی کشاورز و دکتر عبدالحمید احمدی به انجام رسید.

در ابتدا دکتر احمدی معاونت فرهنگی وزارت ورزش و جوانان اظهار داشت: جا دارد یاد شهدای عزیزمان به خصوص شهدای جنگ تحمیلی که در آن خبرنگاران زیادی را از دست دادیم من آزادسازی خرمشهر را که به یاد می آورم تعداد زیادی خبرنگار شهید داشتیم که آن ها برای ثبت وقایع آن دوران دچار مشقت های زیادی می شدند که ثبت وقایع را داشته باشند که در آن دوران به شهادت رسیدند.

پس از آن ما شهدای زیادی از جامعه خبری کشور داشتیم که آرزو می کنم ما رهروان خوب برای همه آن ها باشیم. همایش مکمل های رژیم های غذایی با رویکرد مکمل های ورزشی به همت متخصصین سندیکاهای تولید مکمل ها و همین طور سندیکاهای وارد کنندگان مکمل ها و همین طور همت دارد برگزار می شود که امیدواریم بر اساس هدفگذاری که داشتیم فرصتی فراهم شود که بتوانیم مخاطبین خودمان که مردم، جامعه ورزشی و جامعه پزشکی هستند را با مطالبی که از قبل پیش بینی شده که در همایش به بحث گذاشته شود انشاءالله دنبال کنیم و اهدافی را که داریم را انشاءالله به دست آوریم.

دکتر عباس کبریایی زاده در ادامه اصلی ترین اهداف همایش آخر مردادماه را این گونه بیان کرد: کبریایی زاده همانطور که در بیانیه همایش ملاحظه می کنید در همایش غذاهای رژیمی با رویکرد مکمل های ورزشی پنج هدف تدوین شده که من برای خبرنگاران محترم به آن ها اشاره می کنم. یکی از مهمترین این اهداف نقش مکمل های ورزشی است در جامعه ده درصد بازار دارویی دنیا اختصاص به این مکمل ها دارد. تقریبا از ... دلاری که از دنیا بیش از صد میلیارد دلار آن مصرف مکمل هاست. تقریبا همین وضعیت را ما در ایران هم شاهدیم. تقریبا در ایران هم نزدیک به ده درصد مصرف مکمل ها نوددرصد بازار اختصاص به مکمل ها دارد.

مخاطبین مصرف مکمل ها عمدتا اقشاری هستند که این ها نیاز به ریزمغذی ها و نیاز به ویتامین ها و نیاز به آنتی اکسیدان هایی که می تواند محافظ باشد برای نقاط مختلف بدن، بیشتر هستند. اطفال، کودکان در حال رشد، زنان در دوران بارداری و پس از بارداری و سالمندان و همین طور بیماران گروه هایی هستند که مخاطبین مکمل  ها هستند چون این ها نیازشان به این ویتامین ها و مکمل های روز به روز افزایش پیدا می کند. ما اگر یک نگاهی به گذشته دور بیاندازیم ورزش فاصله زیادی با ورزش قهرمانی داشت.

در این همایش هدف دومی که دنبال می شود این است که زنجیره مکمل های ورزشی را مورد بررسی قرار دهیم. یکی از چالش های جدی ما در تامین مکمل ها زنجیره تامین سالم است. از انتخاب مکمل ها تا تولید و واردات آن ها تا توزیع و عرضه آن ها و در نهایت بررسی مصرف آن ها. مکمل ورزشی چگونه انتخاب می شود چه اصول علمی باید حاکم بر آن باشد تا یک مکمل یک فراورده قابل مصرف در ورزشکار نوجوان ما در ورزشکار جوان ما در ورزشکار میانسال یا سالمند ما قابل استفاده باشد.

