احیاء فرش کرمان تنها با آموزش آکادمیک ممکن نیست

سمیه فدایی‌نژاد صبح شنبه دوم خرداد در نشست شورای گفت‌وگوی دولت و بخش خصوصی استان با محوریت فرش کرمان، ضمن تأکید بر ضرورت بازسازی زنجیره آموزش فرش دستباف کرمان، افزود: اگر امروز برای آموزش و تربیت نیروی انسانی متخصص در صنعت فرش اقدام کنیم، می‌توان امیدوار بود تا سال ۱۴۲۰ نسل جدیدی از فعالان حرفه‌ای فرش کرمان وارد این عرصه شوند و تا ۱۴۳۰ اکوسیستم کارآمد و احیاشده فرش کرمان شکل بگیرد.

وی با تشریح مؤلفه‌های تاریخی عظمت قالی کرمان، اظهار کرد: کیفیت استثنایی مواد اولیه، استفاده از پشم مرغوب و رنگ‌های طبیعی و گیاهی، نظام کارگاهی متمرکز، شبکه گسترده تجارت جهانی و ساختار آموزشی استاد شاگردی، مهم‌ترین پایه‌های شکوفایی فرش کرمان بوده‌اند.

فدایی‌نژاد با اشاره به فعالیت صد‌ها کارگاه تخصصی قالیبافی در کرمان افزود: برخلاف بسیاری از مناطق کشور که قالیبافی به‌صورت پراکنده در منازل انجام می‌شد، کرمان دارای کارگاه‌های متمرکز و برند‌های شناخته‌شده‌ای در حوزه تولید و رنگرزی فرش بود و هر کارگاه هویت و امضای هنری خاص خود را داشت.

وی همچنین به شبکه تجارت جهانی فرش کرمان اشاره کرد و گفت: بازرگانان کرمانی در شهرهایی، چون استانبول، لندن و هامبورگ شبکه فروش فرش را مدیریت می‌کردند و فرش کرمان صرفاً یک کالای اقتصادی نبود، بلکه بخشی از هویت، هنر و میراث فرهنگی این استان محسوب می‌شد.

این استاد دانشگاه، نظام آموزشی سنتی فرش را یکی دیگر از عوامل موفقیت تاریخی قالی کرمان دانست و بیان کرد: کودکان از سنین هفت تا هشت سالگی وارد چرخه آموزش می‌شدند؛ ابتدا گلیم‌بافی را فرا می‌گرفتند و سپس در مسیر قالیبافی، نقشه‌خوانی و طراحی آموزش می‌دیدند. این نظام استاد شاگردی، نیروی انسانی ماهر و ماندگار برای صنعت فرش تربیت می‌کرد.

فدایی‌نژاد با ارائه طرحی جامع برای احیاء آموزش فرش در استان کرمان، خواستار بازنگری محتوای آموزشی مدارس ابتدایی متناسب با فرهنگ فرش کرمان شد و گفت: آشنایی کودکان با فرش باید از سنین پایین آغاز شود؛ از تولید محتوای آموزشی و انیمیشن گرفته تا تشکیل کانون کوچک‌ترین طراحان فرش کرمان در مراکز فرهنگی و کانون پرورش فکری.

وی همچنین ایجاد هنرستان‌های تخصصی فرش در شهر‌های کرمان، سیرجان و راور را پیشنهاد داد و افزود: این هنرستان‌ها باید به‌صورت تخصصی، مهارت‌هایی مانند رنگرزی، طراحی، مرمت، بافت و نقشه‌خوانی را آموزش دهند و هنرجویان پس از پایان دوره، یک سال کار عملی در کارگاه‌های فرش را تجربه کنند تا با ارائه یک تخته فرش کامل، گواهینامه مهارتی دریافت کنند.

سرپرست معاونت آموزشی دانشگاه تهران تأکید کرد: احیاء فرش کرمان تنها با آموزش آکادمیک ممکن نیست و توجه به دانشگاه‌های مهارتی، آموزش‌های آزاد، دوره‌های تخصصی مرمت فرش و مهارت‌های کسب‌وکار بین‌المللی در این حوزه ضروری است.

وی با اشاره به ضرورت تجاری‌سازی صنعت فرش گفت: راه‌اندازی مدرسه تخصصی کسب‌وکار فرش دستباف با همکاری پارک علم و فناوری می‌تواند نیروی انسانی متخصص در حوزه برندسازی، مذاکره تجاری، بازاریابی بین‌المللی و توسعه صادرات تربیت کند.

فدایی‌نژاد همچنین خواستار ایجاد صندوق حمایت از فرش و صنایع دستی کرمان، اعطای تسهیلات کم‌بهره و شکل‌گیری همکاری منسجم میان آموزش‌وپرورش، دانشگاه‌ها، میراث فرهنگی، سازمان فنی‌وحرفه‌ای، اتحادیه قالیبافان و ... شد.

مشاور مدیرعامل صندوق توسعه صنایع دستی و فرش دستباف، در بخش دیگری از سخنان خود به وضعیت شرکت فرش کرمان و باغ‌موزه فرش اشاره کرد و گفت: این مجموعه تاریخی در حال حاضر کاربری مؤثری ندارد، در حالی‌که می‌تواند به مرکز آموزش، مرمت، نمایش و توسعه برند فرش کرمان تبدیل شود.

وی با اشاره به مذاکرات انجام‌شده با وزارت صمت افزود: بهترین مسیر قانونی برای احیا و بهره‌برداری از مجموعه شرکت فرش کرمان، استفاده از ظرفیت صندوق حفظ و احیاء بنا‌های تاریخی و واگذاری بهره‌برداری به بخش خصوصی در قالب مدل‌های حمایتی است.

فدایی‌نژاد بیان کرد: دولت به‌تنهایی توان مرمت و احیاء همه بنا‌های تاریخی را ندارد و استفاده از ظرفیت سرمایه‌گذاری بخش خصوصی، تنها راه بازگرداندن این مجموعه‌ها به چرخه اقتصادی و فرهنگی کشور است.

انتهای پیام/