گزارشی از شبِ دلهره در غرب پایتخت و هشدارهای قرمز بهداشتی برای مقابله با ابر سمی
گزارشی از شبِ دلهره در غرب پایتخت و هشدارهای قرمز بهداشتی برای مقابله با ابر سمی و اشاره به تهدیداتی که ممکن است به راحتی نادیده گرفته شوند.
انبار نفت شهران، بمبی که بالاخره منفجر شد
شنبه شب تهران یکی از ملتهبترین شبهای خود را پشت سر گذاشت. صدای انفجار در شمال غرب پایتخت و به دنبال آن زبانه کشیدن شعلههای آتش از مخازن عظیم انبار نفت شهران، نه تنها خواب را از چشمان ساکنان این منطقه ربود، بلکه صبح روز بعد تهرانیها را با آسمانی بیدار کرد که زیر لایهای ضخیم از دود سیاه و سمی دفن شده بود. این حادثه که ابعاد آن فراتر از یک آتشسوزی معمولی است، حالا پایتخت را در وضعیت هشدار زیستمحیطی قرار داده است.
زنگ خطری که نادیده گرفته شد
چند سال قبل بود که همین انبار دچار حادثهای شد که اگر وسیع بود و به سرعت خاموش نمیشد، شاید فاجعهای زیست محیطی و حتی انسانی را رقم میزد. آن زمان شورای شهر تهران، اعلام کرد که این انبار باید هر چه سریعتر از تهران خارج شود و یا تدابیر ویژهای برای امنیت آن اندیشیده شود. در خواستهایی که به نظر میرسد مانند بسیاری دیگر از مسایلی از این دست، تنها در حد شعارهایی که از تریبونهای مسئولان زده میشوند، باقی مانده باشد!
شبی که غرب تهران لرزید
حمله به انبار نفت شهران، به عنوان یکی از حیاتیترین مراکز ذخیرهسازی سوخت پایتخت، باعث ایجاد حریقی گسترده در مخازن بنزین و گازوئیل شد. حجم بالای سوخت مشتعل، ابری از کربن سیاه و ذرات معلق ایجاد کرد که به دلیل سکون هوا، به سرعت در پهنه آسمان تهران پخش شد. ساکنان مناطق اطراف از بوی تند سوختگی و سوزش گلو و چشم در همان ساعات اولیه خبر دادند.
هشدارهای اضطراری هلال احمر و وزارت بهداشت
بلافاصله پس از وقوع حادثه، ستاد بحران تشکیل شد. «پیرحسین کولیوند»، رئیس جمعیت هلال احمر، با اعلام وضعیت قرمز در مناطق اطراف شهران، از اعزام تیمهای ارزیاب و برپایی ایستگاههای سلامت خبر داد. هلال احمر در اطلاعیهای از شهروندان خواست تا شعاع ۵ کیلومتری محل حادثه را تخلیه کنند یا در خانهها بمانند و تمام منافذ را بپوشانند.
همزمان، «سخنگوی وزارت بهداشت» با صدور بیانیهای فوری، نسبت به «سمی بودن شدید» هوای امروز تهران هشدار داد. در این اطلاعیه آمده است که سوختن مواد نفتی باعث آزاد شدن مقادیر زیادی دیاکسید گوگرد و ذرات زیر ۲.۵ میکرون شده است که مستقیماً وارد جریان خون میشوند. وزارت بهداشت از بیماران قلبی، ریوی و زنان باردار خواست به هیچ عنوان از منزل خارج نشوند.
ریههایی که سیاه میشوند
پزشکان و متخصصان ریه امروز در مصاحبههای متعدد نسبت به عوارض درازمدت این آلودگی هشدار دادند. دکتر مریم محمودی، متخصص بیماریهای تنفسی، در این باره میگوید: «دودی که آسمان تهران را پوشانده، حاوی هیدروکربنهای آروماتیک است. این ذرات به دلیل چسبندگی بالا، در کیسههای هوایی ریه مینشینند و تخلیه آنها روزها زمان میبرد. ماسکهای معمولی توان مقابله با این حجم از آلودگی شیمیایی را ندارند.»
همچنین دکتر علیرضا ناجی، با اشاره به خطرات مسمومیت ناشی از استنشاق گازهای سمی، تاکید کرد که سردرد، سرگیجه و حالت تهوع از علائم اولیه مسمومیت با این دود است و شهروندان در صورت مشاهده این علائم باید سریعاً به مراکز درمانی مراجعه کنند.
بحران در مدیریت شهری
کارشناسان مدیریت بحران بار دیگر بر طبل جابهجایی انبار نفت شهران کوبیدند. مهدی چمران، رئیس شورای شهر تهران، در واکنشی تند اعلام کرد که «حادثه دیشب تذکری جدی برای خروج انبار نفت از بافت مسکونی بود. ما نمیتوانیم امنیت میلیونها نفر را فدای سهولت توزیع سوخت کنیم.» به گفته او، حمله به چنین نقاط حساسی در دل شهر، میتواند فجایع انسانی جبرانناپذیری به بار آورد.
تهران زیر چتری سمی
در این میان سازمان حفاظت محیط زیست اعلام کرد که شاخص آلودگی در برخی مناطق تهران به عدد بیسابقه ۳۰۰ رسیده است. کارشناسان محیط زیست معتقد هستند که این ابر سیاه به دلیل سنگینی، به راحتی توسط باد جابهجا نمیشود و ممکن است تا ۴۸ ساعت هم بر فراز تهران باقی بماند. آنها توصیه کردند که شهروندان از ورزش در فضای باز خودداری کنند و مصرف شیر و مایعات را برای دفع سموم افزایش دهند.
لزوم بازنگری در امنیت پایتخت
حادثه اخیرشهران، فراتر از یک حمله یا حادثه، نشاندهنده شکنندگی پایتخت در برابر بحرانهای مشابه است. سیاهی آسمان امروز تهران، یادآور این حقیقت تلخ است که همجواری مراکز سوخت با خانههای مردم، بمبی است که هر لحظه ممکن است با یک جرقه یا حمله، فاجعهای ملی بیافریند. حالا که دودِ این حادثه به چشم تمام تهرانیها رفته است، انتظار میرود تصمیمی قاطع برای انتقال این مخازن به خارج از محدوده شهری گرفته شود.
انتهای پیام/