تبیین مقرراتی که در کشور وجود دارد که مکمل ها به فهرست مکمل های تولیدی کشور وارد شوند در این همایش بهش توجه خواهد شد. در همایش به این مطلب توجه خواهد شد که ما چه مکمل هایی را در سبد تولید کشورمان داریم، چه مکمل هایی را در سبد واردات داریم، این ها آیا با شرایط ایمن مطمئن و با کیفیت تولید و وارد می شوند یا نه. بنابراین در پروسه زنجیره تامین مکمل ها از انتخاب تا تولید و واردات و همین طور توزیع این ها یکی از معضلاتی که ما در حال حاضر در کشور داریم این است که زنجیره توزیع مکمل های ورزشی در کشور ایمن نیست. این را به عنوان یک کسی که در نظام پزشکی و درمانی کشور اطلاعات دارم عرض می کنم. ما در حال حاضر شرایط ایمنی را در توزیع مکمل های ورزشی در کشور نداریم. در مورد توزیع مکمل های ورزشی متاسفانه در کشور نظام توزیع و پس از آن نظام عرضه قابل اطمینانی را نداریم. عرضه مکمل های ورزشی با چالش های بسیار جدی مواجه است و نظام و انضباط خاصی بر آن حاکم نیست که ما فکر می کنیم در پس همایش باید به آن توجه کنیم.

هدف دیگری که در این همایش بهش توجه شده تضمین کیفیت این فراورده هاست. فراورده هایی که تولید و وارد و انتخاب شده آیا منجر به ارتقای شاخص های سلامت ورزشکار ما می شود یا نه برعکس اثر می کند و باعث آسیب به ورزشکار ما خواهد شد.

تمرکز خواهیم کرد در اینکه مصرف منطقی مکمل های ورزشی باید چگونه باشد؟ چه اصولی باید حاکم باشند بر اینکه مکمل های ورزشی به طور منطقی مصرف شوند؟ و منطقی که باید در تجویز مصرف آن ها حاکم باشد چه اصولی باید در آن ها رعایت شود؟

نهایتا هدف پنجمی که در این همایش دنبال می شود و امیدواریم با همت بخش خبری کشور موفق شویم که این را انجام دهیم، افزایش آگاهی های جامعه نسبت به مکمل های ورزشی است. بسیاری از خانواده ها غافل هستند که فرزندانشان چه مکمل هایی را دارند مصرف می کنند به عنوان ورزشکاران حرفه ای و غیرحرفه ای و لذا مکلفیم به عنوان فعالان حوزه سلامت اطلاع رسانی مطلوبی را در افزایش آگاهی های جامعه در ارتباط با مکمل های سالم داشته باشیم که انشاءالله بتوانیم در این همایش تلاش خواهد شد در سخنرانی های علمی آگاهی های جامعه را هم هدفگذاری کنیم. که من تصورم بر این است که شما جامعه خبری در این بخش بسیار بسیار می توانید تاثیرگذار تر و موفق باشید.

در ادامه دکتر کشاورز صحبت های خود را یان گونه آغاز کرد: کنگره برای این است که اساسا مکمل ضروری است یا نه. انسان باید با رژیم غذایی نیازهایش را تامین کند و به طور معمول نیاز به مکمل دارد. اما همین طور که آقای دکتر اشاره کردند در دوران بارداری، شیردهی، پیش دبستان، بیماری، ورزشکار چه بخواهیم و چه نخواهیم. در حقیقت انسان در یک شرایطی قرار می گیرد که طبیعتا نمی تواند در رژیم غذایی اش نیازهایش را تامین کند. طبیعتا در چنین شرایطی در کنگره دوم در حقیقت مکمل در چه شرایط ممکن است آلوده شود در شرایط تولید عمدا یا سهوا. مخصوصا اینکه در تمام دنیا و در کشور شما قاچاق می شود و هیچ گونه صلاحیتی ندارند.

دکتر تقی خانی مشاور وزیر ورزش و سرپرست فدراسیون پزشکی ورزشی گفت: متاسفانه در بدنسازی های خود یک مربی که نه مدرک دارد مکمل ها را تجویز می کند بنابراین آنچه که هدف اصلی این کنگره است این است که سیاستگذاری شود برای سلامت مکمل ها چگونه انتخاب شود چه کسی تضمین کند، چه کسانی می توانند مصرف کنند برای چه دوره ای باشد و در حقیقت ما مصرف آن ها ضمن اینکه به موفقیت ورزشی کمک کند تضمین کننده سلامت مصرف کننده ما باشد.

در ادامه خبرنگاری در مورد آمارهای بدست آمده از قاچاق مکمل ها به داخل کشور سوالی پرسید  و دکتر کبریایی در جواب گفت: سازمان جهانی بهداشت یک توصیه دارد به کشورها که تلاش کنید که داروها به صورت لوکال تهیه کنید. همانطور که آقای کشاورزی هم اشاره کردند در ایران الان این سیستم وجود دارد ولی شاید 95درصد را در داخل تولید می کنیم 5درصدی هم که وارد می شود در واقع باز با نظر وزارت بهداشت است. اولا فروش کالاهای قاچاق در داروخانه ها ممنوع است. یکی از مزیت های بزرگی که ما در بازار داروی ایران داریم این است که از حدود یازده هزار داروخانه ای که در ایران فعالیت می کنند همه آن ها زیر نظر وزارت بهداشت هستند و تا جای ممکن فعالیت داروخانه کسی که مجوز وزارت بهداشت را دارد. امکان عرضه فراورده های قاچاق به دلیل مجوز وزارت بهداشت نمی خواهم بگویم صفر است ولی بسیار کم است.

اما متاسفانه در مورد مکمل های ورزشی ما یک چنین نظامی نداریم. سال های اخیر وزارت بهداشت شروع کرده صدور مجوز های تولید مکمل های ورزشی را در داخل کشور و همین طور عرضه مکمل های ورزشی را دارد ساماندهی می کند ولی عملا اقدامات وزارت بهداشت در مورد مکمل های ورزشی کافی نبوده و حتما باید وزارت بهداشت و ورزش و جوانان یک همت ویژه ای داشته باشند. چون آمار نداریم نمی توانیم بگوییم که چقدر مکمل های ورزشی قانونی وارد می شود و چقدر وارد نمی شود. من چند دانشجو داشتم و دوستان دیگرم در وزارت ورزش دارند کمک می کنند برای اینکه بتوانیم اطلاعات خوبی به دست آوریم. خیلی الان نمی توانیم به آمارهایی که وزارتخانه می دهد اتکا کرد. اعتقاد ما بر این است که تنها محل عرضه محصول چه ورزشی چه غیر ورزشی از داروخانه ها باشد. الان در داخل باشگاه ها هم تهیه می کنند.

دکتر میرفخرایی در ادامه خاطرنشان کرد: هم عطاری ها هستند و هم فروشگاه هایی که به عنوان فروشگاه های ورزشی دارند عمل می کنند که از نظر ما غیرمجاز است و من اعتقادم بر این است که فعلا در ایران تنها محل عرضه ای که داریم برای مکمل ها داروخانه ها می باشد.

خبرنگاری راجع به صحت مکمل هایی که که در داروخانه ها به فروش می رسید و اینکه آیا این داروها تاثیر دارد یا خیر سوال پرسید دکتر کبریایی در جواب گفت:  در داروخانه ها ممکن است شما فراورده خارج از شبکه را هم ببینید اما وزارت بهداشت طبق آماری که ارایه می دهد ما واقعا میزان فراورده قاچاق در داروخانه هایمان نزدیک به صفر است و بسیار بسیار ناچیز است به نسبت تعداد فراورده هایی که دارد در کشور مصرف می شود سازمان نظام پزشکی در کشور و تعزیرات حکومتی هم به شدت سخت می گیرند یعنی اگر شما دیدید داروخانه ای که داروی قاچاق داخلش بود بلافاصله به سازمان نظام پزشکی اطلاع دهید قطعا ما رسیدگی می کنیم و در دانشگاه علوم پزشکی در تمام داروخانه ها شماره تماس دانشگاه علوم پزشکی ما موجود است. هیچ داروخانه ای مجاز به عرضه فراورده خارج از شبکه نیست. حتی انجمن داروسازان من اطلاع دارم که رسیدگی می کنند اگر داروخانه ای فراورده ای غیرمجاز داشته باشد به عنوان نماینده خود صنف نظارت می کند اگر موردی بود به اطلاع هم وزارت بهداشت و هم نظام پزشکی و هم به خود ما هم که بگویید به عنوان همکار رسیدگی می کنیم.

دکتر کشاورز در ادامه افزود: آن مکمل هایی که داروخانه ها در قفسه داروخانه ها موجود است با جرأت می گویم آن هایی که برچسب وزارت بهداشت دارد و با نظر وزارت بهداشت وارد شده با اطمینان می گویم که این ها فرآورده سالمی هستند. ولی اگر فرآورده ای مجوز وزارت بهداشت را نداشت حتما می تواند در معرض آلاینده هایی باشد.

دکتر تقی خانی افزود: در تکمیل فرمایش ایشان بگویم که شرایط واردات کشور ما وجود داشته باشد مکمل های توزیع شده در کشور ما باید حتما مجوز مصرف اروپا را ارایه دهد اگر نداشته باشد چیزی از ترکیه اصلا وارد نمی شود. قبل از همه این ها غیر از آمریکا کارخانه سازنده مجددا بازدید می کند. برای سرعت در کار از ناظران بین المللی کمک می گیرند برای اینکه نظارت کنند. بازرسان بین المللی را برای این کار استفاده می کنند که کارخانه را بازرسی کنند ببنند تمام شرایطی که باید رعایت شود وجود دارد یا نه. از این نظر کاملا کنترل می شود.

دکتر کبریایی درباره تبلیغات مکمل ها در ماهواره تصریح کرد: بحث ماهواره را بیشتر بهش توجه کنند. اولا می دانید در کشورهای اروپایی تبلیغ ماهواره ای این فراورده ها ممنوع است. این ماهواره هایی که در کشور ما تبلیغ می کنند خودشان غیرمجاز هستند و غیرمجاز هم تبلیغ می کنند. اگر گاهی از این ها اثر می بینید من یک مثال می زنم من یک زمانی مسوولیتی داشتم یکی آمد گفت من فراورده را ساختم که فلان بیماری را درمان می کند گفتم که شما به من بگویید که ترکیبش چیست که ما این را ثبت کنیم گفت اگر من ترکیبش را به شما بگویم این درست نیست.  دانشگاه تهران هزینه زیادی کرد که پیدا کند این ترکیبش چی است بعد پیدا کردیم که ترکیبات ارسنیک داخلش است که سرطانزا است.

دکتر تقی خانی در پاسخ به این سوال که آیا در این همایش قرار است بیانیه ای برای محدود کردن مکمل ها ورزشی صادر شود یا خیر گفت:   همین الان در وزارت ورزش و جوانان آیین نامه ای وجود دارد تمام تیم های ملی و تیم های باشگاهی به طور کلی مصرف هر نوع مکمل ورزشی را حتما باید با فدراسیون ورزشی مطرح کنند. چون اگر مکملی لازم باشد که مصرف شود حتما با اجازه فدراسیون ورزشی باشد ما وظیفه داریم مکمل های مجاز را معرفی کنیم و اگر می خواهد وارد شود حتما بایستی تایید کنیم ما نفراتی را در مجموعه خود داریم که حتما آزمایش می کنند.

دکتر تقی خانی گفت:  ما خیلی مواظبت می کنیم مکمل های  ورزشی بیشتر در معرض خطرند تا مکمل های غذایی. مکمل غذایی همانطور که آقای دکتر فرمودند به طور طبیعی ویتامین لازم دارد و مصرف می کنند چیز بدی نیست ولی اگر یک جوان دوازده ساله می رود به یک مکان ورزشی، هیچ مشکلی هم ندارد قابل تقدیر هم هست، نیازی به مکمل ندارد دادن مکمل به این جوان توسط شیادی اثر فرهنگی نابجا روی این جوان می گذارد. این جوان بعدا فکر می کند ورزش او را نساخته مکمل او را ساخته است.

دکتر کشاورز در این رابطه گفت: بیشتر مکمل ها اصلا دوپینگ محسوب نمی شوند تنها مکملی که مقدار زیادی دوپینگ حساب می آید کافئین است. بنابراین شما بقیه مکمل های پروتئینی و ویتامین و غیره استفاده بی رویه اش ضرر برای شما مصرف کننده داشته باشد دوپینگ به حساب نمی آید اتفاقی که می افتد آلودگی هایی که داروها بر روی هورمون ها می گذارد. بنابراین مکمل ها عمدتا دوپینگ نیستند به استثنای کافئین.

سومین همایش مکمل های غذایی و رژیمی با نگاهی به سلامت مکمل های ورزشی در تاریخ 28، 29 و 30 مردادماه در هتل المپیک برگزار می شود.